Προειδοποιήσεις ΠΟΥ για τον «εμβολιαστικό εθνικισμό»

Τοξικός γίνεται πια ο ανταγωνισμός για τις προμήθειες εμβολίων και ο ΠΟΥ προειδοποιεί: σταματήστε τις κόντρες και δείτε πέρα από τη μύτη σας και τον εγωκεντρισμό σας, γιατί κινδυνεύετε να παρατείνετε την πανδημία. Οι πλούσιες χώρες «μαλώνουν για την πίτα», όταν το υγειονομικό προσωπικό σε λιγότερο ανεπτυγμένα κράτη «δεν έχει καν πρόσβαση στα ψίχουλα», κατήγγειλε παραστατικά ο επικεφαλής του προγράμματος εκτάκτων αναγκών του Οργανισμού, Μάικλ Ράιαν, ήδη από την περασμένη Παρασκευή.

Προτού ξεσπάσει δηλαδή η διπλωματικο-πολιτική θύελλα που πυροδότησε η (αποσυρθείσα λίγες ώρες αργότερα) απόφαση-μπουρλότο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να συμπεριλάβει και τη Βόρεια Ιρλανδία στoν μηχανισμό για τον περιορισμό των εξαγωγών εμβολίων από την επικράτεια της Ε.Ε., εν μέσω της διένεξης με τη βρετανο-σουηδική AstraZeneca και των ισχυρών πιέσεων να μεταφέρει δόσεις από τα εργοστάσιά της στο Ηνωμένο Βασίλειο, μόλις έναν μήνα μετά το τελειωτικό Brexit.

Εκτός των άλλων, κάτι τέτοιο θα προκαλούσε «καραμπόλες», φρενάροντας δυνητικά το βρετανικό πρόγραμμα ανοσοποίησης που πάει σφαίρα (μόνο το Σάββατο εμβολιάστηκαν με την πρώτη δόση σχεδόν 600.000 άτομα!), όταν όλο και περισσότερες χώρες στην Ε.Ε. αναγκάζονται να καθυστερήσουν ή να ακυρώσουν προσωρινά εμβολιασμούς εξαιτίας των αυξανόμενων ελλείψεων και των αργοπορημένων παραδόσεων όχι μόνο εκ μέρους των Pfizer/BioNTech, αλλά πλέον και της Moderna.

Οι νέες προειδοποιήσεις του ΠΟΥ κατά του «εμβολιαστικού εθνικισμού» είχαν διπλούς αποδέκτες: και την Ε.Ε. και το Ηνωμένο Βασίλειο. «Αν συσσωρεύουμε εμβόλια και δεν μοιραζόμαστε, θα υπάρξουν τρία πολύ μεγάλα προβλήματα», διαμήνυσε ο επικεφαλής του Οργανισμού, Τέντος Αντανόμ Γκεμπρεγεσούς, απευθυνόμενος κυρίως στους Ευρωπαίους. «Το ένα, το έχω πει, θα είναι μια καταστροφική ηθική αποτυχία. Δεύτερον, η πανδημία θα ανατροφοδοτείται και, τρίτον, θα υπάρξει πολύ αργή παγκόσμια οικονομική ανάκαμψη» καθώς και περαιτέρω διεύρυνση των ανισοτήτων, υπογράμμισε ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ.

Γίνεται δε κάλεσμα σε όλες τις χώρες που ήδη εμβολιάζουν μαζικά τις ευάλωτες ομάδες πληθυσμού, αλλά ειδική «έκκληση» στο Ηνωμένο Βασίλειο. «Μπορείτε να περιμένετε» ζήτησε ανοιχτά μέσω του BBC η εκπρόσωπος του ΠΟΥ Μάργκαρετ Χάρις, καλώντας με τη σειρά τους τούς Βρετανούς να κάνουν μια παύση στους φρενήρεις ρυθμούς ανοσοποίησης όταν ολοκληρωθεί ο εμβολιασμός των ομάδων υψηλού κινδύνου, διασφαλίζοντας τη δίκαιη πρόσβαση και άλλων στα αποθέματα εμβολίων τους, αφού κάτι τέτοιο δεν θα ήταν μόνο το «ηθικά σωστό» αλλά και το «οικονομικά σωστό» για τη χώρα.

Παρότι πάντως το Λονδίνο εμφανίζει λίγο-πολύ ως λήξασα τη διπλωματική κρίση για τη Βόρεια Ιρλανδία, υποστηρίζοντας πως έλαβε διαβεβαιώσεις από τις Βρυξέλλες ότι δεν διακυβεύονται οι προμήθειες εμβολίων του, υπήρξαν αναφορές στα ΜΜΕ και για σχεδιαζόμενα αντίποινα σε βάρος της Ε.Ε., με τη Βρετανίδα υπουργό Διεθνούς Εμπορίου Λις Τρας να ξεκαθαρίζει πως το Ηνωμένο Βασίλειο προτίθεται μεν να βοηθήσει το ευρωπαϊκό μπλοκ, μόνο όμως αν δεν επηρεάζεται το δικό του εμβολιαστικό χρονοδιάγραμμα. Δεν είναι βέβαια μόνο οι Βρετανοί που κοιτάνε την πάρτη τους.

Σύμφωνα με το Reuters, η Γερμανία (σαν να μην έφταναν οι διμερείς συμφωνίες παράτυπης και παράπλευρης εξασφάλισης επιπλέον δόσεων) ανήγγειλε μέσω του υπουργού Υγείας Γενς Σπαν πως κάνει ήδη παραγγελίες εμβολίων για το 2022 (!), αφήνοντας ταυτόχρονα ορθάνοιχτο το ενδεχόμενο εγχώριας χρήσης ρωσικών και κινεζικών εμβολίων που σνόμπαρε επιδεικτικά ώς τώρα.

Βερολίνο αλλά και Παρίσι απειλούν εμμέσως πλην σαφώς να προσφύγουν δικαστικά κατά της AstraZeneca, με τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν να αμφισβητεί δημόσια την αποτελεσματικότητα του εμβολίου της σε άτομα άνω των 60 ετών, παρά την έγκριση για όλες τις ηλικίες που έλαβε από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων με την επισήμανση πως υπάρχουν «ελλιπή δεδομένα» για το πόσο αποτελεσματικό είναι σε μεγαλύτερες ηλικίες. «Αν δεν έχεις εμβόλια, το καλύτερο πράγμα που θα μπορούσες να κάνεις είναι να μειώσεις τη ζήτηση» ήταν η πληρωμένη απάντηση του Τζον Μπελ, καθηγητή Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης που ανέπτυξε το εμβόλιο σε συνεργασία με την AstraZeneca.

Οι ρυθμιστικές αρχές πάντως και της Γερμανίας και της Ιταλίας ενέκριναν το σκεύασμα με αστερίσκους, εισηγούμενες να αποφεύγεται η χρήση του σε άτομα άνω των 65 ή 56 ετών αντίστοιχα. Την Πορτογαλία ωστόσο δεν την απασχολούν τα εμβόλια, αλλά η φονική επέλαση της βρετανικής παραλλαγής του κορονοϊού που έχει φέρει τα νοσοκομεία σε κατάσταση υπερκορεσμού. Τα πράγματα είναι τόσο απελπιστικά ώστε να απαιτούν τη συνδρομή του γερμανικού στρατού που σπεύδει να στείλει γιατρούς, νοσηλευτές, κρεβάτια και αναπνευστήρες, καθώς μεγάλο μέρος του υγειονομικού προσωπικού της Πορτογαλίας έχει -συν τοις άλλοις- μολυνθεί, βγαίνοντας εκτός μάχης στη χειρότερη δυνατή συγκυρία.