Ποιος είναι ο Μπέρνι Σάντερς, για τον οποίο πριν από λίγες μέρες το CNN αναρωτιόταν «εάν θα ξεκινήσει την επανάσταση» και ο Observer μιλούσε για Berniemania;
Γεννημένος το 1941, γιος Εβραίου πωλητή χρωμάτων από την Πολωνία ο οποίος μετανάστευσε στις ΗΠΑ μετά τη δολοφονία των γονιών του στο Ολοκαύτωμα, ο Σάντερς αναμίχθηκε στην πολιτική τη δεκαετία του 1970 με το αντιπολεμικό κίνημα και εκλέχτηκε πρώτη φορά δήμαρχος του Μπέρλινγκτον το 1981.
Αυτοπροσδιορίζεται ως «σοσιαλιστής σκανδιναβικού τύπου» και διεκδικεί το χρίσμα των Δημοκρατικών για την προεδρική εκλογή του 2016, με ένα ριζοσπαστικό για τα αμερικανικά δεδομένα πρόγραμμα, κόντρα στη Χίλαρι Κλίντον. Ο πραγματικός του στόχος, όπως επισημαίνει ο Economist, είναι να στρέψει τη Χίλαρι προς τα αριστερά σε θέματα όπως η εμπορική συμφωνία TTIP, η κλιματική αλλαγή και η υγεία.
Είναι ανεξάρτητος γερουσιαστής του Βερμόντ επί 16 χρόνια και από τον περασμένο Ιανουάριο συμμετέχει στην Επιτροπή Προϋπολογισμού της Γερουσίας. Στο επίκεντρο της καμπάνιας του, η οποία διεξάγεται κατά βάση μέσω του διαδικτύου, βρίσκονται οι κοινωνικές ανισότητες.
«Αυτό που βλέπουμε στις ΗΠΑ είναι πως ενώ οι εργαζόμενοι δουλεύουν πολύ περισσότερες ώρες με χαμηλότερους μισθούς, υπάρχει μια τεράστια αύξηση στην ανισότητα που αφορά το εισόδημα και τον πλούτο, ο οποίος έχει φτάσει σε πρωτόγνωρα επίπεδα. Πρόκειται για μια οικονομία που δουλεύει για τους πλούσιους και τους ισχυρούς και όχι για τους απλούς Αμερικανούς…Ξέρετε, αυτή η χώρα δεν ανήκει σε μια χούφτα δισεκατομμυριούχους».
Στην Επιτροπή Προϋπολογισμού υπέβαλε πρόταση για το «σπάσιμο» των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων που χαρακτηρίζονται «πολύ μεγάλα για να χρεοκοπήσουν» (too big to fail) και ως εκ τούτου διασώζονται με χρήματα των φορολογούμενων. «Εάν ένας οργανισμός είναι πολύ μεγάλος για να χρεοκοπήσει, σημαίνει ότι είναι πολύ μεγάλος για να υπάρχει» δήλωσε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ της κατάργησης ορισμένων εκπτώσεων φόρου για τα hedge funds και τις μεγάλες επιχειρήσεις, αλλά και της αύξησης των φόρων για το πλουσιότερο 2% των Αμερικανών. Μεταξύ των νόμων που έχει εισηγηθεί είναι και η Νομοθεσία για τη Μείωση της Μόλυνσης που συμβάλλει στην παγκόσμια υπερθέρμανση, καθώς και για την επιβολή ενός μορατόριουμ στην αδειοδότηση νέων πυρηνικών εργοστασίων, αλλά και στην επαναδειοδότηση των ήδη υπαρχόντων.
Στα εργασιακά προτείνει ευρείες επενδύσεις για τη δημιουργία χιλιάδων θέσεων εργασίας, αύξηση του κατώτατου μισθού, μεγαλύτερες άδειες, αλλά και δημόσια κολέγια με δωρεάν σίτιση και χωρίς δίδακτρα. Παράλληλα, έχει ταχθεί υπέρ της μεταρρύθμισης της νομοθεσίας που αφορά τα ΜΜΕ και κατά της υπερσυγκέντρωσής τους σε ελάχιστα χέρια μεγιστάνων και στηρίζει τη θέση για καθολική ιατρική περίθαλψη και μείωση της τιμής των φαρμάκων.
Στήριξη από τα εργατικά συνδικάτα
Οι δεκαεννέα από τους είκοσι μεγαλύτερους χορηγούς της προεκλογικής του καμπάνιας είναι εργατικά συνδικάτα και μεμονωμένα άτομα με συνεισφορές μέχρι 50 δολάρια. Με τον τρόπο αυτό συγκέντρωσε περί τα 3 εκατομμύρια δολάρια τις τέσσερις πρώτες μέρες.
Αντίθετα, τη Χ. Κλίντον στηρίζουν οικονομικά επιχειρηματικοί κολοσσοί και τράπεζες, όπως η Citigroup, η Goldman Sachs, η J.P Morgan, η Morgan Stanley, η Lehman Brothers και η Credit Suisse, αλλά και γίγαντες της βιομηχανίας του θεάματος, όπως η Time Warner.
Τον Φεβρουάριο ο Σάντερς, με επιστολή του στην επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (FED), Τζάνετ Γέλεν, ζήτησε τη συνδρομή των ΗΠΑ ώστε να διασφαλιστεί ότι «οι πρόσφατα εκλεγμένοι ηγέτες στην Ελλάδα θα έχουν την υποστήριξη που χρειάζονται για να τερματίσουν τα προγράμματα λιτότητας».
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν μπορούν να παραμείνουν άπραγες, ενώ η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα υπονομεύει τη νέα δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση της Ελλάδας, προκαλώντας αποπληθωρισμό και κινδύνους χρηματοπιστωτικής αστάθειας» ανέφερε. Παρόμοια επιστολή έστειλε και στην Κριστίν Λαγκάρντ.
Μπορεί στις δημοσκοπήσεις ο Σάντερς να υπολείπεται σαφώς της Κλίντον, ωστόσο η παρουσία του ίσως αναγκάσει την εκλεκτή τού κατεστημένου, αν μη τι άλλο, να αλλάξει πολλές από τις πτυχές του (συντηρητικού) προγράμματός της.
