Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Το «τεστ» του κορονοϊού ανέδειξε τις αγκυλώσεις της αυτοαπομόνωσης
AP Photo/Petros Karadjias
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το «τεστ» του κορονοϊού ανέδειξε τις αγκυλώσεις της αυτοαπομόνωσης

  • A-
  • A+
Καθώς συμπληρώνονται 16 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ε.Ε., η εξωτερική πολιτική του Ν. Αναστασιάδη διαπνέεται περισσότερο από άρνηση και παραίτηση, ενεργώντας ακριβώς στον αντίποδα της πολιτικής όσων συνέβαλαν στο σχέδιο ένταξης της Κυπριακής Δημοκρατίας το 2004, ανάμεσά τους και ο πολιτικός του μέντορας Γλαύκος Κληρίδης.

H 1η Μαΐου σηματοδοτεί την πιο σημαντική στιγμή στη νεότερη ιστορία της Κύπρου, την ένταξη του νησιού στην Ευρωπαϊκή Ενωση ήδη από το 2004. Αλλά ταυτόχρονα υπογραμμίζει και τη μεγαλύτερη εκκρεμότητα των Κυπρίων: την επίλυση του Κυπριακού και τον τερματισμό της διαίρεσης. Η κρίση της πανδημίας και η αγωνιώδης διαδικασία που μόλις άρχισε για την οικονομική επανάκαμψη, ήρθαν για να υπενθυμίσουν στους Κυπρίους, όχι μόνο τον πολύπλοκο κόσμο που ξεδιπλώνεται μπροστά τους, αλλά και όσα άφησαν κατά μέρος πριν από τρία χρόνια, όταν έφτασαν στο «παρά ένα» για τη συνολική επίλυση και επανένωση του νησιού.

Σχεδιάζοντας την επόμενη ημέρα του κορονοϊού, οι Κύπριοι έχουν επίγνωση ότι θα χρειαστεί να επιστρατεύσουν κάθε διαθέσιμο παραγωγικό μέσο για να ανακτήσουν μέρος από την ευημερία τους. Πόσα, όμως, μπορούν πλέον να επιτυγχάνουν χωρισμένοι στα δύο, βιώνοντας τα τελευταία χρόνια διαδοχικές οικονομικές κρίσεις; Το άλυτο Κυπριακό σήμερα παγιδεύει τη χώρα εσωτερικά στην εχθρότητα Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων, παρά το γεγονός ότι νομικά όλη η Κύπρος είναι ευρωπαϊκό έδαφος.

Η διχοτόμηση βαθαίνει επί του εδάφους, με πολλαπλό πολιτικό αλλά και οικονομικό κόστος, αφού περιορίζει σοβαρά τις αναπτυξιακές δυνατότητες και προοπτικές του νησιού. Την ίδια στιγμή, μια άλλη αντιπαράθεση έχει ανοίξει στις θάλασσες (ΑΟΖ), προμηνύοντας χειρότερες εξελίξεις με την απρόβλεπτη Τουρκία και ένα παρατεταμένο περιβάλλον αβεβαιότητας.

Γιατί, όμως, η υπόθεση της επανένωσης σήμερα δεν βρίσκεται στην ατζέντα; Τη σκέπασε ο κορονοϊός ή κάτι πιο βαθύ εμποδίζει τους Κυπρίους να βρουν τον δρόμο τους, ακολουθώντας το ευρωπαϊκό παράδειγμα συμφιλίωσης; Πιο απλά, γιατί τόσα χρόνια εξανεμίζονται οι ευκαιρίες, μία μετά την άλλη, σύμφωνα με όλες τις διεθνείς επισκοπήσεις;

Τα σημεία διέλευσης

Με ταυτόχρονες ανακοινώσεις την Τετάρτη 29/4, η κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας και η διοίκηση των Τουρκοκυπρίων στα κατεχόμενα αποφάσισαν τη χαλάρωση των περιοριστικών μέτρων για τον κορονοϊό. To μικρό μέγεθος του νησιού, ο de facto διαχωρισμός σε δύο ακόμα μικρότερα γεωγραφικά τμήματα, η επιβολή αυστηρών μέτρων μετακίνησης, ο φόβος της εξάπλωσης και, βέβαια, η πλήρης αποκοπή από τον έξω κόσμο έφεραν γρήγορα αποτελέσματα. Η υγειονομική κάθαρση στα δύο μέρη της Κύπρου είναι πλέον ορατή με ελάχιστα θετικά κρούσματα στον Νότο και μηδενικά στον Βορρά.

Ομως, οι οικονομικές απώλειες είναι ήδη τεράστιες και επηρεάζουν την ευημερία των Ελληνοκυπρίων και των Τουρκοκυπρίων, που στηρίζονται απόλυτα στον τουρισμό και τις υπηρεσίες. Στον προγραμματισμό για οικονομική επανάκαμψη αναπόφευκτα θα προκύψει τις επόμενες εβδομάδες η επαναλειτουργία των εννέα σημείων διέλευσης.

Είναι το μόνο φυσικό κανάλι επικοινωνίας μεταξύ των πολιτών των δύο Κοινοτήτων, που βιώνουν τις πιο απεχθείς καραντίνες μεταξύ τους λόγω Κυπριακού για περισσότερο από 50 χρόνια. Τα σημεία διέλευσης και επικοινωνίας, παρά το στρατηγικό πολιτικό αδιέξοδο, υπενθυμίζουν στους Κυπρίους τον αναχρονισμό της διαίρεσης, την αλληλεξάρτηση των δύο Κοινοτήτων και την ανάγκη οικοδόμησης εμπιστοσύνης.

Ο Κύπριος πρόεδρος Ν. Αναστασιάδης ανακοίνωσε τη σταδιακή χαλάρωση των περιορισμών χωρίς κάποια συγκεκριμένη αναφορά για τα σημεία διέλευσης Ελληνοκυπρίων - Τουρκοκυπρίων. Φημολογείται ότι η επαναλειτουργία τους θα γίνει στην τελευταία φάση χαλάρωσης, μετά τα μέσα Ιουνίου.

Στην αντίπερα «όχθη», ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων Μ. Ακιντζί έθεσε ξανά (29/4) την ανάγκη για «συνεννόηση και συνεργασία όταν έρθει η κατάλληλη ώρα» για να ξανανοίξουν. Σε αντίθεση με την πολιτική σημασία τους για την προοπτική επανένωσης, πρώτα η κυβέρνηση του Ν. Αναστασιάδη και εν συνεχεία η τουρκοκυπριακή εθνικιστική «κυβέρνηση» Ερσίν Τατάρ, έλαβαν μονομερώς αποφάσεις: η ελληνοκυπριακή πλευρά έκλεισε τέσσερα σημεία διέλευσης και η άλλη, η τουρκοκυπριακή έκλεισε τα υπόλοιπα.

Με τυφλά πολιτικά αντανακλαστικά η κάθε πλευρά εγκλωβίστηκε στο πρόβλημά της και περιόρισε στο ναδίρ, σχεδόν μόνο για τα προσχήματα, την οποιαδήποτε συνεργασία. Αναπόδραστα ένας ανεξάρτητος παρατηρητής θα έθετε το ερώτημα: Πώς οι Κύπριοι μπορούν να λύσουν το πρόβλημά τους όταν σε ένα ανθρωπιστικό ζήτημα, όπως η υγεία των ανθρώπων, προτίμησαν τον αυτοεγκλωβισμό τους;

Η απάντηση βρίσκεται στην πολιτική ατμόσφαιρα που ήδη καλλιεργήθηκε τα τελευταία χρόνια στο Κυπριακό. Ο κορονοϊός απλώς ξεγύμνωσε τον τρόπο σκέψης ορισμένων ηγεσιών και έδειξε τις πραγματικές διαθέσεις τους. Ο Τουρκοκύπριος «πρωθυπουργός» Ερσίν Τατάρ, που αντιπολιτεύεται και πολεμά με μένος τον Μουσταφά Ακιντζί για να τον εκτοπίσει, εκλιπαρεί την Τουρκία να βοηθήσει για να πληρώσει τους μισθούς των υπαλλήλων της διοίκησης και να μπορεί να μοιράζει ρουσφέτια ενόψει εκλογών ανάμεσα στους Τουρκοκύπριους τον Νοέμβριο. Ο δε Νίκος Αναστασιάδης υποβαθμίζει τη δικοινοτική συνεργασία και τη συνεννόηση με τον Μουσταφά Ακιντζί και ενεργεί ως τοπικός ηγέτης.

Μια διαφορετική προσέγγιση στον κορονοϊό θα μπορούσε να ήταν μια κοινή πρωτοβουλία Αναστασιάδη – Ακιντζί για υγειονομική κάλυψη όλου του πληθυσμού του νησιού, μάλιστα με ευρωπαϊκή στήριξη. Με τον τρόπο αυτό, οι δύο Κύπριοι ηγέτες θα έδειχναν στην πράξη τις προθέσεις τους σε αυτό που δεσμεύτηκαν τον περασμένο Νοέμβριο στο Βερολίνο ενώπιον του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες: να προετοιμάσουν το έδαφος για καταληκτική διαπραγμάτευση στο Κυπριακό και να καλλιεργήσουν στους πολίτες τους εμπιστοσύνη και συνεργασία. Μια ανθρωπιστική κρίση, όπως η πανδημία του κορονοϊού, ήταν μια μικρή ευκαιρία, ένα τεστ συνεργασίας των ανθρώπων της υγείας για να κοιτάξουν οι δύο Κοινότητες μπροστά. Δεν χάθηκε τυχαία.

Το κόστος της ακινησίας

Η έλλειψη ευρηματικής πολιτικής έχει άμεση σχέση με τον τρόπο που η κυβέρνηση Ν. Αναστασιάδη χειρίζεται το μείζον ζήτημα του Κυπριακού: αποδέσμευση από τις διαδικασίες επίλυσης, αδρανοποίηση, ροκάνισμα του χρόνου. Ο κορονοϊός ως άλλοθι απορροφά όλη την ενέργεια του Προεδρικού. Ομως, δύσκολα μπορεί να αποκρυβεί το γεγονός ότι κανένας Κύπριος πρόεδρος δεν υποβάθμισε το κόστος της μη επίλυσης, όπως ο Ν. Αναστασιάδης τα τελευταία τρία χρόνια.

Καθώς συμπληρώνονται 16 χρόνια από την ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε., η εξωτερική πολιτική της Λευκωσίας διαπνέεται περισσότερο από άρνηση και παραίτηση, ενεργώντας ακριβώς στον αντίποδα της πολιτικής όσων συνέβαλαν στο «πρότζεκτ» ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας το 2004, ανάμεσά τους και ο πολιτικός του μέντορας Γλαύκος Κληρίδης.

ΕΥΡΩΠΗ
Ν. Αναστασιάδης: Δε θέλουμε λύση με στρατιωτικοποίηση της Κύπρου
Για τις επαφές που είχε με Μητσοτάκη, Μέρκελ, Μακρόν και με την απεσταλμένη των ΗΕ για το Κυπριακό, καθώς και για τη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ενημέρωσε τους πολιτικούς αρχηγούς ο Νίκος Αναστασιάδης.
Ν. Αναστασιάδης: Δε θέλουμε λύση με στρατιωτικοποίηση της Κύπρου
ΕΥΡΩΠΗ
Η Κύπρος θα πληρώνει για τις διακοπές όσων τουριστών προσβληθούν από κορονοϊό
Η κυπριακή κυβέρνηση ανακοίνωσε πως θα αναλάβει το κόστος διαμονής, τροφής και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης των τουριστών που ενδεχομένως αρρωστήσουν κατά την επίσκεψή τους στο νησί.
Η Κύπρος θα πληρώνει για τις διακοπές όσων τουριστών προσβληθούν από κορονοϊό
ΕΥΡΩΠΗ
Deutsche Welle: Η Κύπρος αντιμέτωπη με τον κορωνοϊό και τη θρησκοληψία
Πέραν της πανδημίας και των οικονομικών συνεπειών της, η κυβέρνηση καλείται να διαχειριστεί και τη βαθιά ριζωμένη θρησκοληψία που συντηρείται από την πολιτική ισχύ και κοινωνική επιρροή της εκκλησίας.
Deutsche Welle: Η Κύπρος αντιμέτωπη με τον κορωνοϊό και τη θρησκοληψία
ΕΥΡΩΠΗ
Το σχέδιο που εξετάζει η Κύπρος για χαλάρωση των μέτρων 
Σε τέσσερις φάσεις αναμένεται να γίνει η σταδιακή χαλάρωση των περιοριστικών μέτρων και σε περίοδο δύο - τριών μηνών, σύμφωνα με πληροφορίες του ΚΥΠΕ, με την έναρξη της πρώτης φάσης να ορίζεται στις 4 Μαΐου.
Το σχέδιο που εξετάζει η Κύπρος για χαλάρωση των μέτρων 
ΕΥΡΩΠΗ
Η στρατηγική επαναφοράς της οικονομίας στην Κύπρο
Με εκτιμήσεις για απώλειες 20% του ΑΕΠ την επόμενη διετία, με το δημόσιο χρέος στα ύψη και με τους τομείς του τουρισμού και των κατασκευών να πλήττονται ιδιαίτερα από την πανδημία, η κυβέρνηση Αναστασιάδη...
Η στρατηγική επαναφοράς της οικονομίας στην Κύπρο
ΕΥΡΩΠΗ
Ο κορονοϊός έπληξε την κυπριακή ΑΟΖ
Η πανδημία του κορονοϊού ανέτρεψε τον προγραμματισμό γεωτρήσεων εντός της κυπριακής ΑΟΖ, καθώς η μία μετά την άλλη, οι διεθνείς εταιρείες που έχουν δικαιώματα έρευνας και σχεδίαζαν γεωτρήσεις εντός του 2020,...
Ο κορονοϊός έπληξε την κυπριακή ΑΟΖ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας