Ραγδαίες εξελίξεις καταγράφονται τα τελευταία 24ωρα στη βόρεια Συρία, καθώς κορυφώνεται το διπλωματικό παζάρι μεταξύ των τριών κυριότερων εναπομείναντων μεγάλων «παικτών» της τραγωδίας – δηλαδή των ΗΠΑ, της Ρωσίας και της Τουρκίας, που με τη σειρά τους υποστηρίζουν τους τρεις εναπομείναντες στρατούς επί του πεδίου.
Ενα παζάρι που είτε θα οδηγήσει –επιτέλους– σε μια οριστική «συμφωνία κυρίων» για τον τερματισμό του οκτάχρονου συριακού «εμφύλιου» πολέμου δι’ αντιπροσώπων, είτε θα πυροδοτήσει, με την αποτυχία του, μια νέα ανάφλεξη, φέρνοντας αντιμέτωπους ακόμη και σημερινούς «συμμάχους».
Η σημαντικότερη από αυτές τις εξελίξεις είναι φυσικά η έκτακτη επίσκεψη του Ταγίπ Ερντογάν στη Μόσχα και η συνάντησή του με τον Βλαντίμιρ Πούτιν, τον βασικό «σπόνσορα» των κυβερνητικών στρατευμάτων του Ασαντ, που μετά την ανακατάληψη της στρατηγικής πόλης Χαν Σεϊχούν έχουν περικυκλώσει -εκτός από πολυάριθμους αντάρτες- και ένα οχυρωμένο φυλάκιο του τουρκικού στρατού κοντά στην πόλη Μορέκ, ένα από τα δώδεκα που είχαν επανδρώσει οι Τούρκοι στην επαρχία Ιντλίμπ, στο πλαίσιο παλαιότερης συμφωνίας με τη Ρωσία.
Αυτός είναι και ο βασικός λόγος που ο «σουλτάνος» έσπευσε στο Κρεμλίνο – για να πείσει τον Πούτιν να διακόψει την προέλαση των δυνάμεων του Ασαντ: «Περιμένουμε από τη Ρωσία να ασκήσει όλη την επιρροή που διαθέτει στη Δαμασκό.
Αν σημειωθεί η παραμικρή επίθεση σε βάρος Τούρκων στρατιωτών, θα είμαστε υποχρεωμένοι να προχωρήσουμε σε αντίποινα», δήλωσε ανωνύμως στο Associated Press στενός συνεργάτης του Τούρκου προέδρου.
Παίζουν τα ρέστα τους
Τι πραγματικά διημείφθη στη συνάντηση των δύο προέδρων, δεν έγινε γνωστό, αλλά το βέβαιο είναι πως την ώρα που ο Ερντογάν ζητούσε ουσιαστικά μια νέα εκεχειρία από τον «τσάρο» για να γλιτώσει τους προστατευόμενούς του αντάρτες από την κυβερνητική λαβίδα και τις ρωσικές βόμβες, οι αντικαθεστωτικοί εξαπέλυαν σειρά από αντεπιθέσεις κοντά στη Χαν Σεϊχούν, σε μια εμφανή προσπάθεια να δείξουν στους αντιπάλους τους ότι παραμένουν αξιόμαχοι και ότι η τελευταία ήττα τους δεν σημαίνει και τη σύντομη κατάρρευση του μετώπου.
Σύμφωνα με το Συριακό Παρατηρητήριο, τουλάχιστον 29 στρατιώτες και 23 αντάρτες έχασαν τη ζωή τους στις πολύνεκρες μάχες, με τους φανατικούς ισλαμιστές μαχητές της οργάνωσης Χαγιάρ Ταχρίρ αλ Σαμ («διάδοχο» της περιβόητης Αλ Νούσρα) να ανακαταλαμβάνουν τρία χωριά στην ανατολική περίμετρο της Χαν Σεϊχούν, χρησιμοποιώντας μεταξύ άλλων και το «υπερόπλο» τους – τους βομβιστές αυτοκτονίας.
Με άλλα λόγια, οι αντάρτες, και μαζί τους ο Ερντογάν, «παίζουν τα ρέστα τους», καθώς φοβούνται ότι επόμενος στόχος της Δαμασκού είναι η πόλη Μααρέτ αλ Νουμάν, η οποία πλήττεται ανηλεώς τα τελευταία 24ωρα από συριακά και ρωσικά αεροσκάφη.
Από την πόλη αυτή, όπως και από τη Χαν Σεϊχούν, περνά ο στρατηγικής σημασίας αυτοκινητόδρομος Μ5 που συνδέει το Χαλέπι με τη συριακή πρωτεύουσα.
Την ίδια στιγμή, στα ανατολικά του Ευφράτη, στη μεθοριακή πόλη Ταλ Αμπιάντ, αίσθηση προκάλεσε η είδηση ότι οι υποστηριζόμενοι από τις ΗΠΑ Κούρδοι μαχητές των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF) και οι πολιτοφύλακες της YPG αποσύρονται «εθελοντικά», με όλο τον βαρύ οπλισμό τους, από μια στενή λωρίδα εδάφους κατά μήκος των συνόρων με την Τουρκία, προκειμένου να δημιουργηθεί εκεί η πολυσυζητημένη «νεκρή ζώνη» που έχει συμφωνηθεί μεταξύ Αμερικανών και Τούρκων.
Το πλάτος που θα έχει τελικά η μεθοριακή αυτή λωρίδα θα κυμαίνεται μεταξύ 5 και 14 χιλιομέτρων μέσα στο έδαφος της Συρίας και θα περιλαμβάνει αγροτικές περιοχές ή στρατιωτικές θέσεις, αλλά όχι πόλεις ή κωμοπόλεις.
Η Τουρκία έχει ζητήσει βέβαια να «καθαριστεί» από τους Κούρδους «τρομοκράτες» μια ζώνη με πολύ μεγαλύτερο βάθος –30 ώς 40 χιλιόμετρα-, απειλώντας ότι αν δεν ικανοποιηθεί, θα τη… φτιάξει μόνη της με στρατιωτικά μέσα: αλλά οι ΗΠΑ μέχρι στιγμής αρνούνται κατηγορηματικά.
Τούρκοι στο Διάστημα
Εννοείται ότι ο «τσάρος» δεν έχασε χθες την ευκαιρία να ξεναγήσει τον… άσπονδο φίλο του, Ερντογάν, σε μεγάλη αεροδιαστημική έκθεση και να του παρουσιάσει διάφορα ολοκαίνουργια πολεμικά παιχνίδια, όπως τα υπερσύγχρονα αεροσκάφη Sukhoi Su-57, τα οποία του «πλασάρει» σαν αντικαταστάτες των «παγωμένων» από το Κογκρέσο αμερικανικών μαχητικών F-35, τάζοντάς του και δικαιώματα συμπαραγωγής.
Μέχρι και να στείλει τον πρώτο Τούρκο… αστροναύτη στο Διάστημα έταξε χτες στο σύμμαχό του ο Πούτιν, για να τον δελεάσει να διαλέξει οριστικά πλευρά – πέρα από την παράδοση μιας ακόμη συστοιχίας S-400, που περιχαρής ανακοίνωσε.
Ομως ο «σουλτάνος» συνεχίζει το… διπολικό του παιχνίδι με τις δύο μεγάλες δυνάμεις, απειλώντας και παζαρεύοντας – και κυρίως ελπίζοντας πως όταν σε βάθος χρόνου φύγουν από την περιοχή οι Αμερικανοί, θα μείνει αυτός μόνος κυρίαρχος στην πάλαι ποτέ οθωμανική και ισοπεδωμένη σήμερα βόρεια Συρία, με λυμένα τα χέρια έναντι των φιλόδοξων Κούρδων.
Πάντως ο «ξενοδόχος» Ασαντ με τον προστάτη του, Πούτιν, δεν έχουν ακόμη πει την τελευταία τους λέξη για το συγκεκριμένο πρόπλασμα κουρδικού κράτους, που υφίσταται αυτή τη στιγμή, de facto αλλά όχι de jure, επί συριακού εδάφους…
