Σοκ και τρόμος στην Ιαπωνία για τη δολοφονία του Αμπε

«Θέλουμε δημοκρατία, όχι βία» έγραφαν σοκαρισμένοι στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πολίτες της Ιαπωνίας, καθώς η Χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου βίωνε χθες μια από τις πιο «σκοτεινές» ημέρες.

Στην πρώτη δολοφονία εν ενεργεία ή πρώην πρωθυπουργού της χώρας εδώ και 90 χρόνια, ο Σίντζο Αμπε -ο νεότερος που είχε αναδειχθεί στο ύπατο αυτό πολιτειακό αξίωμα και ο μακροβιότερος στα μεταπολεμικά ιστορικά της Ιαπωνίας- τραυματίστηκε θανάσιμα από τα πυρά που έριξε με αυτοσχέδιο όπλο ένας 41χρονος συμπολίτης του και πρώην μέλος του Πολεμικού Ναυτικού.

Η δολοφονική επίθεση έγινε την ώρα που ο 67χρονος συντηρητικός πρώην πρωθυπουργός εκφωνούσε ομιλία σε προεκλογική συγκέντρωση έξω από σιδηροδρομικό σταθμό στην πόλη Νάρα, στα δυτικά. Είχε πάει εκεί συνοδεία της φρουράς του για να υποστηρίξει έναν υποψήφιο του κυβερνώντος κόμματος στις εκλογές της Κυριακής για την ανάδειξη νέας Ανω Βουλής.

Δέχθηκε δύο σφαίρες πισώπλατα, που τον βρήκαν η μια στη δεξιά πλευρά του λαιμού και η άλλη στην αριστερή κλείδα. Μεταφέρθηκε με ακατάσχετη αιμορραγία στο νοσοκομείο, χωρίς ζωτικές ενδείξεις. Λίγο αργότερα ανακοινώθηκε ο θάνατός του.

Το σοκ είναι τεράστιο για την Ιαπωνία, μια χώρα όπου η πολιτική βία είναι σπάνια και η οπλοκατοχή ελέγχεται αυστηρά. Ωρες μετά την επίθεση τα κίνητρα του δράστη -που συνελήφθη επιτόπου χωρίς να προβάλει αντίσταση- δεν είχαν ανακοινωθεί.

Μόνιμος κάτοικος της Νάρα, φέρεται να δήλωσε ότι ήταν «δυσαρεστημένος με τον πρώην πρωθυπουργό», χωρίς να υπάρξουν άλλες διαρροές στον Τύπο. Σε έρευνες στο σπίτι του φέρεται ότι βρέθηκαν και εκρηκτικά.

Για «βάρβαρη ενέργεια» και «απόλυτα ασυγχώρητη» αμαύρωση των εκλογών που είναι «το θεμέλιο της δημοκρατίας» έκανε λόγο ο Ιάπωνας νυν πρωθυπουργός Φουμίο Κισίντα, προαναγγέλλοντας επανεξέταση της κατάστασης ασφαλείας. Ως πρόκληση για τη βασιλευομένη κοινοβουλευτική δημοκρατία της Ιαπωνίας καταδίκασαν την επίθεση οι ηγέτες της αντιπολίτευσης. Ολα τα κόμματα ανακοίνωσαν την αναστολή της προεκλογικής εκστρατείας.

Αν και παραιτηθείς από την πρωθυπουργία το 2020, με την επίκληση χρόνιου προβλήματος υγείας και υπό το βάρος σκανδάλων, ο Αμπε συνέχιζε να έχει λόγο στο κυβερνών κόμμα και στη δημόσια ζωή. Στα οκτώ χρόνια της δεύτερης θητείας του στο αξίωμα την είχε άλλωστε ριζικά αναμορφώσει.

Αφενός με τα περιώνυμα «Abenomics»: ένα μείγμα οικονομικής πολιτικής με το οποίο έβαλε τέλος σε μια 20ετία αποπληθωρισμού στην Ιαπωνία. Αφετέρου με την επέκταση της δράσης των επονομαζόμενων Ιαπωνικών Δυνάμεων Αυτοάμυνας πέραν των ιαπωνικών συνόρων -προς στρατιωτική συνδρομή συμμάχων υπό επίθεση ή στο πλαίσιο διεθνών ειρηνευτικών αποστολών- παρά τη ρητή απαγόρευση στο πασιφιστικό Σύνταγμα που επιβλήθηκε μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο στην ηττημένη χώρα.

Αυτή η κίνηση στα μέσα της προηγούμενης δεκαετίας -που ενίσχυσε περαιτέρω τη στρατηγική συμμαχία με τις ΗΠΑ σε ένα περιφερειακά όλο και πιο ασταθές γεωπολιτικό περιβάλλον- ήταν η πλέον αμφιλεγόμενη της θητείας του Αμπε. Είχε γίνει βάσει νέας ερμηνείας του επίμαχου Αρθρου 9 από το τότε υπουργικό του συμβούλιο και χάρη στην άνετη κυβερνητική πλειοψηφία που είχε στα δύο νομοθετικά σώματα. Οχι όμως και με τη διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης, ούτε με σύμφωνη την αντιπολίτευση και την κοινή γνώμη.

Η δέσμευση του Αμπε να ολοκληρώσει τη διαδικασία με τροποποίηση του Αρθρου 9 μέχρι το 2020 δεν υλοποιήθηκε ποτέ, λόγω της παραίτησής του. Η στροφή προς τον μιλιταρισμό είχε ωστόσο γίνει. Θέμα που έχει επανέλθει στη δημόσια σφαίρα της Ιαπωνίας στη σκιά της πολέμου στην Ουκρανία και των νέων γεωπολιτικών εντάσεων με την Κίνα.

Εν μέσω ομόθυμης καταδίκης της δολοφονικής επίθεσης από ξένους ηγέτες, νυν και πρώην, το Πεκίνο δήλωσε δι’ εκπροσώπου του κινεζικού ΥΠΕΞ «συγκλονισμένο» από την επίθεση και εξέφρασε τη «συμπάθειά» του στην οικογένεια του Αμπε.