Πρωταθλήτρια μεγάλων μεταναστεύσεων η λιβελούλα

Τις μεγαλύτερες αποστάσεις στη Γη από κάθε άλλο έντομο διανύει μια μικρή μικροσκοπική λιβελούλα. Πετάει πολλές χιλιάδες χιλιόμετρα ακούραστα πάνω από ωκεανούς, καθώς μεταναστεύει από στεριά σε στεριά και από ήπειρο σε ήπειρο.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, η «Pantala flavescens» παρά το μικρό μέγεθός της ταξιδεύει εντυπωσιακά μεγάλες αποστάσεις. Μπορεί να εντοπιστεί από το Τέξας, τον Καναδά και τη Νότια Αμερική ως την Ινδία, την Κορέα και την Ιαπωνία.

Οι επιστήμονες έκαναν γενετική ανάλυση παίρνοντας δείγματα του συγκεκριμένου είδους εντόμου από πολύ απομακρυσμένες μεταξύ τους περιοχές και βρήκαν μεγάλη ομοιότητα στα γονίδιά τους, που μπορεί να εξηγηθεί μόνο αν το έντομο κάνει τόσο μακρινά ταξίδια, δημιουργώντας έτσι μια κοινή παγκόσμια πηγή γονιδίων.  

Όσον αφορά το μυστικό της, η λιβελούλα εκμεταλλεύεται τον άνεμο, ακόμη και έναν τυφώνα, για να την μεταφέρει άκοπα σε μεγάλες αποστάσεις, πετώντας συχνά σε υψόμετρο άνω των 1.000 χιλιομέτρων.

Λιβελούλες έχουν παρατηρηθεί ήδη να διασχίζουν τον Ινδικό Ωεκανό από την Ασία στην Αφρική. Το κάνουν μια φορά τον χρόνο, φεύγοντας από ένα ξηρό μέρος για ένα πιο υγρό. Αρκετές πεθαίνουν καθ’ οδόν, αλλά μερικές τα καταφέρνουν και το είδος τους επιβιώνει.

Ορισμένες μάλιστα κάνουν τεράστια ταξίδια χωρίς καμία στάση ενδιάμεσα. Άλλες κάνουν στάσεις σε απομονωμένα νησιά στο μέσο των ωκεανών, όπου ζευγαρώνουν και εναποθέτουν τα αυγά τους. Οι νεογέννητες λιβελούλες σύντομα ακολουθούν τους γονείς τους στα τολμηρά διηπειρωτικά ταξίδια.

Οι βιολόγοι με επικεφαλής την επίκουρη καθηγήτρια βιολογίας Τζέσικα Γουέαρ του Πανεπιστημίου Ράτγκερς των ΗΠΑ, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό PLoS One.

Μέχρι σήμερα οι πεταλούδες μονάρχες θεωρούνταν τα έντομα που έκαναν τις πιο μακρινές μεταναστεύσεις, ταξιδεύοντας περίπου 8.000 χιλιόμετρα για να πάνε στον προορισμό τους και να επιστρέψουν. Όμως η λιβελούλη καταρρίπτει άνετα αυτό το ρεκόρ, κάνοντας 14.000 έως 18.000 χιλιόμετρα.

Από την άλλη, δεν είναι όλες οι λιβελούλες τόσο ικανές. Υπάρχουν μέλη της οικογένειας αυτών των εντόμων που δεν αφήνουν ποτέ τη λιμνούλα όπου γεννιούνται.