«Αλλο ένα τούβλο στο τείχος της ανισότητας»

Λάβρος για τον εθνικισμό των εμβολίων κατά του κορονοϊού από τις πλούσιες χώρες, για τις τεράστιες ανισότητες στα φτωχά κράτη που αυτός επιτείνει αλλά και τα αστρονομικά κέρδη που αποκομίζουν οι φαρμακευτικές εταιρείες εμφανίστηκε χθες ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγεσούς.

Μιλώντας στην ετήσια (τηλε)διάσκεψη του εκτελεστικού συμβουλίου του Οργανισμού, στηλίτευσε πρωτίστως το γεγονός πως πάνω από 39 εκατομμύρια δόσεις εμβολίων έχουν χορηγηθεί σε περίπου 50 πλούσιες χώρες, όταν κυριολεκτικά 25 δόσεις (του ρωσικού εμβολίου Sputnik V) έχουν διανεμηθεί σε ένα μόνο κράτος χαμηλού εισοδήματος, τη Γουινέα, με μία εκ των οποίων εμβολιάστηκε κι ο πρόεδρος της! «Δεν είναι 25 εκατομμύρια, ούτε 25.000. Είναι μόλις 25. Χρειάζεται λοιπόν να γίνω ωμός: Ο κόσμος βρίσκεται στα πρόθυρα μιας καταστροφικής ηθικής αποτυχίας και το τίμημα αυτής της αποτυχίας θα πληρωθεί με ζωές και μέσα επιβίωσης στις φτωχότερες χώρες του κόσμου» προειδοποίησε ηχηρά -και στον βρόντο- ο δρ Τέντρος.

Παρ’ ότι τα εμβόλια φέρνουν ελπίδα για μετριασμό της πανδημίας, γεννάται «πραγματικός κίνδυνος» αυτά «να μετατραπούν σε άλλο ένα τούβλο στο τείχος της ανισότητας ανάμεσα στους κόσμους όσων έχουν και όσων δεν έχουν», πρόσθεσε, καταγγέλλοντας μεταξύ άλλων τις «διμερείς συμφωνίες» εξασφάλισης και υπερβολικής συσσώρευσης εμβολίων από εύπορα κράτη που κινούνται με βάση την «προσέγγιση “πρώτα εγώ”», αντί να συμμετέχουν ενεργά στην παγκόσμια προσπάθεια δίκαιης διανομής εμβολίων σε αναπτυσσόμενες χώρες μέσω του προγράμματος Covax υπό τον ΠΟΥ.

Τουλάχιστον 44 τέτοιες συμφωνίες κλείστηκαν πέρσι και 12 υπογράφτηκαν εντός Ιανουαρίου, ανέφερε ο Γκεμπρεγεσούς, κατηγορώντας κάποια κράτη (παγίως χωρίς να τα κατονομάζει, για λόγους τήρησης πολιτικών ισορροπιών) ότι «παρακάμπτουν το Covax, ανεβάζουν τις τιμές και αποπειρώνται να πηδήξουν στην αρχή της ουράς [αναμονής]. Αυτό θα μπορούσε να καθυστερήσει τις παραδόσεις εμβολίων μέσω Covax», συμπλήρωσε, προκαλώντας μια «χαοτική αγορά, μια ασυντόνιστη απάντηση [στην υγειονομική κρίση] και συνεχιζόμενη κοινωνική και οικονομική αναταραχή».

«Η κατάσταση περιπλέκεται από το γεγονός πως οι περισσότεροι παρασκευαστές έχουν δώσει προτεραιότητα στις διαδικασίες έγκρισης σε πλούσιες χώρες -όπου τα κέρδη είναι υψηλότερα- αντί να καταθέτουν πλήρεις φακέλους στον ΠΟΥ», συνέχισε σχεδόν οργισμένος. «Τελικά, αυτές οι πράξεις μόνο θα παρατείνουν την πανδημία» κατέληξε ο επικεφαλής του ΠΟΥ. Την Παρασκευή, εν τω μεταξύ, ο Οργανισμός απέφυγε να ταχθεί υπέρ της θέσπισης πιστοποιητικών εμβολιασμού ή ανοσίας, επικαλούμενος «κρίσιμες άγνωστες παραμέτρους» που αφορούν την αποτελεσματικότητα των εμβολίων στη μείωση και της μετάδοσης του ιού, καθώς και την περιορισμένη διαθεσιμότητά τους.

«Προς το παρόν, μην εισάγετε προαπαιτούμενα απόδειξης εμβολιασμού ή ανοσίας για διεθνή ταξίδια ως όρο για είσοδο σε μια χώρα» κάλεσε τα κράτη-μέλη του ο ΠΟΥ, θεωρώντας πως «το αποδεικτικό εμβολιασμού δεν πρέπει να εξαιρεί τους διεθνείς ταξιδιώτες από τη συμμόρφωση με άλλα μέτρα μείωσης του ταξιδιωτικού κινδύνου». Ο ΠΟΥ ζήτησε επίσης την ενίσχυση της παρακολούθησης των αναδυόμενων νέων στελεχών του ιού, ώστε να αξιολογηθούν οι επιπτώσεις τους στην αποτελεσματικότητα των εμβολίων, των φαρμάκων και των διαγνωστικών τεστ.