Να ζει κανείς με νεοναζί;

Κάθε μέρα και πιο βαθιά βυθίζεται η Γερμανία στις δίνες που προκαλούν τα ρεύματα μισαλλοδοξίας και ρατσισμού, τα οποία διατρέχουν πλέον μεγάλο μέρος της γερμανικής κοινωνίας. Το μακελειό στην πόλη Χανάου, κοντά στη Φρανκφούρτη, με θύματα εννέα μετανάστες και τη μητέρα του 43χρονου δράστη και αυτόχειρα, ήταν άλλο ένα μεγάλο σοκ, το τρίτο κατά σειρά μέσα σε διάστημα λίγων μηνών, μετά τη δολοφονία του κυβερνητικού επίτροπου Β. Λίμπκε στο Κάσελ και την αιματηρή επίθεση στη συναγωγή του Χάλε.

Οι πολιτικές δυνάμεις καταδίκασαν την αποτρόπαια πράξη και στράφηκαν κατά του AfD για τη ρητορική του μίσους που καλλιεργεί συστηματικά, αλλά αυτή η ρητορική μάλλον δεν είναι χαρακτηριστικό μόνο του ακροδεξιού κόμματος.

Το δηλητήριο του μίσους και του ρατσισμού, για το οποίο μίλησε η καγκελάριος Ανγκ. Μέρκελ, φαίνεται πως έχει διαπεράσει ευρύτερα στρώματα, πέρα και από το ακροατήριο του ακροδεξιού AfD και των παραφυάδων του, των κινημάτων κατά των προσφύγων και των μεταναστών, όπως το Pegida, ή των περιθωριακών νεοναζιστικών ομάδων.

Μερικές ώρες μετά το μακελειό στη Χανάου, ο πρώην επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Προστασίας του Πολιτεύματος, Χ. Γ. Μάασεν, εκλεκτός του υπουργού Εσωτερικών και πρώην προέδρου των Χριστιανοκοινωνιστών, Χ. Ζεεχόφερ, σχολίαζε στο Twitter πως, κατά τη σοσιαλιστική λογική, οι δράστες αιματηρών επιθέσεων είναι πάντα δεξιοί και τα θύματα αριστερά, ενώ κατόπιν παρέθεσε για σύγκριση τον Στάλιν, τον Μάο και τον Πολ Ποτ.

Αργότερα θέλησε να διευκρινίσει ότι η ανάρτηση δεν αφορούσε το μακελειό της Χανάου, όμως δεν έπεισε ούτε τους διαδικτυακούς του φίλους, που αναπαρήγαγαν εντυπωσιακά το σκεπτικό του πως ο δράστης δεν ήταν ακροδεξιάς ιδεολογίας, αλλά είχε μια δική του αυτοδημιούργητη ιδεολογία. Με άλλα λόγια ήταν ένας άνθρωπος ψυχικά ασθενής, πλην όμως έστρεψε την ψυχική του ασθένεια στοχευμένα εναντίον μεταναστών.

Ευρεία αποδοχή

Απόψεις όπως του Χ. Γ. Μάασεν, που είναι ταυτόσημες με τις απόψεις του AfD για την ακροδεξιά τρομοκρατία, θεωρούνται παρείσακτες και καταδικαστέες από το πολιτικό σύστημα, όμως φαίνεται πως είναι αποδεκτές από μεγάλο μέρος της γερμανικής κοινωνίας.

Από το 2015 η παρουσία των προσφύγων και μεταναστών θεωρείται το υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα της Γερμανίας στην πλειοψηφία των ψηφοφόρων της Ενωσης Χριστιανοδημοκρατών/ Χριστιανοκοινωνιστών και σχεδόν στο μισό των Σοσιαλδημοκρατών. Οι ξένοι είναι πλέον η νέα απειλή για τη γερμανική τάξη, μετά την παρέλευση της οικονομικής κρίσης που απειλούσε τη γερμανική ευημερία. Η ρητορική της ίδιας της κυβέρνησης ανήγαγε το προσφυγικό και μεταναστευτικό πρόβλημα σε θέμα εθνικής ασφάλειας.

Ο γενικός γραμματέας των Σοσιαλδημοκρατών, Λ. Κλινγκμπάιλ, με δηλώσεις του στη δημόσια τηλεόραση ζήτησε να τεθεί το ακροδεξιό AfD υπό έλεγχο από την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Πολιτεύματος, καθώς όπως είπε «τα τελευταία χρόνια δηλητηριάζει μεθοδικά το κοινωνικό και πολιτικό κλίμα».

Hθικό αυτουργό του νέου ρατσιστικού εγκλήματος χαρακτήρισε το AfD ο υποψήφιος για την προεδρία των Χριστιανοδημοκρατών, Ν. Ρέτγκεν, και σε συνέντευξή του στην Bild υπογράμμισε ότι «θα πρέπει να καταπολεμηθεί συστηματικά το δηλητήριο της Ακροδεξιάς». Και ο δεύτερος πιθανός υποψήφιος για την ηγεσία του CDU, Α. Λάσετ, σημείωσε σκωπτικά ότι «ψυχικά ασθενείς υπήρχαν πάντα και θα υπάρχουν, αλλά δεν γίνονται δολοφόνοι μεταναστών εάν δεν υπάρχει υπόστρωμα ρατσισμού και μισαλλοδοξίας».

Αποκλεισμός του AfD

Ο πρώην πρόεδρος των Πρασίνων, Τ. Εζντεμιρ, κάλεσε όλα τα κόμματα του δημοκρατικού φάσματος «να συμφωνήσουν σε αποκλεισμό του AfD», που πριν από μερικές μέρες είχε συμπράξει στη Θουριγγία με τους Χριστιανοδημοκράτες στην εκλογή πρωθυπουργού, για να μην επανεκλεγεί ο αριστερός Μπόντο Ράμελο. Και η Αριστερά κάλεσε «σε αποκλεισμό του AfD», ενώ ο πρόεδρος των Φιλελεύθερων, Κ. Λίντνερ, διαπίστωσε πως «το κοινωνικό κλίμα που έχει δημιουργηθεί στη Γερμανία υποδαυλίζει πράξεις εγκληματικής βίας εναντίον αλλοδαπών αλλά και ημεδαπών δημοκρατικών ανθρώπων».

Το ερώτημα είναι πώς θα εξουδετερωθεί η δηλητηριώδης επιρροή του ακροδεξιού AfD στη γερμανική κοινωνία και η πολιτική ομπρέλα την οποία παρέχει σε ομάδες ή και σε μεμονωμένα πρόσωπα, που σκέφτονται και ενίοτε ενεργούν σαν ένοπλος βραχίονας της νέας εθνικιστικής αντίληψης που έχει δημιουργηθεί.

Η προηγούμενη επίσημη θεώρηση προέβλεπε πως ο εθνικισμός και η απειλή του νεοναζισμού θα τελειώσει βιολογικά με τον θάνατο των τελευταίων συνεχιστών της ναζιστικής ιδεολογίας, των αρχηγών του DVU και του NPD. Οι προβλέψεις διαψεύστηκαν. Τη θέση των παλιών φιλοναζιστικών οργανώσεων πήραν νέες και από τη δεκαετία του ’90 η δράση των ακροδεξιών εξτρεμιστών επεκτάθηκε στα κρατίδια της ανατολικής Γερμανίας, δημιουργώντας μάλιστα ρεύμα συμπάθειας που εξελίχθηκε σε ορισμένες περιπτώσεις και σε ανοιχτή υποστήριξη των καινούργιων νεοναζιστικών μορφωμάτων, όπως το NSU, του οποίου οι νεκροί δολοφόνοι Ούβε Μούντλος και Ούβε Μπένχαρντ, στενοί συνεργάτες της Μπεάτε Τσέπε, που καταδικάστηκε ως εγκέφαλος, να θεωρούνται σε ορισμένες περιοχές μάρτυρες που θυσιάστηκαν για τη Γερμανία.

Ορατός κίνδυνος

Για πρώτη φορά ίσως ο πολιτικός κόσμος αναγνωρίζει τον κίνδυνο να εξελιχτεί η πληγή της ακροδεξιάς τρομοκρατίας σε πολιτική γάγγραινα για τη Γερμανία. Για πρώτη φορά όμως και οι δηλώσεις αποτροπιασμού δείχνουν τόσο ανίσχυρες να ανακόψουν τη ροπή δυνάμεων προς τα δεξιά και ακροδεξιά, που εκφράζεται με την ενίσχυση όχι μόνο του AfD, αλλά και άλλων λαϊκιστικών οργανώσεων οι οποίες βγαίνουν στο προσκήνιο, όπως η Ενωση Αξιών του Χ. Γ. Μάασεν που φιλοδοξεί μάλιστα να έχει ρόλο και στη διαδοχή ηγεσίας στους Χριστιανοδημοκράτες.

Η Ενωση, που αριθμεί περίπου 4.000 μέλη τα οποία είναι και μέλη της Ενωσης Χριστιανοδημοκρατών/Χριστιανοκοινωνιστών, έχει διαύλους επικοινωνίας με στελέχη της ακροδεξιάς Εναλλακτικής και δεν κρύβει πως επιδιώκει την πολιτική συνάντηση της Κεντροδεξιάς με την Ακροδεξιά.

Το δίλημμα για το CDU, στη διαδικασία διαδοχής που έχει μπροστά του, είναι αν θα συνεχίσει να πορεύεται με Ενώσεις Αξιών και πρόσωπα όπως ο Χ. Γ. Μάασεν για να μη χάσει τα δεξιότερα ερείσματά του ή θα κάνει το αποφασιστικό βήμα αποδοκιμασίας των δηλητηριωδών αντιλήψεων που φιλοξενεί, με ρίσκο την ανάδειξη και νέων δυνάμεων στο δεξιό άκρο του πολιτικού άξονα.