Νίκη του Αντόνιο Κόστα δείχνουν οι δημοσκοπήσεις για τις σημερινές βουλευτικές εκλογές στην Πορτογαλία, αφού για μία τετραετία η κυβέρνηση του συμμάχησε με τους Κομμουνιστές και το Αριστερό Μπλοκ.
Ενδεχόμενη επαναφορά στην εξουσία του ινδικής καταγωγής πρώην δημάρχου της Λισαβόνας θα επιβεβαιώσει πως η χώρα του παραμένει μία από τις λίγες στην Ευρώπη όπου οι Σοσιαλιστές έχουν ούριο άνεμο και όπου η άκρα δεξιά δεν έχει ενισχυθεί.
Σύμφωνα με τα τελευταία γκάλοπ της Παρασκευής, το κόμμα του 58χρονου συγκεντρώνει 36% έως 39% των προθέσεων ψήφου έναντι 25% έως 30% για τον κύριο αντίπαλό του, το κεντροδεξιό Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (PSD) του πρώην δημάρχου του Πόρτο Ρούι Ρίο.
Αν το αποτέλεσμα επιβεβαίωση την πρόβλεψη θα ενίσχυε αισθητά τους Σοσιαλιστές στους κόλπους του νέου κοινοβουλίου των 230 εδρών, χωρίς να τους προσφέρει την απόλυτη πλειοψηφία, υποχρεώνοντας πάλι σε αναζήτηση στήριξης στην Αριστερά.
Ανάπτυξη και έλλειμμα σε πτώση
Το καλύτερο προεκλογικό επιχείρημα του Κόστα αποτελεί η συνταγή του: επιτάχυνση της άρσης των μέτρων λιτότητας που επιβλήθηκαν από τους δανειστές της Πορτογαλίας και ταυτόχρονη εκμετάλλευση της ευνοϊκής συγκυρίας για να συνεχίσει να μειώνει το έλλειμμα.
Έπειτα από χρόνια σοβαρών δημοσιονομικών περικοπών, οι οποίες ακολούθησαν τη χρηματοοικονομική διάσωση της χώρας από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΔΝΤ Νομισματικό Ταμείο το 2011, ο άλλοτε αδύναμος κρίκος της ευρωζώνης είναι τώρα πολύ καλύτερα.
Η ανάπτυξη βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο από το 2000 (3,5% το 2017 και 2,4% το 2018), η ανεργία έχει επιστρέψει στο επίπεδο στο οποίο βρισκόταν πριν από την κρίση και το δημόσιο έλλειμμα αναμένεται να πέσει φέτος στο 0,2%.
Μείωσε την «ψαλίδα» ο Ρούι Ρίο
«Με εμένα, οι Πορτογάλοι ξέρουν πως δεν θα υπάρξουν ούτε ριζοσπαστισμοί ούτε επιστροφή προς τα πίσω», δήλωσε ο Κόστα την Παρασκευή, στο πλευρό του δημοφιλούς υπουργού Οικονομικών του, του προέδρου του Eurogroup, Μάριο Σεντένο. «Κάθε ψήφος μετράει και χρειάζεται ένα ισχυρό PS για να εγγυηθεί άλλα τέσσερα χρόνια σταθερότητας», πρόσθεσε.
Ο Ρούι Ρίο φάνηκε να αποδέχεται ήδη την ήττα του. «Θα ήταν ευχάριστο να μπορώ να πω πως είμαι σχεδόν σίγουρος ότι θα κερδίσω, όμως δεν είναι η περίπτωση», παραδέχθηκε προχθές ο αρχηγός της δεξιάς αντιπολίτευσης.
Ο επικεφαλής του PSD κατάφερε πάντως τις τελευταίες εβδομάδες να μειώσει τη διαφορά που τον χωρίζει από τον Κόστα στις δημοσκοπήσεις. Επικέντρωσε τις επιθέσεις του σε μια παράξενη υπόθεση που συνδέεται με την κλοπή πολεμικού υλικού από ένα στρατόπεδο του στρατού, στην οποία είχε εμπλακεί ο πρώην υπουργός Άμυνας του σοσιαλιστή.
Ο απερχόμενος πρωθυπουργός έκανε από την πλευρά του μια λάθος κίνηση στο τέλος της εκστρατείας την Παρασκευή, όταν θύμωσε με έναν ψηφοφόρο ο οποίος επέκρινε τη διαχείριση εκ μέρους του πρωθυπουργού των φονικών δασικών πυρκαγιών του καλοκαιριού του 2017, οι οποίες ήταν καθ’ ομολογίαν του ίδιου του Κόστα η πιο δύσκολη στιγμή της θητείας του.
Απαραίτητη μοιάζει η συμμαχία με την Αριστερά
Πάντως, ο Κόστα έχει φέρει σε δύσκολη θέση και τους συμμάχους του του Αριστερού Μπλοκ και του Κομμουνιστικού Κόμματος, που αναμένεται να συγκεντρώσουν μαζί γύρω στο 17% των ψήφων, μια επίδοση ελαφρώς κατώτερη εκείνης του 2015.
Ο ίδιος βέβαια θα προτιμούσε να αποφύγει μια επανάληψη του μοντέλου της προηγούμενης θητείας του, το οποίο δοκιμάστηκε πολλές φορές, πριν από την ψήφιση κάθε προϋπολογισμού.
Έκπληξη των εκλογών μπορεί να αποτελέσει το μικρό κόμμα PAN για την προστασία των ζώων και της φύσης, που έχει ιδρυθεί από έναν βουδιστή φιλόσοφο και μπορεί να φθάσει το 3% ή 4% των ψήφων και να μετρήσει στην ισορροπία δυνάμεων στους κόλπους του νέου κοινοβουλίου.
Αξίζει να σημειωθεί πως το μεταναστευτικό ζήτημα δεν ήταν στην ατζέντα της προεκλογικής κούρσας με τα εθνικιστικά κόμματα να παραμένουν στο πολιτικό περιθώριο, ενώ στη χώρα φαίνεται να υπάρχει ευρεία συναίνεση για το γεγονός ότι οι μετανάστες είναι απαραίτητοι για να καλύψουν τις ανειδίκευτες θέσεις εργασίας και να βοηθήσουν στο δημογραφικό πρόβλημα.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ, AP
