Παρουσιάζεται σήμερα στις Βρυξέλλες ο «μηχανισμός διαφάνειας» για την παραγωγή εμβολίων στην Ε.Ε. Μετά τον «πόλεμο» που έχει ξεσπάσει μεταξύ Ε.Ε. και AstraZeneca, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε να ελέγξει τις εταιρείες που μέχρι σήμερα είναι ανεξέλεγκτες στην Ευρώπη. Γι’ αυτό προτείνει ένα μηχανισμό που θα καταγράφει πόσα εμβόλια παράγονται, σε ποια εργοστάσια και για ποιες συμφωνίες, έτσι ώστε να δεσμεύσει τις εταιρείες να εξυπηρετούν πρώτα την Ευρώπη.
Κι ενώ η Ευρ. Επιτροπή σε όλους τους τόνους διαμηνύει ότι στόχος είναι η διαφάνεια και όχι η απαγόρευση των εξαγωγών, ο μηχανισμός προβλέπει ότι οι εταιρείες θα μπορούν να εξάγουν εμβόλια μόνο αν έχουν εκπληρώσει όλες τις υποχρεώσεις τους εντός της Ε.Ε. «Είναι στο χέρι της κάθε εταιρείας ο χειρισμός που θα επιλέξει να ακολουθήσει: ή θα δίνει πρώτα στην Ευρώπη και μετά εκτός ή θα αυξήσει την παραγωγική της ικανότητα ώστε να ικανοποιεί ταυτόχρονα όλους τους πελάτες της», εξήγησε Ευρωπαίος αξιωματούχος.
Σύμφωνα με την ίδια πηγή, αν διαπιστωθεί ότι κάποια εταιρεία αθετεί το συμβόλαιό της με την Ε.Ε. και συνεχίζει την εξαγωγή εμβολίων, κατά παράβαση των συμφωνηθέντων, τα κράτη-μέλη στα οποία εδρεύουν τα εργοστάσια θα μπορούν να προτείνουν τη λήψη εθνικών μέτρων που, εκτός από το νομικό τους σκέλος, ενδέχεται να φτάνουν και στην απαγόρευση εξαγωγής παρτίδων μέχρι να εκτελεστούν οι υποχρεώσεις των εταιρειών προς την Ε.Ε., στο χρονικό πλαίσιο που έχει συμφωνηθεί. Σκοπός της Ευρ. Επιτροπής είναι ο μηχανισμός να λειτουργήσει ως φόβητρο σε περίπτωση επανάληψης προβλημάτων τύπου AstraZeneca.
Τη θεσμοθέτηση του μηχανισμού έσπευσε να χαιρετίσει ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ, ο οποίος χθες σε απαντητική επιστολή προς τον Ελληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και τους ομολόγους του από Δανία, Αυστρία και Τσεχία επέμεινε ότι η Ε.Ε. θα επιχειρήσει να επιλύσει με διαπραγμάτευση το πρόβλημα που προκύπτει από τη μη εκπλήρωση συμβατικών υποχρεώσεων των εταιρειών κατασκευής εμβολίων. «Σε περίπτωση που αυτό δεν καταστεί δυνατόν τότε “πρέπει να διερευνήσουμε όλες τις επιλογές και να χρησιμοποιήσουμε όλα τα νομικά μέσα και τα μέτρα επιβολής που έχουμε στη διάθεσή μας βάσει των Συνθηκών”», όπως σημειώνει. Επικαλείται μάλιστα το άρθρο 122 της Συνθήκης Λειτουργίας της Ε.Ε. (ΣΛΕΕ), που «θα δώσει στην Ε.Ε. και στα κράτη-μέλη τα νομικά μέσα, λαμβάνοντας τα κατάλληλα επείγοντα μέτρα, για να διασφαλίσουν την αποτελεσματική παραγωγή και παροχή εμβολίων για τον πληθυσμό μας».
Δεν είναι ξεκάθαρο τι ακριβώς συμπεριλαμβάνει η ενεργοποίηση του συγκεκριμένου άρθρου της ΣΛΕΕ, αλλά διπλωματικές πηγές εξηγούσαν ότι αυτό θα παραχωρούσε στην Ε.Ε. ειδικές εξουσίες παρέμβασης στην παραγωγή εμβολίων. Αν χρειαζόταν θα μπορούσε να φτάσει -σε εξαιρετικές περιπτώσεις- ακόμα και στην επίταξη εργοστασίων.
Στο μεταξύ, οι 27 με την υποστήριξη της Ευρ. Επιτροπής ενέκριναν χθες τις πληροφορίες που θα εμπεριέχει το κοινό ευρωπαϊκό πιστοποιητικό εμβολιασμού, αν και εφόσον τελικά εγκριθεί. Το πιστοποιητικό θα αφορά αποκλειστικά ιατρικούς σκοπούς -και δεν θα αποτελεί «εισιτήριο» για ελεύθερη διακίνηση πολιτών στην Ε.Ε. όπως είχε προτείνει ο Ελληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.
Είναι η εφαρμογή της απόφασης των ηγετών στην τηλεδιάσκεψη Κορυφής που πραγματοποιήθηκε την περασμένη εβδομάδα. Εκεί, πολλοί ηγέτες είχαν εκφράσει επιφυλάξεις για την πρόταση Μητσοτάκη, κυρίως για λόγους προσωπικών δεδομένων και προνομίων για περιορισμένο αριθμό πολιτών. Χαρακτηριστική ήταν η δήλωση της Γερμανίδας καγκελαρίου Α. Μέρκελ, η οποία είχε δηλώσει ότι «δεν μπορούμε να δώσουμε σε μερικούς πολίτες διπλό προνόμιο: και το εμβόλιο και την ελεύθερη κυκλοφορία στην Ε.Ε.».
Πάντως το ελληνικό πρωθυπουργικό γραφείο επιμένει: «Το επόμενο βήμα πρέπει να είναι η διεύρυνση της χρήσης τους ώστε να διευκολύνονται οι Ευρωπαίοι πολίτες στα ταξίδια τους, όταν σημαντικό ποσοστό θα έχει εμβολιαστεί. Σε πείσμα κάποιων στην Ελλάδα, η υλοποίηση της πρότασης του πρωθυπουργού προχωράει βήμα-βήμα κι όσο νωρίτερα γίνει πράξη τόσο το καλύτερο για όλους».
Εφοδο πραγματοποίησε ο Βελγικός Οργανισμός Φαρμάκων στο εργοστάσιο της AstraZeneca το βράδυ της Τετάρτης, μετά τη συνάντηση μεταξύ της Ε.Ε. και του διευθύνοντα συμβούλου της εταιρείας. Η «Εφ.Συν.» βρέθηκε στο Σενέφε, ένα μικρό βιομηχανικό χωριό στη Βαλονία του Βελγίου, προκειμένου να διαπιστώσει ιδίοις όμμασι την κατάσταση στο εργοστάσιο -μια μάλλον περιφερειακή μονάδα που σε τίποτα δεν θα μπορούσε να παραπέμψει σε μαζικές παραγωγές εκατομμυρίων εμβολίων…
Σκοπός της επιθεώρησης ήταν να διαπιστωθεί αν όντως υπάρχει το πρόβλημα στην παραγωγή των εμβολίων που επικαλείται η εταιρεία και, αν ναι, ποιο ακριβώς είναι αυτό το πρόβλημα που καθυστερεί την παραγωγή. Στον έλεγχο συμμετείχαν Βέλγοι, Ολλανδοί, Ιταλοί και Ισπανοί εμπειρογνώμονες και τώρα εξετάζουν τα στοιχεία για να τα δώσουν στην Ε.Ε. Αξιωματούχος της Ευρ. Επιτροπής είχε προειδοποιήσει ότι η Επιτροπή βρίσκεται σε επαφή με τις βελγικές Αρχές για επιθεώρηση στο εργοστάσιο αλλά και στο τελωνείο της χώρας, προκειμένου να διαπιστωθεί πόσα εμβόλια έχει εξαγάγει η AstraZeneca σε τρίτες χώρες.
■ Σύμφωνα με γερμανικά μέσα, η AstraZeneca έδωσε το πράσινο φως στην Κομισιόν για τη δημοσιοποίηση του συμβολαίου για τα εμβόλια της Ε.Ε. Μένει να δούμε τι ακριβώς συμπεριλαμβάνει η περιβόητη συμφωνία.
-320x213.jpg)
