Με αξιομνημόνευτη αντοχή, η Τερέζα Μέι εξακολουθεί να υπερασπίζεται σθεναρά το προσύμφωνο για τους όρους αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ε.Ε., κόντρα στον καταιγισμό των επικρίσεων που δέχεται, δείχνοντας να γλιτώνει –προς το παρόν τουλάχιστον– το επαπειλούμενο εσωκομματικό πραξικόπημα εναντίον της. Τα προβλήματα όμως για τη Βρετανίδα πρωθυπουργό εν όψει Brexit μοιάζουν ατέλειωτα, εντός κι εκτός συνόρων.
Από τη μία οι Βορειοϊρλανδοί κοινοβουλευτικοί σύμμαχοί της από το υπερσυντηρητικό, ενωτικό κόμμα DUP έριξαν ήδη τις πρώτες προειδοποιητικές βολές στη Βουλή, λόγω του επίμαχου προσχεδίου, και από την άλλη η Ισπανία φοβερίζει αιφνιδιαστικά πως θα το καταψηφίσει αν δεν αλλάξουν τα σημεία που αφορούν το μελλοντικό καθεστώς του Γιβραλτάρ, αναβιώνοντας τη χρόνια ισπανο–βρετανική διαμάχη για τον Βράχο.
Κι όλα αυτά στο «παρά ένα» της σημερινής συνάντησης της Μέι με τον πρόεδρο της Κομισιόν Ζαν–Κλοντ Γιούνκερ στις Βρυξέλλες για οριστικοποίηση του προσυμφώνου και στο παρά πέντε της έκτακτης ευρωπαϊκής συνόδου κορυφής για το Brexit την ερχόμενη Κυριακή 25 Νοεμβρίου, όπου αναμένεται να επικυρωθεί η τελική πλέον συμφωνία για τους όρους του διαζυγίου και η πολιτική διακήρυξη για τις μελλοντικές σχέσεις Ηνωμένου Βασιλείου – Ε.Ε.
Παρά το όργιο φημών και τους διακαείς πόθους των σκληροπυρηνικών ευρωσκεπτικιστών βουλευτών των κυβερνώντων Συντηρητικών, ούτε χθες συγκεντρώθηκαν οι απαιτούμενες 48 επιστολές προς την κοινοβουλευτική ομάδα του κόμματος ώστε να κατατεθεί επίσημα πρόταση μομφής σε βάρος της Μέι, με στόχο την ανατροπή της από την κομματική ηγεσία και κατά συνέπεια την πρωθυπουργία.
Ενας από τους βασικούς πρωτεργάτες της ανταρσίας, ο βουλευτής Τζέικομπ Ρις–Μογκ, αρνήθηκε πως η έως τώρα αποτυχία να μαζευτούν οι αναγκαίες υπογραφές αποτελεί εξευτελισμό και υποδηλώνει ατολμία ή σχίσμα στην πτέρυγα των φανατικών υπέρμαχων ενός «σκληρού» Brexit.
«Νομίζω πως θα γίνει τώρα, διαφορετικά η πρωθυπουργός θα ηγηθεί των Συντηρητικών στις επόμενες εκλογές» το 2022, προειδοποίησε όλο νόημα για την υποβολή πρότασης δυσπιστίας. Και συνέστησε υπομονή, εκτιμώντας πως αρκετοί συνάδελφοί του θα στείλουν επιστολές μετά τη διαφαινόμενη ήττα της πρωθυπουργού στη Βουλή των Κοινοτήτων κατά την κρίσιμη ψηφοφορία τον Δεκέμβριο για την έγκριση της συμφωνίας αποχώρησης.
Ηχηρή διαφοροποίηση
Στο βρετανικό Κοινοβούλιο εξάλλου εκδηλώθηκε και η πρώτη ηχηρή διαφοροποίηση του DUP από την κυβέρνηση μειοψηφίας της Μέι, την οποία θεωρητικά στηρίζει.
Οι δέκα βουλευτές του κόμματος απείχαν ή καταψήφισαν ρυθμίσεις για τον προϋπολογισμό σε σειρά ψηφοφοριών τη νύχτα της Δευτέρας, εκφράζοντας έτσι τη δυσφορία τους απέναντι στο ειδικό ρυθμιστικό καθεστώς που επιφυλάσσει για τη Βόρεια Ιρλανδία το προσύμφωνο. «Εγινε για να σταλεί ένα πολιτικό μήνυμα στην κυβέρνηση: έχουμε μια συμφωνία μαζί σας, αλλά πρέπει να τηρήσετε τις δικές σας δεσμεύσεις, αλλιώς δεν νιώθουμε υποχρεωμένοι να τηρήσουμε τις δικές μας», υπογράμμισε ο εκπρόσωπος του DUP για το Brexit, Σάμι Γουίλσον, δίνοντας τον τόνο για το τι θα ακολουθήσει.
Εν όψει δε του σημερινού τετ α τετ της Μέι με τον Γιούνκερ, «στο πλαίσιο» –κατά την Ντάουνινγκ Στριτ– «των συνεχιζόμενων διαπραγματεύσεων για το μελλοντικό περίγραμμα» των σχέσεων Ηνωμένου Βασιλείου και Ε.Ε. που θα βρεθεί στο τραπέζι της κυριακάτικης συνόδου κορυφής, η Ισπανία βάζει τελευταία στιγμή προσκόμματα απειλώντας να καταψηφίσει το συνολικό πακέτο (συμφωνία αποχώρησης και πολιτική διακήρυξη), αν δεν υπάρξει σαφής αναφορά πως η μελλοντική εμπορική συμφωνία θα καλύπτει και το Γιβραλτάρ μόνο με τη ρητή συγκατάθεση της Μαδρίτης, έπειτα από διμερείς συνομιλίες με το Λονδίνο.
«Ως χώρα, δεν μπορούμε να δεχτούμε ως δεδομένο πως ό,τι κι αν συμβεί μελλοντικά στο Γιβραλτάρ θα τεθεί σε διαπραγμάτευση μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Ε.Ε. Θα πρέπει να τεθεί σε διαπραγμάτευση μεταξύ Ισπανίας και Ηνωμένου Βασιλείου», τόνισε χθες ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ.
Θυμίζουμε πως ο πληθυσμός του «Βράχου», που αποτελεί βρετανικό έδαφος από το 1713 παρά τη συχνή-πυκνή διεκδίκηση της κυριαρχίας του εκ μέρους της Ισπανίας, είχε ψηφίσει υπέρ της παραμονής στο ευρωπαϊκό μπλοκ με συντριπτικό ποσοστό 96% στο δημοψήφισμα για το Brexit το 2016.
Ειδική πλειοψηφία
Βάζοντας μάλιστα φιτίλια που θα μπορούσαν να γυρίσουν μπούμερανγκ λόγω Καταλονίας, ο Ισπανός υπουργός Εξωτερικών Ζοζέπ Μπορέλ, δεν απέκλειε χθες, μιλώντας στο Politico, να κηρύξει τελικά την ανεξαρτησία της η Σκοτία (που είχε ψηφίσει επίσης υπέρ της παραμονής στο δημοψήφισμα) και να ενταχθεί μελλοντικά στην Ε.Ε.
«Γιατί όχι; Εφόσον βέβαια εγκαταλείψει τη Βρετανία, σύμφωνα με τους εσωτερικούς κανόνες. Αν το Γουεστμίνστερ συμφωνεί, δεν θα γίνουμε πιο παπικοί κι από τον Πάπα. Αν το Γουεστμίνστερ συμφωνεί, γιατί να είμαστε εμείς αντίθετοι;» διερωτήθηκε. «Είμαι πολύ [περισσότερο] ανήσυχος για την ενότητα του Ηνωμένου Βασιλείου απ’ όσο για την ενότητα της Ισπανίας. Νομίζω πως το Ηνωμένο Βασίλειο θα διαλυθεί πριν από την Ισπανία», κατέληξε προκλητικά ο Μπορέλ.
Η Ισπανία, πάντως, δεν μπορεί να μπλοκάρει τη συμφωνία στη σύνοδο κορυφής, αφού η έγκρισή της δεν απαιτεί ομοφωνία αλλά ειδική πλειοψηφία.
Κι ενώ ο επικεφαλής των Ευρωπαίων διαπραγματευτών Μισέλ Μπαρνιέ φαίνεται να πιέζει τα κράτη–μέλη να μην τραβήξουν το χαλί κάτω από τα πόδια της Μέι σε αυτή την εξαιρετικά κρίσιμη και για την ίδια συγκυρία, επιπλέον παραχωρήσεις εκ μέρους του Λονδίνου φέρεται πως ζητά και η Γαλλία, με επίκεντρο την αλιεία και τον ελεύθερο διάπλου των Γάλλων ψαράδων στα βρετανικά χωρικά ύδατα.
Σύμφωνα πάντως με πληροφορίες του ανταποκριτή της «Εφ.Συν.» στις Βρυξέλλες, Κώστα Μοσχονά, το θέμα των βρετανικών βάσεων στην Κύπρο έχει ρυθμιστεί με διμερές ειδικό πρωτόκολλο μεταξύ Λονδίνου και Λευκωσίας, το οποίο προβλέπει συνέχιση της βρετανικής κυριαρχίας και μετά το Brexit.
