Νέα σοβαρή «αμαρτία», στην Ιταλία, λιγότερο από ένα μήνα μετά την κηδεία του Βιτόριο Καζαμόνικα, που τόσα σχόλια και εντάσεις είχε προκαλέσει. Ο αποθανών, εξήντα πέντε ετών, ανήκε σε οικογένεια η οποία, σύμφωνα με δικαστικές έρευνες, ευθύνεται για ξέπλυμα βρόμικου χρήματος, τοκογλυφία και διακίνηση ναρκωτικών.
Στην κηδεία, στις 20 Αυγούστου, οι συγγενείς του νεκρού είχαν νοικιάσει υπερπολυτελή άμαξα με άλογα, ελικόπτερο που έριξε ροδοπέταλα στην πλατεία μπροστά στην εκκλησία, ενώ είχαν κολλήσει και μεγάλες φωτογραφίες στην είσοδο του ναού, στις οποίες ο Βιτόριο Καζαμόνικα, ντυμένος σαν τον Πάπα, χαρακτηριζόταν «ο βασιλιάς της Ρώμης» ο οποίος, τώρα, θα πρέπει «να κατακτήσει τον παράδεισο».
Η τελετή θεωρήθηκε από όλους απαράδεκτη επίδειξη δύναμης όσων παραβιάζουν καθημερινά τους νόμους, ενώ κομματικοί και κυβερνητικοί ιθύνοντες στιγμάτισαν την ανεξήγητη ανοχή και αδιαφορία του κράτους.
Τώρα, κάποιοι αποφάσισαν να δώσουν στην υπόθεση και συνέχεια: το τοκ σόου της Rai Uno «Porta a Porta», με την έναρξη της νέας σεζόν, θέλησε να καλέσει στο στούντιο την κόρη του Καζαμόνικα, μαζί με άλλους συγγενείς, για να αναφερθεί διεξοδικά στο όλο θέμα.
Ο παρουσιαστής και δημοσιογράφος Μπρούνο Βέσπα ρώτησε, λοιπόν, τη μεσόκοπη γυναίκα «για ποιο λόγο ο πατέρας της ήθελε να ντύνεται και να κυκλοφορεί σαν τον Πάπα». Και εκείνη απάντησε: «Εσείς δώσατε αυτήν την ερμηνεία. Ο πατέρας μου ντυνόταν έτσι, στα λευκά, αλλά τις περισσότερες φορές επέλεγε σκούρο παντελόνι». Θέλησε να συμπληρώσει, πάντως, ότι «ήταν πραγματικά πολύ καλός, σαν τον Πάπα Φραγκίσκο, ενώ εμφανισιακά έμοιαζε στον “καλό Πάπα”, στον Πολωνό Κάρολ Βοϊτίλα».
Από χθες, όλοι προσπαθούν να καταλάβουν πώς μπορεί η δημόσια τηλεόραση να διαφημίζει, να προσφέρει βήμα σε μια οικογένεια που φέρεται να έχει στήσει εγκληματικό δίκτυο μαφιόζικου τύπου σε πολλές νότιες περιοχές της Ρώμης και να έχει στην ιδιοκτησία της δεκάδες βίλες, φυσικά αυθαίρετες.
Ολα γίνονται, και πάλι, προφανώς στον βωμό της τηλεθέασης. Η οποία άγγιξε το 16%, ποσοστό «σημαντικό» για μια εκπομπή ειδησεογραφικής εμβάθυνσης και σχολιασμού, η οποία προβάλλεται λίγο πριν από τα μεσάνυχτα.
Ο Ματέο Ορφίνι, πρόεδρος του Δημοκρατικού Κόμματος του Ρέντσι, χαρακτήρισε μεγάλο λάθος τη συγκεκριμένη επιλογή του δημοσιογράφου Μπρούνο Βέσπα.
Και στο παρελθόν, πάντως, ο Βέσπα είχε αφιερώσει «αμέτρητες» εκπομπές στην υπόθεση της παιδοκτόνου Αννα-Μαρία Φραντζόνι, η οποία καταδικάστηκε για τη δολοφονία του γιου της, Σαμουέλε, τριών μόλις ετών, στην περιοχή Βάλε Ντ’Αόστα, κοντά στα σύνορα με τη Γαλλία.
Το θέμα, όμως, δεν σχετίζεται μόνον με τις προτιμήσεις του κάθε δημοσιογράφου. Πρόκειται για τις κατευθυντήριες γραμμές της ενημέρωσης, για τη χρησιμότητα της είδησης και της ανάλυσης. Ο Μπέπε Γκρίλο, ιδρυτής του Κινήματος Πέντε Αστέρων, αναφέρθηκε στην εκπομπή του «Porta a Porta» κάνοντας λόγο για «δημόσια τηλεόραση παραμαφιόζικου τύπου».
Ο Ιταλός ηθοποιός και πολιτικός έχει σίγουρα μια τάση προς την υπερβολή, αλλά δύσκολα κανείς μπορεί να διαφωνήσει με τη γενικότερη διαπίστωση, ότι προγράμματα σαν κι αυτά ευνοούν και κάνουν σχεδόν «συμπαθές» το οργανωμένο έγκλημα.
Δεν θα ήταν πιο χρήσιμο να φιλοξενηθούν στο στούντιο μόνον εισαγγελείς, δημοσιογράφοι και κοινωνιολόγοι, οι οποίοι να εξηγήσουν πώς κατάφερε να παρεισφρήσει η οικογένεια Καζαμόνικα στον οικονομικό ιστό της Αιώνιας Πόλης;
Φυσικά, η Rai διαθέτει και εξαιρετικούς επαγγελματίες και παραμένει μία από τις καλύτερες δημόσιες τηλεοράσεις της Ευρώπης. Στην περίπτωση αυτή, όμως, έκανε μάλλον το σφάλμα να μιμηθεί το μπερλουσκονικό τηλεοπτικό μοντέλο, στο οποίο η πληροφόρηση, το θέαμα και οι σουρεαλιστικοί-κιτς διάλογοι γίνονται, τελικά, ένα πράγμα.
Πέρα από τις διάφορες συνεδριάσεις και παρεμβάσεις των κοινοβουλευτικών επιτροπών που θα ακολουθήσουν, ας ελπίσουμε να λειτουργήσουν και κάποια αμεσότερα αντανακλαστικά δημοσιογραφικής δεοντολογίας…
