Η… ευρωκολοκυθιά για το προσφυγικό

Θα γίνει τελικά, ή όχι, την επόμενη εβδομάδα έκτακτη σύνοδος κορυφής της Ε.Ε. για το προσφυγικό; Πληροφορίες από τις Βρυξέλλες επέμεναν χθες το απόγευμα πως η σύνοδος «κλείδωσε» για την ερχόμενη Δευτέρα, ενώ και ο Αυστριακός καγκελάριος Βέρνερ Φάινμαν, η χώρα του οποίου κατακλύζεται τις τελευταίες ημέρες από πρόσφυγες που περνούν τα σύνορα με την Ουγγαρία, ζήτησε να συγκληθεί «το ταχύτερο δυνατόν», ώστε να καμφθούν οι αντιστάσεις των άλλων χωρών για «απορρόφηση» του χωρίς τέλος ανθρώπινου κύματος.

Ομως ο εκπρόσωπος του (Πολωνού) προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ δήλωσε χθες πως «δεν υπάρχει κανένα σχέδιο για έκτακτη σύνοδο κορυφής», ενώ και η Γερμανία φαίνεται να προτιμά να περιμένει ώς την επόμενη προγραμματισμένη σύνοδο κορυφής, στις 15-16 Οκτωβρίου, ώστε να δώσει περισσότερο χρόνο στην παρασκηνιακή διπλωματία.

Το βέβαιο είναι πως στις 14 τρέχοντος θα συναντηθούν οι «28» υπουργοί Εσωτερικών, με αποκλειστικό θέμα συζήτησης το μεταναστευτικό, ενώ ήδη οργανώνεται συνέδριο με τη συμμετοχή των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων «για να εξετάσει τις αιτίες της παράτυπης μετανάστευσης στην περιοχή» -λες και δεν τις ξέρουμε όλοι…

Το σίγουρο είναι πως στις δέκα σήμερα το πρωί ανοίγει τα χαρτιά του για το προσφυγικό ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ.

Οπως έχει ήδη γίνει γνωστό από τις «διαρροές» της προηγούμενης εβδομάδας, ο «Κομίσιονερ» θα προτείνει, κατά τη διάρκεια της παρθενικής του ομιλίας για την «Κατάσταση της Ενωσης» ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τη μετεγκατάσταση επιπλέον 120.000 προσφύγων από τις πιο «βεβαρημένες» χώρες της Ε.Ε. (την Ελλάδα, την Ιταλία και την Ουγγαρία) προς τις υπόλοιπες, σε μια προσπάθεια να γεφυρώσει τα ρήγματα μεταξύ των διαφόρων κρατών-μελών γύρω από το φλέγον θέμα των «μεταναστευτικών ροών».

Η πρόταση αυτή θα αποτελέσει μέρος ενός μεγαλύτερου πακέτου μέτρων που θα συμπεριλαμβάνει κατάλογο «ασφαλών χωρών προέλευσης» και έναν μόνιμο μηχανισμό μετεγκατάστασης.

Τις προτάσεις Γιούνκερ έχουν προκαταβολικά στηρίξει οι δύο ισχυρότερες χώρες της Ε.Ε., η Γερμανία και η Γαλλία. Χθες η Ανγκελα Μέρκελ χαρακτήρισε το πλάνο για τη μετεγκατάσταση 120.000 προσφύγων ένα «σημαντικό πρώτο βήμα», αλλά τόνισε πως «απομένουν ακόμη να γίνουν πολλά. Χρειαζόμαστε σε τελική ανάλυση ένα ανοιχτό σύστημα ποσοστώσεων», συνέχισε, έπειτα από συνάντησή της με τον πρωθυπουργό της Σουηδίας, Στέφαν Λεβέν.

«Μας χρειάζεται μια διαφορετική πολιτική ασύλου», δεδομένου πως «το υπάρχον σύστημα δεν λειτουργεί πλέον» και ούτε η Ελλάδα, ούτε η Ιταλία είναι σε θέση να φιλοξενήσουν όλους τους πρόσφυγες που φτάνουν στα παράλιά τους, εκτίμησε –καθυστερημένα, αλλά σωστά- η καγκελάριος.

Ταυτόχρονα η Μέρκελ εμφανίστηκε αισιόδοξη ότι μεσοπρόθεσμα οι διαφορές μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών θα ξεπεραστούν, αλλά αυτό δεν θα γίνει «ούτε αύριο, ούτε την επόμενη εβδομάδα. (…) Προσωπικά έχω την άποψη ότι δεν θα έπρεπε τώρα να πλειοδοτούμε σε απειλές. Θα έπρεπε να μιλάμε μεταξύ μας με πνεύμα αμοιβαίου σεβασμού», κατέληξε.

Ο Λεβέν από την πλευρά του είπε ότι οι χώρες της Ε.Ε. έχουν «βαθιά ηθική ευθύνη» απέναντι στους πρόσφυγες: η παραδοσιακά φιλόξενη Σουηδία εκτιμά ότι θα υποδεχτεί φέτος 74.000 πρόσφυγες στο έδαφός της.

Ωστόσο, το θέμα των ποσοστώσεων συναντά ισχυρές αντιδράσεις, κυρίως στη Βρετανία και στις χώρες της ανατολικής Ευρώπης, όπως η Τσεχία, η Βουλγαρία και η Πολωνία, που παραμένουν ιδιαίτερα αρνητικές στο σύστημα της υποχρεωτικής ποσόστωσης.

Ταυτόχρονα, η Ουγγαρία -που τις τελευταίες ημέρες άνοιξε ουσιαστικά τα σύνορα προς την Αυστρία και τη Γερμανία, μεταθέτοντας σ’ αυτές τον προσφυγικό «πονοκέφαλο»- αδυνατεί να ελέγξει το πλήθος που συνωστίζεται στα σύνορά της με τη Σερβία: χθες, εκατοντάδες μετανάστες παραβίασαν τα εμπόδια που είχε βάλει η ουγγρική αστυνομία σε ένα σημείο συγκέντρωσης στο Ρότσκε και κατευθύνονται προς το βορειοανατολικό τμήμα της χώρας περπατώντας κατά μήκος των σιδηροδρομικών γραμμών…

Απειλές

Την ίδια στιγμή, η δήμαρχος του Καλέ, Νατάσα Μπουσάρ, κάλεσε τη βρετανική κυβέρνηση να δεχτεί άμεσα τους 3.500 πρόσφυγες που έχουν συγκεντρωθεί στην πόλη της. Μιλώντας στην Επιτροπή Εσωτερικών Υποθέσεων του βρετανικού Κοινοβουλίου στο Λονδίνο, η Μπουσάρ απείλησε ουσιαστικά πως θα ανοίξει τη σήραγγα και θα μεταφέρει το πρόβλημα στους… επόμενους, όπως άλλωστε κάνουν σχεδόν όλοι ανεξαιρέτως οι Ευρωπαίοι: «Η βρετανική κυβέρνηση επιβάλλει στο έδαφος της πόλης του Καλέ τον έλεγχο των συνόρων της Βρετανίας… Αν η βρετανική κυβέρνηση συνεχίσει να περιφρονεί τους κατοίκους του Καλέ, αν δεν λάβουμε ένα οικονομικό αντάλλαγμα, αν δεν καταφέρουμε να διαπραγματευτούμε για τη δημιουργία ενός κέντρου φιλοξενίας και ενός κέντρου στην Αγγλία για τον έλεγχο των συνόρων, τότε δεν πρόκειται για εκβιασμό αλλά για την ηθική υποχρέωση που έχω απέναντι στους κατοίκους να ανοίξω τα σύνορα», απείλησε η Μπουσάρ.

Να σημειωθεί ότι η Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες αναμένει ότι ο αριθμός των απελπισμένων που διαπλέουν τη Μεσόγειο για να βρουν καταφύγιο στην Ευρώπη θα φτάσει φέτος τις 400.000 και μπορεί να υπερβεί τις 450.000 το 2016, σύμφωνα με έγγραφο που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα.

Σύμφωνα με τον τελευταίο απολογισμό του Οργανισμού, περισσότεροι από 380.000 μετανάστες και πρόσφυγες έχουν φτάσει στην Ευρώπη διαπλέοντας τη Μεσόγειο από τον Ιανουάριο και τουλάχιστον 2.850 έχουν χάσει τη ζωή τους ή αγνοούνται.

Στην Ελλάδα έφτασαν 258.365 άνθρωποι, 121.000 στην Ιταλία, 1.953 στην Ισπανία και 94 στη Μάλτα, γνωστοποίησε η Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες (HCR) στον ιστότοπό της.