ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ efsyn.gr , Μαργαρίτα Βεργολιά
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Απειλεί ότι θα μετατρέψει την Αγια-Σοφιά από ναό-μουσείο σε τζαμί κι ότι θα στείλει πίσω «σε φέρετρα (…) όπως τους παππούδες σας» οποιονδήποτε επιχειρήσει να μετατρέψει «την Ιστανμπούλ σε Κωνσταντινούπολη». Προβάλλει σε γιγαντοοθόνες προεκλογικών συγκεντρώσεων το απαγορευμένο βίντεο από το μακελειό στα δύο τεμένη της Νέας Ζηλανδίας, καταγγέλλοντας τη Δύση για ισλαμοφοβία. Πουλά νταηλίκι στις ΗΠΑ για τους S-400 και για το Μεσανατολικό. Κατηγορεί την αντιπολίτευση για προδοσία. Και (ξανα)ποντάρει τα προεκλογικά ρέστα του στη συνωμοσιολογία περί δυτικών κερδοσκοπικών «επιθέσεων» κατά της κατακρημνιζόμενης τουρκικής λίρας και της εθνικής οικονομίας.

Η πολιτική πίεση που αισθάνεται ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν, και το ισλαμοσυντηρητικό κόμμα του, το AKP, γινόταν ολοένα και πιο αισθητή καθώς ο χρόνος μετρούσε αντίστροφα για την κάλπη των δημοτικών εκλογών αυτής της Κυριακής, υπό τη βαριά σκιά της ύφεσης και της νομισματικής κρίσης.

Αν και τοπικού χαρακτήρα, η εκλογική αναμέτρηση θεωρείται βαρόμετρο για την παντοδυναμία του Ταγίπ και το μονοπρόσωπο καθεστώς του, την ώρα που ο διψήφιος πληθωρισμός (20%) και τα υψηλά ποσοστά ανεργίας (13,5% συνολικά, 25,5% στους νέους) τσακίζουν τα νοικοκυριά, την εκλογική του βάση.

Εξ ου και ο Τούρκος πρόεδρος πάσχισε, προσωπικά και άοκνα, να συσπειρώσει τους ψηφοφόρους του, κουκουλώνοντας τα πραγματικά προβλήματα της χώρας με προεκλογικές προκλήσεις και εθνικιστικο-θρησκευτικές «κορόνες», αυτοπροβαλλόμενος ως θεματοφύλακας του Ισλάμ και του τουρκικού έθνους.

Μέσα σε αυτό το κλίμα πόλωσης διεξάγονται λοιπόν οι πρώτες εκλογές μετά τις διπλές (προεδρικές και βουλευτικές) του περσινού καλοκαιριού και την απευθείας πια εκλογή του Ερντογάν ως υπερ-προέδρου.

Εκτός απροόπτου, θα είναι επίσης οι τελευταίες πριν από τις επόμενες προγραμματισμένες για τον Ιούνιο του 2023. Και θεωρούνται καθοριστικές για τη διαμόρφωση της πολιτικής που θα χαράξει η Αγκυρα, εντός κι εκτός, την προσεχή τετραετία.

Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις προδίκαζαν ένα μίνι εκλογικό θρίλερ στην πρωτεύουσα Αγκυρα και στην Κωνσταντινούπολη, την οικονομική «καρδιά» της Τουρκίας.

Σε αυτές παίζεται άλλωστε το μεγαλύτερο στοίχημα των εκλογικών συμμαχιών, με την κάθοδο κοινών υποψηφίων: του AKP με το ακροδεξιό MHP από τη μια, του ετερογενούς αντι-ερντογανικού μετώπου μεταξύ του κεμαλικού CHP και του εθνικιστικού «Καλού Κόμματος» από την άλλη.

Καθοριστική θεωρείται και πάλι η ψήφος του φιλοκουρδικού-αριστερού HDP, της τρίτης κοινοβουλευτικής δύναμης στη χώρα, που βρίσκεται όμως υπό διαρκή πολιτικό και νομικό διωγμό από το καθεστώς Ερντογάν υπό το πρόσχημα της «τρομοκρατίας».

Για να αποφευχθεί η διάσπαση ψήφων μεταξύ των κομμάτων της αντιπολίτευσης, το HDP αποφάσισε να μην κατεβάσει υποψηφίους στο δυτικό τμήμα της χώρας, συμπεριλαμβανομένων των μητροπολιτικών δήμων της Αγκυρας και της Κωνσταντινούπολης, καλώντας τούς εκεί ψηφοφόρους του σε «μαύρισμα» της συμμαχίας AKP-ΜΗP.

Στον αντίποδα, επικέντρωσε τις δυνάμεις του στις νότιες, κυρίως κουρδικού πληθυσμού, επαρχίες της Τουρκίας -αν και ο Ερντογάν απειλεί να προχωρήσει και πάλι στον διορισμό τοπικών αρχόντων σε όσους δήμους κερδίσει το HDP (όπως εξάλλου έκανε το 2018 σε 94 από τους 97 δήμους που είχε κερδίσει το φιλοκουρδικό κόμμα από το 2014, διατάσσοντας μεταξύ άλλων τη σύλληψη 50 δημάρχων του HDP και την κράτηση περισσότερων από 2.000 μελών του).

«Ακόμη κι έτσι», παρατηρεί σε άρθρο του στο Foreign Policy ο Στίβεν Κουκ, αναλυτής του αμερικανικού ινστιτούτου Council on Foreign Relations, «το κυβερνών κόμμα της Τουρκίας πιθανότατα θα πετύχει ακόμη μία νίκη, δεδομένων των πολιτικών δεξιοτήτων του Ερντογάν, της βούλησης του AKP να νοθεύσει το εκλογικό αποτέλεσμα και της αδυναμίας των πολιτικών του αντιπάλων». Ιδίως δε του CHP, του κόμματος του Ατατούρκ, που έχει έως τώρα περιοριστεί εκλογικά στα τουρκικά παράλια στο Αιγαίο και σε ποσοστά 20%-25% σε εθνικό επίπεδο…

Από το εκλογικό αποτέλεσμα της Κυριακής, ωστόσο, θα κριθούν πολλά. Ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι, σε περίπτωση που η αντιπολίτευση καταφέρει να αλώσει την Αγκυρα ή/και την Κωνσταντινούπολη, ίσως ανοίξει η συζήτηση ακόμη και για πρόωρες εκλογές. Και σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, ορισμένοι άλλοι εστιάζουν στην πιθανή ευόδωση ενός σεναρίου που έχει απασχολήσει τη γείτονα ουκ ολίγες φορές τα τελευταία χρόνια.

Δεν είναι άλλο από τη δημιουργία ενός νέου, δεξιού κόμματος, από τα «σπάργανα» του AKP, με πρωτεργάτες τους πάλαι ποτέ πιο ισχυρούς «συντρόφους» του Ερντογάν: τον πρώην πρόεδρο Αμπντουλάχ Γκιουλ και τον πρώην πρωθυπουργό και ΥΠΕΞ, Αχμέτ Νταβούτογλου. Προοπτική που είναι ωστόσο ακόμη πρόωρο να εξεταστεί, καθώς ανήκει στη σφαίρα της μετεκλογικής πολιτικής πραγματικότητας. Ή, ίσως, της φαντασίας…