Το προσφυγικό διχάζει τη Χριστιανική Ενωση

Σε νέα περίοδο πολιτικής αβεβαιότητας μπαίνει η Γερμανία, τέσσερις μήνες μετά τον σχηματισμό της νέας κυβέρνησης μεγάλου συνασπισμού της Χριστιανικής Ενωσης της Ανγκελα Μέρκελ με τους Σοσιαλδημοκράτες, αφού είχαν προηγηθεί έξι μήνες ατελέσφορων συζητήσεων με τους Φιλελεύθερους και τους Πράσινους.

Οι Χριστιανοκοινωνιστές της Βαυαρίας αμφισβητούν ευθέως τους χειρισμούς της καγκελαρίου στο προσφυγικό, θέτοντας μάλιστα τελεσίγραφο μέχρι τις αρχές της επόμενης εβδομάδας για την εφαρμογή του σχεδίου Ζεεχόφερ. 

Η τύχη της κυβέρνησης είναι τώρα στα χέρια του υπουργού Εσωτερικών και προέδρου των Χριστιανοκοινωνιστών, Χορστ Ζεεχόφερ.

Κρίνεται όμως και η τύχη του ίδιου του Ζεεχόφερ, καθώς οδήγησε την αντιπαράθεση με τη Μέρκελ στα άκρα και είναι πλέον δύσκολη, αν όχι αδύνατη, μία τακτική αναδίπλωση, χωρίς να τσαλακωθεί ο ίδιος ή το κόμμα του στη Βαυαρία. 

Τη Δευτέρα ή το αργότερο μέχρι την Τετάρτη ο Ζεεχόφερ θα προχωρήσει στην έκδοση υπουργικής απόφασης για τις επαναπροωθήσεις στα σύνορα, όπως έχουν προαναγγείλει οι στενοί του συνεργάτες, εκτός και αν υπάρξει μία ρητή δέσμευση από την καγκελάριο για την έγκριση του σχεδίου του στην περίπτωση που οι συνομιλίες στη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε., στις 28-29 Ιουνίου, δεν καταλήξουν σε συμφωνία.

Μία τέτοια δέσμευση όμως θα ισοδυναμούσε με ωμό εκβιασμό της Ε.Ε. και μάλιστα δημοσίως και θα έφερνε τη Μέρκελ σε πιο δυσχερή θέση. 

Οι εχθροί της Ανγκελα

Το τσαλάκωμα της Μέρκελ υποστηρίζουν ανοιχτά ο πρωθυπουργός της Βαυαρίας Μ. Σέντερ και ο επικεφαλής της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του CSU στην Μπούντεσταγκ, Α. Ντομπρίντ, που προβάλλουν και ως διάδοχοι του Ζεεχόφερ για την προεδρία του κόμματος.

Οι σχέσεις μεταξύ των τριών δεν ήταν ποτέ καλές. Στη σύγκρουση με τη Μέρκελ εμφανίζονται ενωμένοι, όπως επίσης η Κοινοβουλευτική Ομάδα αλλά και όλα τα στελέχη του κόμματος στη Βαυαρία. 

Η εικόνα παραπέμπει στην εποχή της ρήξης των Χριστιανοκοινωνιστών με τους Χριστιανοδημοκράτες, το 1976, όταν ο Φ. Γ. Στράους απείλησε τον Χέλμουτ Κολ να καταγγείλει τη συνεργασία τους.

Τότε η Χριστιανική Ενωση ήταν στην αντιπολίτευση και ο Κολ κατάφερε να κάμψει τις πιέσεις του πανίσχυρου Φ. Γ. Στράους απειλώντας ότι οι Χριστιανοδημοκράτες θα έχουν κομματική εκπροσώπηση και στη Βαυαρία. 

Τα χαρακτηριστικά της νέας κρίσης στη Χριστιανική Ενωση είναι διαφορετικά. H Ενωση είναι στην κυβέρνηση με τους Σοσιαλδημοκράτες και το ενδεχόμενο ρήξης οδηγεί σε κυβερνητική κρίση, καθώς η απόσυρση της εμπιστοσύνης των βουλευτών του CSU (46 από τους 246 συνολικά που έχει η Ενωση και 153 το SPD) θα έχει αποτέλεσμα την απώλεια της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας αφού οι έδρες στη νέα Βουλή είναι 709. 

Φυσικά καμία δύναμη δεν θέλει τη διεξαγωγή νέας εκλογικής αναμέτρησης και μάλιστα με κεντρικό θέμα το προσφυγικό, που έχει φέρει στη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης το ακροδεξιό AfD.

Από την άλλη, οι Χριστιανοκοινωνιστές βλέπουν για πρώτη φορά τον κίνδυνο να χάσουν την αυτοδύναμη κυβέρνηση που έχουν στη Βαυαρία στις τοπικές εκλογές τον προσεχή Οκτώβριο, λόγω της ανόδου του AfD.

Αν βρεθούν στο δίλημμα να διαλέξουν την τοπική κυβέρνηση ή την ομοσπονδιακή, με την τροπή που έχουν πάρει τα πράγματα θα προτιμήσουν να κρατήσουν τη Βαυαρία. 

Σόιμπλε σε ρόλο-κλειδί

Ενδεικτική της κρισιμότητας είναι η ανάληψη διαμεσολαβητικής πρωτοβουλίας από τον πρόεδρο της Βουλής, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε.

Ο πρώην υπουργός Οικονομικών ήταν ένας από τους κύριους επικριτές της πολιτικής που ακολούθησε η Μέρκελ στην κορύφωση της προσφυγικής κρίσης το 2015, συντασσόμενος με τους Χριστιανοκοινωνιστές.

Δεν είχε αμφισβητήσει πάντως την καγκελάριο και είχε συγκρατήσει τις πρωτοβουλίες αμφισβήτησης που συζητούνταν στους Χριστιανοκοινωνιστές και την πιο σκληρή πτέρυγα των Χριστιανοδημοκρατών. Τότε το βασικό του επιχείρημα ήταν ότι η Μέρκελ είχε πάρει το μήνυμα και θα έκανε την αναγκαία -συντηρητική- στροφή. 

Το νέο μήνυμα των Χριστιανοκοινωνιστών προς τη Μέρκελ είναι σκληρότερο, καθώς η καγκελάριος είναι σε δυσκολότερη θέση πολιτικά απ’ ό,τι το 2015.

Η κυβέρνηση του Μ. Σέντερ στη Βαυαρία έχει αποφασίσει το δικό της σχέδιο για το προσφυγικό και μπορεί να προχωρήσει στην άμεση εφαρμογή του, ακόμη και αν ο Ζεεχόφερ υποχρεωθεί σε αναδίπλωση του γενικού σχεδίου.

Η ένταση όμως που επικρατεί στο CSU μπορεί να οδηγήσει στην αμφισβήτηση της ηγεσίας του Ζεεχόφερ στο κόμμα. 

Ακόμη και αυτό το ενδεχόμενο όμως μπορεί να έχει απρόβλεπτες συνέπειες για την κυβέρνηση της Μέρκελ. Επί του παρόντος πάντως οι συνεργάτες της στην κυβέρνηση και το κόμμα αποφεύγουν να συζητήσουν τα σενάρια περί νέου κυβερνητικού σχήματος.

Το στοίχημα για την καγκελάριο είναι να πάει στη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε. στις 28 Ιουνίου με το δικό της πλαίσιο για το Ασυλο και να πετύχει μία συμβιβαστική λύση.

Εάν παραταθεί η εκκρεμότητα μέχρι το φθινόπωρο, όπως προβλέπει η κυβέρνηση του Σεμπάστιαν Κουρτς στην Αυστρία, που αναλαμβάνει την προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και έχει ήδη προαναγγείλει ειδική σύνοδο για το προσφυγικό τον Σεπτέμβριο, τα πράγματα για τη Μέρκελ με τους Χριστιανοκοινωνιστές θα γίνουν πιο δύσκολα.