Γαλλο-ολλανδική επιχείρηση διέλυσε εγκληματικό δίκτυο κρυπτογραφημένων επικοινωνιών

Παγκόσμιο δίκτυο κρυπτογραφημένων επικοινωνιών με την ονομασία EncroChat, το οποίο χρησιμοποιούνταν σχεδόν αποκλειστικά από εγκληματικές οργανώσεις, ανακοίνωσαν ότι διέλυσαν οι δικαστικές και αστυνομικές αρχές Γαλλίας και Ολλανδίας. Σε κοινή επιχείρησή τους πραγματοποίησαν συλλήψεις σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.

Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις που έγιναν σε κοινή συνέντευξη Τύπου στην έδρα του Eurojust, του οργανισμού δικαστικής συνεργασίας των ευρωπαϊκών χωρών, με έδρα τη Χάγη, το δίκτυο αυτό «εξυπηρετούσε» δραστηριότητες όπως λαθρεμπόριο ναρκωτικών, δολοφονίες, ξέπλυμα χρημάτων, εκβιασμούς, απαγωγές κ.λπ.

Η Ζανίν φαν ντεν Μπεργκ, αρχηγός της ολανδικής αστυνομίας, εξήγησε ότι είναι «σαν να βρισκόμασταν απ’ ευθείας στο τραπέζι των συζητήσεων εγκληματιών. Αυτό είναι που καθιστά την έρευνα αυτή μοναδική». 

«Χρησιμοποιήσαμε το γεγονός ότι οι εγκληματίες εμπιστεύονται τυφλά την κρυπτογραφημένη επικοινωνία και μιλούν ελεύθερα», πρόσθεσε ο συνάδελφός της Άντι Κράαγκ, ο οποίος παρομοίασε τις πληροφορίες αυτές με «χρυσωρυχείο που μας προσφέρει αποδείξεις για τις οποίες θα είχαμε χρειαστεί χρόνια υπό κανονικές συνθήκες».

Στη συνέντευξη Τύπου μετείχαν επίσης η εισαγγελέας της Λίλης, Καρόλ Ετιέν, ο υποδιευθυντής της δικαστικής αστυνομίας της γαλλικής Χωροφυλακής Ζαν-Φιλίπ Λεκούφ και ο Ολλανδός γενικός εισαγγελέας Τζον Λούκας.

Η κοινή γαλλο-ολλανδική έρευνα, υπό την αιγίδα της Eurojust, άρχισε το 2019 από τη Γαλλία και με την υποστήριξη της Europol, της ευρωπαϊκής εγκληματολογικής υπηρεσίας, επέτρεψε τους τελευταίους μήνες να υποκλαπούν και να αποκωδικοποιηθούν σε πραγματικό χρόνο, εν αγνοία των εγκληματιών, «περισσότερα από 100 εκατομμύρια μηνύματα» που είχαν ανταλλαγεί μέσω της EncroChat μεταξύ εγκληματιών σε όλο τον κόσμο.

Αυτή η μεγάλης έκτασης διείσδυση των αστυνομικών αρχών στο δίκτυο έλαβε τέλος στις 13 Ιουνίου όταν έγινε αντιληπτή από το δίκτυο. Σύμφωνα με μήνυμα «συναγερμού» που απηύθυνε το δίκτυο στους πελάτες του, είχε «παραβιαστεί παρανόμως» από «κυβερνητικές οντόητες» και τους συνέστησε να ξεφορτωθούν «αμέσως» τα τηλέφωνά τους. 

Αλλά, σύμφωνα με τον Άντι Κράαγκ, ήταν «πολύ αργά», διότι «είχαμε ήδη πρόσβαση σε εκατομμύρια μηνύματα».

Σύμφωνα με τις γαλλο-ολλανδικές αρχές, σχεδόν το σύνολο των πελατών της EncroChat («από 90% έως 100%») συνδέονται με το οργανωμένο έγκλημα και περίπου 50.000 από τα τηλέφωνα αυτά ήταν σε χρήση το 2020.

Έρευνα από το 2017

Η χρήση των κρυπτογραφημένων τηλεφώνων από εγκληματίες είχε εντοπισθεί από το 2017 στη Γαλλία στη διάρκεια επιχειρήσεων εναντίον του οργανωμένου εγκληματος από το Ινστιτούτο Εγκληματολογικής Έρευνας της Χωροφυλακής, το οποίο εργάστηκε στη συνέχεια πάνω στη λειτουργία αυτών των κωδικοποιημένων επικοινωνιών. Από το 2018 και μετά η έρευνα διεξήχθη από την εισαγγελία της Λίλης, επειδή οι σέρβερ που εξασφάλιζαν τη λειτουργία της EncroChat εντοπίστηκαν στην περιοχή της αρμοδιότητάς της.

Οι ολλανδικές αρχές διαβεβαιώνουν πως η διείσδυση στην EncroChat επέτρεψε να εμποδισθεί η διάπραξη «δεκάδων βίαιων εγκληματικών πράξεων», όπως μεταξύ άλλων απαγωγές και φόνοι.

Οι Ολλανδοί αξιωματούχοι τόνισαν ότι «προκαλεί σοκ να διαπιστώνει κανείς με πόση ευκολία και χωρίς τον παραμικρό ενδοιασμό συζητούνται και σχεδιάζονται αυτού του είδους οι σοβαρές εγκληματικές πράξεις στην EncroChat. Αυτή η επιχείρηση, που προχώρησε και συντονίστηκε σε διεθνές επίπεδο, είχε την επίδραση ενός σεισμού για το οργανωμένο έγκλημα».

Συλλήψεις, κατάσχεση όπλων και ναρκωτικών

Στη διάρκεια των ερευνών, μόνο στην Ολλανδία, συνελήφθησαν πάνω από 100 ύποπτοι, κατασχέθηκαν «άνω των 8.000 κιλά κοκαΐνης και 1,2 τόνοι κρυσταλλικής μεθαμφεταμίνης». Επίσης, διαλύθηκαν 19 εργαστήρια συνθετικών ναρκωτικών, κατασχέθηκαν δεκάδες αυτόματα πυροβόλα όπλα, ρολόγια πολυτελείας, 25 αυτοκίνητα «μερικά από τα οποία περιέχουν κρύπτες», καθώς και «σχεδόν 25 εκατομμύρια ευρώ σε μετρητά».

Η Ολλανδέζα αξιωματούχος πρόσθεσε ότι οι έρευνες είχαν αποτελέσματα τα οποία θα εξακολουθήσουν να χρησιμεύουν «για χρόνια». Επίσης αποκάλυψαν «ενδείξεις διαρροής εντός των αστυνομικών υπηρεσιών», οι οποίες «αντιμετωπίζονται πολύ σοβαρά».

Κατέδειξαν «ξεκάθαρα τον ρόλο της διαφθοράς σε όλο το μήκος της αλυσίδας του παράνομου εμπορίου», υπογράμμισαν η Ζανίν φαν ντεν Μπεργκ και ο Βιλ φαν Χέμερτ, αναπληρωτής διευθυντής επιχειρήσεων στη Europol.