Έρευνα γνώμης για το πώς βλέπουν τις διεθνείς εξελίξεις, μετά τη συμφωνία AUKUS και τις συνέπειές της τόσο στις ευρω-αμερικανικές σχέσεις όσο και εντός του ΝΑΤΟ, πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Διεθνών Σχέσεων (ECFR). Οι συμμετέχοντες, πολίτες από 12 χώρες-μέλη της Ε.Ε., όπως προκύπτει από τις απαντήσεις τους, πιστεύουν ότι οι ΗΠΑ πλέον βρίσκονται σε κατάσταση ψυχρού πολέμου με την Κίνα και τη Ρωσία.
Ωστόσο, ελάχιστοι βλέπουν τις χώρες τους ως συμμετέχουσες στη νέα γεωπολιτική κατάσταση, αν και πιστεύουν ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση ως σύνολο έχει κάποιου είδους εμπλοκή στη σύγκρουση.
Τι έδειξε η έρευνα
Στις 12 χώρες, το 62% των συμμετεχόντων στην έρευνα πιστεύουν ότι είναι σε εξέλιξη ψυχρός πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, ενώ το 59% βλέπουν ένα συγκρίσιμο χάσμα να αναδύεται μεταξύ Ρωσίας και ΗΠΑ.
Επίσης, μόνο το 15% των Ευρωπαίων πιστεύουν ότι η πατρίδα τους έχει κάποια εμπλοκή στον νέο αυτό ψυχρό πόλεμο με την Κίνα, ενώ το ποσοστό αυξάνεται σε 25% όσον αφορά τη Ρωσία.
Τα μεγαλύτερα ποσοστά όσων πιστεύουν ότι οι χώρες τους δεν συμμετέχουν σε αυτή την εξέλιξη καταγράφονται στην Ουγγαρία (91%), Βουλγαρία (80%), Πορτογαλία (79%) και Αυστρία (78%).
Πάντως έχει αυξηθεί το ποσοστό των Ευρωπαίων -αν και παραμένουν μειοψηφία- θεωρούν ότι η Ε.Ε. βρίσκεται σε σύγκρουση με την Κίνα: 31%. Το 35% δεν πιστεύουν ότι ισχύει κάτι τέτοιο, ωστόσο το 44% θεωρούν ότι η Ε.Ε. βρίσκεται σε ψυχρό πόλεμο με τη Ρωσία.
Σύμφωνα με τους αναλυτές της έρευνας, είναι πλέον σαφής ο κίνδυνος να δημιουργηθεί χάσμα μεταξύ της ευρωπαϊκής και της αμερικανικής κοινής γνώμης, ενώ διαπιστώνεται επίσης μια «αποσύνδεση» των στόχων των κρατών-μελών από αυτούς των Βρυξελλών, πράγμα που θέτει σε κίνδυνο τη δυνατότητα της Ε.Ε. να παρουσιάσει μια αποτελεσματική αντίδραση στην αυξανόμενη ένταση στις σχέσεις με τη Ρωσία και την Κίνα.
«Οι Ευρωπαίοι πολίτες πιστεύουν ότι υπάρχει ένας νέος ψυχρός πόλεμοw, αλλά οι ίδιοι δεν θέλουν να έχουν καμία συμμετοχή σ’ αυτόν», σημειώνει ο διευθυντής του ECFR, Μαρκ Λέναρντ, και εξηγεί ότι η δημοσκόπηση «αποκαλύπτει ότι ένας “ψυχρός πόλεμος” δημιουργεί κινδύνους αποξένωσης μεταξύ των Ευρωπαίων ψηφοφόρων».
Αν οι ΗΠΑ και οι Βρυξέλλες προετοιμάζονται για έναν κατά μέτωπο αγώνα, με τη συμμετοχή όλης της κοινωνίας, εναντίον του Πεκίνου και της Μόσχας, αναφέρεται στην έκθεση, «ίσως ανακαλύψουν ότι δεν έχουν τη συναίνεση των πολιτών».
Ως θετική εξέλιξη για τους συγγραφείς της έρευνας κρίνεται το γεγονός ότι «οι Ευρωπαίοι αναγνωρίζουν την ύπαρξη κοινής εξωτερική πολιτικής» όσον αφορά τη Ρωσία και την Κίνα και εκτιμούν ότι οι Βρυξέλλες μπορούν να χειριστούν πιο αποτελεσματικά αυτά τα θέματα «υπερασπιζόμενες καλύτερα τα συμφέροντα και τις αξίες τους».
Ωστόσο, σημειώνουν, η «αλαζονεία» που επιδεικνύουν οι Βρυξέλλες έναντι της ευρωπαϊκής κοινής γνώμης, την ώρα που είναι σε εξέλιξη ένας ψυχρός πόλεμος, πιθανότατα θα αποτρέψει τους ψηφοφόρους από το να πάνε στην κάλπη, και οι αρμόδιοι για τη διαμόρφωση της εξωτερικής πολιτικής θα πρέπει να επανεξετάσουν τους όρους συμμετοχής στο ΝΑΤΟ.
«Σε αντίθεση με τον πρώτο ψυχρό πόλεμο, οι Ευρωπαίοι δεν βλέπουν κάποια άμεση απειλή, έναν κίνδυνο για την ύπαρξη τους ή κάποια ιδεολογική αντιπαράθεση», σύμφωνα με τον Λέναρντ. «Οι πολιτικοί δεν μπορούν απλώς να βασίζονται στην ένταση με τη Ρωσία ή την Κίνα για να πείσουν τους πολίτες για την αξία της Ατλαντικής Συμμαχίας. Αντίθετα, πρέπει να βρουν και να προωθήσουν τα πραγματικά ευρωπαϊκά συμφέροντα μέσω αυτής».
