Νέο αμερικανικό «ράπισμα» στην Άγκυρα

Τέλος στην ευνοϊκή μεταχείριση της Τουρκίας στο εμπόριο αποφάσισε να βάλει ο Λευκός Οίκος με το μέτρο να τίθεται σε εφαρμογή από σήμερα.

Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις από την Ουάσινγκτον μπαίνει τέλος στην προτιμησιακή μεταχείριση της Τουρκίας στο πλαίσιο του προγράμματος που επέτρεπε ορισμένα τουρκικά προϊόντα να εισάγονται στις ΗΠΑ χωρίς δασμούς.

Η ανακοίνωση της αμερικανικής προεδρίας επισημαίνει πως κρίθηκε αναγκαίο να τερματιστεί η ένταξη της Τουρκίας στο Σύστημα Γενικευμένων Προτιμήσεων λόγο της οικονομικής της ανάπτυξης. 

Ο αντιπρόσωπος των ΗΠΑ για το εμπόριο (USTR) Ρόμπερτ Λάιτχαϊζερ είχε ουσιαστικά προαναγγείλει την εξέλιξη αυτή στις αρχές του Μαρτίου, όταν δήλωσε πως η Άγκυρα δεν δικαιούται πλέον να ωφελείται από το πρόγραμμα ΣΓΠ διότι «είναι επαρκώς ανεπτυγμένη οικονομικά». Η διαδικασία επανεξέτασης της συμμετοχής της Τουρκίας στο πρόγραμμα είχε αρχίσει τον Αύγουστο του 2018, εν μέσω διπλωματικής διένεξης ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και την Άγκυρα.

Η τουρκική κυβέρνηση είχε την ελπίδα πως οι ΗΠΑ δεν θα προχωρούσαν σε τέτοια ενέργεια, καθώς τονιζόταν πως κάτι τέτοιο αντιτίθεται στον στόχο το διμερές εμπόριο να φθάσει τα 75 δις. δολάρια σε ετήσια βάση.

Η Τουρκία είναι μια από τις 120 χώρες που συμμετέχουν στο ΣΓΠ, το αρχαιότερο και ευρύτερο πρόγραμμα των ΗΠΑ για την προτιμησιακή μεταχείριση χωρών στο πεδίο του εμπορίου. Στόχος του προγράμματος είναι να προωθήσει την οικονομική ανάπτυξη, εκμηδενίζοντας τους δασμούς σε χιλιάδες προϊόντα.

Οι ΗΠΑ εισήγαγαν τουρκικά αγαθά αξίας 1,66 δισεκ. δολαρίων βάσει του ΣΓΠ, ήτοι το 17,7% των εισαγωγών τους από την Τουρκία, κατά τις υπηρεσίες του USTR.

Ο Λευκός Οίκος, πάντως, πέταξε και ένα… τυράκι ανακοινώνοντας ότι μειώνει στο μισό τον δασμό που επιβάλλεται στον εισαγόμενο τουρκικό χάλυβα, από το 50% στο 25%.

Πέρυσι ο Τραμπ επέβαλε υψηλότερους δασμούς στον χάλυβα και στο αλουμίνιο που εισάγουν οι ΗΠΑ από την Τουρκία για να ασκήσει πίεση στη χώρα-μέλος του NATO ώστε να αφεθεί ελεύθερος ο ευαγγελικός πάστορας Άντριου Μπράνσον. Ο ιερωμένος είχε φυλακιστεί και αντιμετώπιζε κατηγορίες για τρομοκρατία. Εντέλει, αφέθηκε ελεύθερος τον Οκτώβριο.

Η κρίση οδήγησε σε μεγάλη πτώση την τουρκική λίρα και το κλίμα έντασης στη διμερή σχέση συνεχίστηκε, με αφορμές το σχέδιο της Άγκυρας να αγοράσει ένα ρωσικό οπλικό σύστημα παρά τις προτροπές και τις απειλές της Ουάσινγκτον και τις πολύ διαφορετικές επιδιώξεις των δύο κυβερνήσεων στη Συρία.