Σε ηλικία 61 ετών απεβίωσε ο Κινέζος Λιου Σιαομπό, διανοούμενος, συγγραφέας, και ακτιβιστής, διάσημος από τους αγώνες του για τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα, ο οποίος είχε τιμηθεί με το Νόμπελ Ειρήνης το 2010 και είχε περάσει πολλά χρόνια της ζωής του στη φυλακή ως πολιτικός κρατούμενος.
Τον τελευταίο καιρό ο Σιαομπό είχε διαγνωστεί με καρκίνο του ήπατος σε τελικό στάδιο, όμως μόλις πριν από δύο εβδομάδες του επιτράπηκε να αποφυλακιστεί και να μεταφερθεί σε νοσοκομείο.
Ο Σιαομπό βρισκόταν στη φυλακή τα τελευταία οκτώ χρόνια για «υπονομευτικές δραστηριότητες» κατά της κινεζικής κυβέρνησης. Καταδικάστηκε το 2009 σε κάθειρξη 11 ετών για «υποκίνηση της ανατροπής της κρατικής εξουσίας», καθώς είχε συμβάλει στη σύνταξη της λεγόμενης «Χάρτας 08», η οποία καλούσε για σαρωτικές πολιτικές μεταρρυθμίσεις στην Κίνα.
Η «Χάρτα 08» ήταν ένα μανιφέστο με 19 μέτρα που αφορούσαν στο σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κίνα, σε μια ανεξάρτητη δικαιοσύνη και στην ελευθερία σύστασης ενώσεων.
Απών στην τελετή βράβευσης
Ο Σιαομπό δεν μπόρεσε να δώσει το «παρών» κατά την απονομή του Νόμπελ Ειρήνης, το 2010, καθώς ήταν στη φυλακή. Στην αίθουσα της τελετής διαβάστηκε το παρακάτω κείμενό του:
Το μίσος κατασπαράσσει τη σοφία και τη συνείδηση του ατόμου. Το να βλέπεις τους γύρω σου ως εχθρούς μπορεί να δηλητηριάσει το πνεύμα ενός έθνους, να καταστρέψει την ανεκτικότητα και την ανθρωπιά και να κλείσει το δρόμο προς την πρόοδο και την δημοκρατία. Ελπίζω να βρίσκομαι στη θέση να αντιμετωπίσω την εχθρότητα της κυβέρνησης με τις καλύτερες προθέσεις και να μετριάσω το μίσος με την αγάπη.
Ευθύνες στην Κίνα
Η τελευταία του επιθυμία ήταν να του επιτραπεί να ταξιδέψει μαζί με τη σύζυγό του στο εξωτερικό για θεραπευτικούς λόγους, κάτι που δεν συνέβη. Για τον λόγο αυτό, η επικεφαλής της Νορβηγικής Επιτροπής Νόμπελ δήλωσε πως η κινεζική κυβέρνηση φέρει βαριά ευθύνη για τον θάνατό του.
«Το βρίσκουμε βαθιά εξοργιστικό το ότι ο Λιου Σιαομπό δεν διακομίστηκε σε κάποιο νοσοκομείο όπου θα μπορούσαν να του παρασχεθούν οι κατάλληλες ιατρικές φροντίδες…», τόνισε η Μπέριτ Ράις-Άντερσεν. «Η κινεζική κυβέρνηση φέρει βαριά ευθύνη για τον πρόωρο θάνατό του», πρόσθεσε η ίδια σε δήλωσή της στο πρακτορείο ειδήσεων Reuters.
«Χάθηκε ένας αφοσιωμένος μαχητής»
Τη «βαθιά θλίψη» του για τον θάνατο του Σιαομπό εξέφρασε ο ύπατος αρμοστής των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Ζέιντ Ράαντ αλ Χουσέιν:
Το κίνημα για την υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κίνα και σε όλο τον κόσμο έχασε έναν αφοσιωμένο μαχητή, έναν άνθρωπο που αφιέρωσε τη ζωή του στην υπεράσπιση και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ειρηνικά και με συνέπεια, κι ο οποίος φυλακίστηκε διότι ύψωσε το ανάστημά του για να υπερασπιστεί τις πεποιθήσεις του.
Στα ελληνικά
Η συλλογή κειμένων και ποιημάτων του Λιου Σιαομπό κυκλοφορεί στα ελληνικά με τον τίτλο «Χωρίς εχθρούς, χωρίς μίσος», με πρόλογο του Βάτσλαβ Χάβελ, από τις Εκδόσεις Πατάκη και μας δίνει τη δυνατότητα να έρθουμε πιο κοντά στον άνθρωπο που χαρακτηρίστηκε ως «η φωνή της συνείδησης της Κίνας».
Τα κείµενα και τα ποιήµατά του που περιλαµβάνονται στο βιβλίο αυτό δεν καταγράφουν µόνο τον αγώνα ενός κορυφαίου αντιφρονούντα εναντίον της τυραννίας, αλλά και εµπλουτίζουν τον φάκελο του οικουµενικού πόθου για ελευθερία και αξιοπρέπεια.
Απόσπασμα από το βιβλίο:
Ανυπομονώ για τη μέρα που η πατρίδα μας θα είναι μια χώρα ελεύθερης έκφρασης: Μια χώρα όπου τα λόγια κάθε πολίτη θα αντιμετωπίζονται με τον ίδιο σεβασμό· μια χώρα όπου διαφορετικές αξίες, ιδέες, πεποιθήσεις και πολιτικές απόψεις μπορούν να ανταγωνίζονται μεταξύ τους ενώ συνυπάρχουν ειρηνικά· μια χώρα όπου η έκφραση των απόψεων τόσο της πλειονότητας όσο και της μειονότητας θα είναι εξασφαλισμένη και, ιδιαίτερα, όπου οι πολιτικές απόψεις οι οποίες διαφέρουν από εκείνες των ανθρώπων που βρίσκονται στην εξουσία θα γίνονται σεβαστές και θα προστατεύονται απόλυτα· μια χώρα όπου όλες οι πολιτικές απόψεις θα απλώνονται κάτω από τον ήλιο για να επιλέξουν οι πολίτες και κάθε πολίτης θα είναι σε θέση να εκφράζει απόψεις χωρίς τον παραμικρό φόβο· μια χώρα όπου θα είναι αδύνατον να υφίστασαι διώξεις επειδή εξέφρασες μια πολιτική άποψη. Ελπίζω πως θα είμαι το τελευταίο θύμα στο μακρύ ιστορικό αντιμετώπισης εκ μέρους της Κίνας των λόγων ως εγκλημάτων.
Η ελεύθερη έκφραση είναι η βάση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η ρίζα της ανθρώπινης φύσης και η μητέρα της αλήθειας. Η θανάτωση της ελευθερίας του λόγου είναι προσβολή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, στραγγαλισμός της ανθρώπινης φύσης και κατάπνιξη της αλήθειας. (σ. 522-523)
Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ, Deutsche Welle
