Ως γνωστόν η αμυντική δαπάνη ήταν ένα από τα μεγαλύτερα αγκάθια στη σύνοδο κορυφής του NATO που πραγματοποιήθηκε στη Χάγη την Τρίτη και την Τετάρτη. Η απαίτηση του Ντόναλντ Τραμπ για άμεση και σημαντική αύξηση –η οποία ανέφερε ότι αποτελεί προϋπόθεση για τη διατήρηση της ισχύος της Συμμαχίας– συγκρούστηκε με τις πιο συγκρατημένες προτάσεις των ευρωπαϊκών χωρών. Αν και προϋπήρχε συμφωνία για την αύξηση των δαπανών στο 3,5% του ακαθάριστου ΑΕΠ μέχρι το 2035, η χρονική καθυστέρηση και οι αντιστάσεις κάποιων χωρών δημιούργησαν έντονες συζητήσεις. Η πρόταση Τραμπ ευδοκίμησε.
Για την επίτευξη αυτού του στόχου, τα κράτη θα υποβάλλουν ετησίως «σχέδια δράσης» που θα αποδεικνύουν ένα «αξιόπιστο, σταδιακό μονοπάτι» προς το στόχο, ενώ το 2029 προγραμματίζεται μια πιο συνολική αξιολόγηση της προόδου.
Το τελικό κείμενο της διακήρυξης που υιοθετήθηκε κατά τη λήξη της συνόδου, οι ηγέτες του NATO το ενέκριναν με τη διατύπωση ότι δεσμεύονται για αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ακαθάριστου ΑΕΠ τους «τα μέλη» της συμμαχίας, και όχι «όλα τα μέλη» της συμμαχίας, όπως ήταν το κείμενο στην αρχή.
Αυτό σημαίνει ότι το κείμενο δεν δεσμεύει την Ισπανία και τη Σλοβενία που διαφώνησαν ανοιχτά, εμμέσως όμως δεν δεσμεύει ούτε και το Βέλγιο που είχε διατυπώσει αντίστοιχες επιφυλάξεις. Έτσι η αύξηση των δαπανών προχωρά χωρίς -απαραιτήτως- να συμμετάσχουν στην πρωτοβουλία τα μέλη αυτά.
Dass Trump sich zur NATO bekennt, wenn auch lavierend, ist für seine Verhältnisse ein Zugeständnis. Aber man sollte sich nicht täuschen: Den Zweifel an Amerikas Beistandswillen hat er schon gesät, kommentiert @NikolasBusse https://t.co/6LAEocVTEl
— Frankfurter Allgemeine gesamt (@FAZ_NET) June 25, 2025
«Θα τα πάρω από την Ισπανία διπλάσια με εμπορικές πιέσεις»
Καθόλου ευχαριστημένος δεν είναι με τις παραπάνω εξαιρέσεις και ιδιαίτερα με την Ισπανία, ο Τραμπ, ο οποίος αργότερα σε συνέντευξη Τύπου την απείλησε με την επιβολή διπλάσιων δασμών. «Είστε η μόνη χώρα που δεν πληρώνει. Δεν ξέρω ποιο είναι το πρόβλημα» είπε όταν ρωτήθηκε σχετικά με την Ισπανία που αρνείται να καταβάλει το 5% του ακαθάριστου ΑΕΠ της για την άμυνα. «Θα το αναπληρώσουμε. Ξέρετε, θα το κάνουμε. Θα διαπραγματευτούμεμε την Ισπανία για μια εμπορική συμφωνία και θα τους αναγκάσουμε να πληρώσουν τα διπλάσια. Και το εννοώ πραγματικά σοβαρά αυτό. […] Θα διαπραγματευτώ απευθείας με την Ισπανία. Θα το κάνω μόνος μου. Θα πληρώσουν, θα πληρώσουν περισσότερα χρήματα με αυτόν τον τρόπο».
? JUST IN: President Trump SLAMS Spain for freeloading off the US
“It’s terrible what Spain’s done. The only country that wants to stay at 2%. It is terrible”
“We’re negotiating with Spain on a trade deal and will make them pay TWICE as much. I’m serious about that”
“They… pic.twitter.com/C3UJj6Am7V
— Nick Sortor (@nicksortor) June 25, 2025
