Ακάθεκτος ο Τραμπ, «αποψιλώνει» το περιβάλλον, με «όχημα» την πανδημία

Απροκάλυπτα συνεχίζει η αμερικανική κυβέρνηση να αποδυναμώνει τα βασικά νομικά εργαλεία προστασίας του περιβάλλοντος στις ΗΠΑ. Τελευταία της ξεκάθαρη κίνηση «ψαλιδίσματος» των περιβαλλοντικών κανόνων η ανακοίνωση δύο νέων διατάξεων – με εντολή Τραμπ – για την ελαστικοποίηση των ελέγχων σε μεγάλα έργα υποδομής, περικόπτοντας αξιολογήσεις και υποβαθμίζοντας τα οφέλη για την υγεία από τους κανόνες για τον περιορισμό της ρύπανσης.

Οι αλλαγές που επιφέρουν και οι δύο τροπολογίες, θα μπορούσαν να βλάψουν δυσανάλογα τις έγχρωμες κοινότητες, οι οποίες είναι πολύ πιο πιθανό να βρεθούν να ζουν σε ένα μολυσμένο περιβάλλον, λόγω δεκαετιών περιβαλλοντικού ρατσισμού. Σημειωτέον, ότι αυτές οι νέες διατάξεις έρχονται μετά από 10 μέρες εκτεταμένων διαδηλώσεων σε εθνικό επίπεδο, για τις δολοφονίες μαύρων Αμερικανών από αστυνομικούς.

Και φυσικά, οι προτάσεις αυτές θα μπορούσαν επίσης να διευκολύνουν την κυβέρνηση στην τακτική της να αγνοεί επιδεικτικά την κλιματική κρίση στη λήψη των αποφάσεών της, όπως κάνει άλλωστε και με διεθνείς συμβάσεις, όπως η Συμφωνία του Παρισιού για το Κλίμα, από την οποία ανακοίνωσε τον περασμένο Νοέμβριο ότι αποχωρεί, διαδικασία που αναμένεται να ολοκληρωθεί και επίσημα σε περίπου έναν χρόνο. 

Η μία από τις δύο ρυθμίσεις ήρθε ως άμεσα εκτελεστή από τον Ντόναλντ Τραμπ, που έδωσε εντολή στους αρμόδιους οργανισμούς να επικαλούνται τις αρχές έκτακτης ανάγκης για να παρακάμπτουν θεμελιώδεις περιβαλλοντικούς νόμους και να επιταχύνουν τις ομοσπονδιακές εγκρίσεις για αυτοκινητόδρομους και αγωγούς πετρελαίου και φυσικού αερίου. Στόχος της εντολής, σύμφωνα με τον Τραμπ, είναι να επιταχύνει την ανάκαμψη από τη «δραματική ύφεση» στην οικονομία και την υψηλή ανεργία από την πανδημία του Covid-19.

«Λαμβάνοντας υπόψη αυτό και άλλες εξελίξεις, έχω αποφασίσει ότι, χωρίς παρέμβαση, οι ΗΠΑ αντιμετωπίζουν την πιθανότητα μιας πιθανώς παρατεταμένης οικονομικής ύφεση με επίμονη υψηλή ανεργία», αναφέρεται στην εντολή του Ρεπουμπλικανού προέδρου.

«Η κρίση της δημόσιας υγείας δεν αποτελεί δικαιολογία για να τρυπήσουμε, να σκάψουμε  και να ανοίξουμε τη γη μας και ο αμερικανικός λαός δεν θα πειστεί», δήλωσε ο Jesse Prentice-Dunn, διευθυντής πολιτικής του Κέντρου Δυτικών Προτεραιοτήτων. «Αυτή η τροπολογία θα αυξήσει σχεδόν σίγουρα την περιβαλλοντική αδικία σε ολόκληρη την Αμερική ..»

Η έρευνα και η ιστορία δείχνουν ξεκάθαρα ότι η ρύπανση, οι οικολογικοί κίνδυνοι και οι κλιματικές καταστροφές έχουν τις χειρότερες επιπτώσεις στους έγχρωμους, στους αυτόχθονες Αμερικανούς και στους φτωχούς.

Την ίδια ώρα, αμφισβητείται και η εξουσία του Τραμπ να εφαρμόσει την εκτελεστική εντολή, η οποία στοχεύει στην παράκαμψη των κανονικών διαδικασιών βάσει νόμων όπως ο Εθνικός Νόμος Περιβαλλοντικής Πολιτικής (Nepa), ο Νόμος για τα Απειλούμενα Είδη και ο Νόμος για τα Καθαρά Νερά.

Ο Joel Mintz, πρώην δικηγόρος εποπτείας και εφαρμογής του ΝEPA, δήλωσε ότι «δεν είναι καθόλου σαφές ότι ο πρόεδρος έχει τη νομική εξουσία να το κάνει αυτό».

Πάντως, ο επικεφαλής της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος του Tραμπ, Andrew Wheeler, πρότεινε νέες κατευθυντήριες γραμμές για τον τρόπο με τον οποίο η υπηρεσία συγκρίνει το κόστος που επιβάλλει ένας κανονισμός σε μια βιομηχανία και στους πελάτες της σε σχέση με τα οφέλη για την υγεία που παρέχει στο κοινό.

Η πρόταση αφορά στους κανόνες που διέπουν τον νόμο περί καθαρού αέρα. Ο Wheeler είπε ότι ο οργανισμός προτίθεται να καταθέσει παρόμοιες προτάσεις μέσα στα επόμενα τρία χρόνια και για τους κανόνες που αφορούν στο νερό, τη γη και τα χημικά.

Η Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος συνήθως λαμβάνει υπόψη όλα τα οφέλη ενός κανονισμού, ακόμη και τα ακούσια. Για παράδειγμα, ένας κανόνας που αφορούσε στον υδράργυρο από τις εγκαταστάσεις άνθρακα, μείωσε επίσης τη ρύπανση σωματιδίων, καθώς και τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα που συμβάλλουν στην κλιματική κρίση. Για να αποφασίσει εάν ο κανόνας ήταν απαραίτητος, η Υπηρεσία υπολόγισε όλα τα οφέλη από κάθε μείωση και τα αντιστάθμισε έναντι των συνεπειών από τη λειτουργία της εν λόγω βιομηχανίας άνθρακα.

Ο Wheeler είπε ότι η Υπηρεσία θα συνεχίσει να υπολογίζει και να λαμβάνει υπόψη αυτά τα συν-οφέλη, αλλά δεν θα τα χρησιμοποιήσει για να δικαιολογήσει μελλοντικούς κανονισμούς.

Ο Miles Keogh, εκτελεστικός διευθυντής του National Association of Clean Air Agencies – που εκπροσωπεί κρατικές και τοπικές ρυθμιστικές αρχές αέρα – σημείωσε πως, όπως περιγράφεται από τον Wheeler, «ο κανόνας αποκόπτει τον πιο σημαντικό παράγοντα που πρέπει να ληφθεί υπόψη όταν ο οργανισμός προσπαθεί να αποφασίσει εάν μια ενέργεια για την προστασία της δημόσιας υγείας αξίζει τον κόπο, δηλαδή τη δημόσια υγεία. Είναι σαν να προσπαθούμε να αποφασίσουμε, αν θα σταματήσουμε το κάπνισμα με γνώμονα την τιμή ενός πακέτου τσιγάρων».