Πάγο στα μεγαλόπνοα σχέδια του Εμανουέλ Μακρόν για τη μεταρρύθμιση της Ευρωπαϊκής Ενωσης και την άμεση ενίσχυση της ευρωζώνης βάζει η Ανγκελα Μέρκελ, αφαιρώντας τις πιο αιχμηρές προτάσεις του Γάλλου προέδρου και προσθέτοντας νέες, πιο γενικές και συμφέρουσες για τη Γερμανία.
Η νέα συνάντηση Μέρκελ – Μακρόν στο Βερολίνο, χθες, δεν είχε τίποτε από τη «μαγεία» της πρώτης, τον περασμένο Ιούλιο. Η καγκελάριος είχε υποδεχτεί τότε τον νέο πρόεδρο μιλώντας με λόγια του Χέρμαν Εσε, πως «κάθε αρχή είναι και μια μαγεία».
Η μαγεία «έμεινε για μεγάλο χρονικό διάστημα στην άκρη», λόγω της αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης στη Γερμανία και τώρα θα πρέπει να επανέλθει στο προσκήνιο. Είναι όμως αμφίβολο εάν έχει την αρχική της δύναμη.
Στις δηλώσεις τους και οι δύο ηγέτες τόνισαν ότι σκοπεύουν να παρουσιάσουν τον Ιούνιο, στη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε., κοινό σχέδιο προτάσεων για τη μεταρρύθμιση της ευρωζώνης. Η προσέγγιση όμως της Μέρκελ είναι εντελώς διαφορετική από την αρχική τού Μακρόν. Πρώτα αφαιρέθηκε από την ατζέντα η πρόταση για τη θέσπιση θέσης υπουργού Οικονομικών της ευρωζώνης και σύνταξης κοινού Προϋπολογισμού.
Τώρα, η καγκελάριος πάγωσε μερικώς και την πρόταση για τη μετεξέλιξη του ESM σε Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ταμείο, ενώ ο υπουργός Οικονομικών, Ολαφ Σολτς, έχει παγώσει την πρόταση για τη δημιουργία ενός Ευρωπαϊκού Συστήματος Εγγύησης Καταθέσεων.
«Η ευρωζώνη είναι επαρκώς ασφαλισμένη από τις κρίσεις», τόνισε η κ. Μέρκελ και πρόσθεσε ότι στο σχέδιο μεταρρύθμισης «η αλληλεγγύη θα πρέπει να συνδέεται με την ευθύνη κάθε κράτους έναντι των κινδύνων που μπορεί να διατρέξει». Εντούτοις, δήλωσε αισιόδοξη ότι η απόσταση ανάμεσα στις δύο πλευρές θα γεφυρωθεί, και στο διάστημα που απομένει μέχρι τη σύνοδο κορυφής του Ιουνίου η Γερμανία και η Γαλλία θα καταλήξουν σε συμβιβασμό.
«Χρειαζόμαστε μια ανοιχτή συζήτηση και φυσικά την ικανότητα συμβιβασμού, για να δώσουμε απαντήσεις στους πολίτες της Ε.Ε. και λύσεις στις διεθνείς προκλήσεις της Ευρώπης», είπε η καγκελάριος. Από την πλευρά του ο κ. Μακρόν υπογράμμισε ότι «καμία νομισματική ένωση δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς σύγκλιση» και επανέλαβε ότι οι χώρες της ευρωζώνης θα πρέπει να συμφωνήσουν στην «ενίσχυση των μηχανισμών αλληλεγγύης».
Η γραμμή του Βερολίνου στο θέμα των αλλαγών της ευρωζώνης διαμορφώνεται ως εξής:
■ Ο ESM θα ενισχυθεί θεσμικά και οικονομικά, αλλά δεν θα μετεξελιχθεί σε Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ταμείο, όπως προτείνουν το σχέδιο Μακρόν και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, διότι απαιτείται αλλαγή των Συνθηκών της Ε.Ε. Ο Μηχανισμός θα παραμείνει υπό τον έλεγχο των χωρών της ευρωζώνης και θα μετονομαστεί σε Μηχανισμό Εξυγίανσης των δημοσιονομικών προβλημάτων που μπορεί να προκύψουν στην ευρωζώνη. Η φόρμουλα αυτή επιτρέπει τη συνέχεια της συνεργασίας του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού με το ΔΝΤ στην Ευρώπη, σε ρόλους που θεωρούνται συμπληρωματικοί.
■ Η δημιουργία Συστήματος Εγγύησης Καταθέσεων μετατίθεται στο μέλλον, μετά την επίλυση των προβλημάτων των «κόκκινων δανείων» στις τράπεζες των χωρών του Νότου. Η πρόταση της ΕΚΤ για τη δημιουργία του Συστήματος με κάλυψη σε όλες τις καταθέσεις μέχρι του ποσού των 100.000 ευρώ, θεωρείται από το υπουργείο Οικονομικών πρόωρη και παρακινδυνευμένη για τη Γερμανία.
■ Οσον αφορά το Αναπτυξιακό Ταμείο, η γερμανική πρόταση συνοδεύεται με τη διεύρυνση του συμβουλίου των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης. Στο Eurogroup θα συμμετέχουν περιοδικά και οι υπουργοί Οικονομίας προκειμένου να συμφωνούνται τα αναπτυξιακά εργαλεία.
Προς ενα Jumbogroup
Αυτό το Jumbogroup, όπως χαρακτηρίζεται, είχε προταθεί από τον πρωθυπουργό της Ολλανδίας Μ. Ρούτε και έχει υιοθετηθεί από την Α. Μέρκελ. Ωστόσο, υπάρχουν αντιρρήσεις από τους Σοσιαλδημοκράτες, που διαβλέπουν ότι η καγκελάριος θέλει να βάλει καπέλο στον Σολτς τον στενό της συνεργάτη Π. Αλτμάιερ που έχει αναλάβει το υπουργείο Οικονομίας.
Στη συνάντηση συζητήθηκαν ακόμη το θέμα της ευρωπαϊκής πολιτικής ασύλου, το ζήτημα της κοινής εξωτερικής πολιτικής, όπως επίσης η κρίση στη Συρία και οι σχέσεις της Ε.Ε. με τη Ρωσία, ενόψει των επισκέψεων στην Ουάσινγκτον του Μακρόν, στις 24, και της Μέρκελ, στις 27 Απριλίου.
