Μαραθώνιος… μετ’ εμποδίων ο εμβολιασμός

Tο παγκόσμιο βάπτισμα του «πυρός» έγινε στη Ρωσία το Σάββατο με το εμβόλιο Sputnik V. Ες αύριον τα σπουδαία και στη Βρετανία, την πρώτη χώρα της Δύσης που ξεκινά επίσης μαζικούς εμβολιασμούς κατά της λοίμωξης Covid-19, έχοντας δώσει επείγουσα έγκριση στο εμβόλιο των Pfizer/BioNTech.

Πρόκειται για τα μεγαλύτερα εμβολιαστικά προγράμματα στα χρονικά των δύο χωρών, στα οποία είναι πλέον στραμμένη η προσοχή της υφηλίου με την ελπίδα οι εμβολιασμοί να συμβάλουν καθοριστικά στην αρχή του τέλους της πανδημίας του νέου κορονοϊού που έχει σκοτώσει πάνω από 1,5 εκατομμύριο ανθρώπους διεθνώς, έχει μολύνει τουλάχιστον 66,8 εκατομμύρια κι έχει ρημάξει οικονομικά αμέτρητους άλλους.

Για «ιστορική στιγμή» για τη χώρα του μίλησε ο υπουργός Υγείας Ματ Χάνκοκ, που φέρεται να αποκάλεσε την αυριανή μέρα «V-Day»: ένας διπλός συμβολισμός που αναφέρεται στην «Ημέρα της Νίκης» για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο (Victory Day) και παράλληλα στην «Ημέρα των Εμβολιασμών» (Vaccine Day).

Προτεραιότητα στη Βρετανία θα έχουν οι φιλοξενούμενοι και το προσωπικό μονάδων φροντίδας ηλικιωμένων, τα άτομα άνω των 80 ετών και οι υγειονομικοί πρώτης γραμμής. Συνολικά έχουν παραγγελθεί 40 εκατομμύρια δόσεις του συγκεκριμένου εμβολίου και 800.000 αναμένεται να διατεθούν εντός της εβδομάδας.

Για την αποθήκευσή τους έχουν εξασφαλιστεί 58 μη φορητοί υπερ-καταψύκτες, χωρητικότητας περίπου 86.000 δόσεων έκαστος. Οι πρώτες παρτίδες είχαν ήδη φτάσει από το εργοστάσιο της Pfizer στο Βέλγιο και φυλάσσονταν σε συνθήκες βαθιάς κατάψυξης σε ασφαλείς τοποθεσίες. Από εκεί επρόκειτο να διανεμηθούν αρχικά σε 50 νοσοκομεία-«κόμβους», όπου θα αρχίσει το πρώτο κύμα εμβολιασμών με ραντεβού.

Το εμβόλιο των Pfizer/BioNTech αντέχει μόνο πέντε μέρες σε κανονική ψύξη και, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας, κάθε δόση χρειάζεται λίγες ώρες για να ξεπαγώσει και να προετοιμαστεί για έγχυση. Αλλη μια περιπλοκή αφορά το γεγονός πως κάθε συσκευασία περιέχει πέντε κουτιά των 975 δόσεων, τα οποία απαιτούν ειδική ρυθμιστική έγκριση και συγκεκριμένους αδειοδοτημένους χώρους για να ανοιχτούν προτού διανεμηθούν – εξ ου και είναι δύσκολη η άμεση μεταφορά τους σε γηροκομεία. Αν οι εντατικές προετοιμασίες αποδώσουν και η διαδικασία κυλήσει χωρίς σημαντικά προβλήματα (τα πρώτα δυσοίωνα ζητήματα εμφανίστηκαν ήδη, όπως θα δούμε παρακάτω), η κυβέρνηση ευελπιστεί να λειτουργήσουν πάνω από 1.000 εμβολιαστικά κέντρα σε ολόκληρη τη βρετανική επικράτεια. Διακηρυγμένος στόχος, να εμβολιαστούν οικειοθελώς όλοι οι πολίτες άνω των 16 ετών, δηλαδή περίπου 55 εκατομμύρια άνθρωποι.

Το πρόγραμμα εμβολιασμού κινδυνεύει ωστόσο να περιπλακεί σοβαρά στην περίπτωση άτακτου Brexit, αν δεν τελεσφορήσουν οι -βασανιστικά ατελείωτες- διαπραγματεύσεις της τελευταίας στιγμής για εμπορική συμφωνία μεταξύ Βρετανίας και Ε.Ε., πριν λήξει η μεταβατική περίοδος στις 31 Δεκεμβρίου. Γι’ αυτό και, σύμφωνα με τον χθεσινό Observer, η κυβέρνηση του Μπόρις Τζόνσον έχει εκπονήσει σχέδια έκτακτης ανάγκης τα οποία προβλέπουν ότι από την Πρωτοχρονιά δεκάδες εκατομμύρια δόσεις εμβολίων, που έχουν παραχθεί στο Βέλγιο, θα μεταφερθούν στη Βρετανία με στρατιωτικά αεροσκάφη, ώστε να αποφευχθούν το γενικότερο χάος και οι καθυστερήσεις σε λιμάνια, σιδηροδρόμους και οδικούς άξονες.

Τα… παρατράγουδα στις προμήθειες είχαν δε αρχίσει, με εκπρόσωπο της Pfizer να ανακοινώνει απογοητευτικά την Παρασκευή ότι θα παραδοθούν φέτος μόνο οι μισές -50 αντί 100 εκατομμύρια- από τις υπεσχημένες δόσεις, παρότι το εμβόλιο είναι πολύ πιθανό να λάβει επείγουσα έγκριση αυτή την βδομάδα από τη ρυθμιστική αρχή των ΗΠΑ και εντός Δεκεμβρίου από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων. Πάνω δηλαδή που οι προσδοκίες κορυφώνονται και το τεράστιο εγχείρημα ξεκινά, αίφνης η εταιρεία μειώνει κάθετα τον φετινό στόχο παραδόσεων, επικαλούμενη προβλήματα στη δική της αλυσίδα προμηθειών και δη σε πρώτες ύλες που χρειάζεται για την παραγωγή του εμβολίου.

Επιδείνωση στη Ρωσία

Η Ρωσία, στο μεσοδιάστημα, που καταγράφει ρεκόρ θανάτων και μολύνσεων από τον ιό, είχε κάνει τη μεγάλη αρχή από το Σάββατο, ξεκινώντας τους μαζικούς εμβολιασμούς με το δικό της εμβόλιο σε χιλιάδες υγειονομικούς, καθηγητές και άλλους εργαζόμενους που εκτίθενται περισσότερο στον ιό. Εβδομήντα κλινικές στη Μόσχα είχαν προμηθευτεί το Sputnik V, που έλαβε εγχώρια έγκριση-εξπρές τον Αύγουστο έπειτα από κλινικές δοκιμές σε μικρό αριθμό εθελοντών – οι βασικότεροι λόγοι για τους οποίους επιστήμονες στη Δύση εκφράζουν σκεπτικισμό ως προς την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητά του.

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν είχε δώσει εντολή για έναρξη του προγράμματος αυτή τη βδομάδα, υποστηρίζοντας πως εντός των προσεχών ημερών θα έχουν παραχθεί δύο εκατομμύρια δόσεις. Σύμφωνα δε με τον υπουργό Υγείας Μιχαήλ Μουράσκο, το Sputnik V έχει ήδη χορηγηθεί σε περισσότερους από 100.000 ανθρώπους που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες. Η Ρωσία αναπτύσσει ταυτόχρονα άλλα δύο εμβόλια, έχοντας δεχτεί παραγγελίες για το Sputnik V από δεκάδες χώρες.