Την τελευταία διετία έχουν δει τα φώτα της δημοσιότητας αρκετά νέα δεδομένα για την πολλαπλή σκλήρυνση. Αυτά αφορούν κυρίως σε δύο τομείς. Πρώτον, σε νέες νοσοτροποποιητικές θεραπείες, οι οποίες μετά από διετή καθυστέρηση έγιναν διαθέσιμες και στην χώρα μας και, δεύτερον, στην βέλτιστη διαχείριση των ασθενών με πολλαπλή σκλήρυνση εν μέσω της πανδημίας COVID-19.
Η πολλαπλή σκλήρυνση είναι μια χρόνια, ανοσοεπαγώμενη, νευρολογική νόσος που μπορεί να προσβάλει νέους ανθρώπους. Τα πρωτογενή αίτια της νόσου οφείλονται σε διαταραχή του ανοσοποιητικού συστήματος, αλλά οι βλάβες προκαλούνται στο κεντρικό νευρικό σύστημα. Οι βλάβες αυτές μπορεί να οδηγήσουν σε σημαντική αναπηρία, με προεκτάσεις σε όλους τους τομείς της ζωής του πάσχοντος.
Η θεραπεία της πολλαπλής σκλήρυνσης έχει κυρίως προφυλακτικό χαρακτήρα. Τα φάρμακα τροποποιούν το ανοσοποιητικό σύστημα με σκοπό την αποφυγή δημιουργίας νέων βλαβών εντός του κεντρικού νευρικού συστήματος. Η έγκαιρη αποφυγή δημιουργίας νέων βλαβών οδηγεί σε μείωση των υποτροπών της νόσου και αποφυγή εξέλιξης της αναπηρίας, με απώτερο στόχο την διατήρηση της ποιότητας ζωής των ανθρώπων που ζουν με τη νόσο.
Πριν μερικούς μήνες προστέθηκαν στην θεραπευτική μας φαρέτρα δύο καινοτόμες θεραπείες με δράση στο ανοσοποιητικό σύστημα, η οκρελιζουμάμπη και η κλαδριβίνη, για ασθενείς με νόσο υψηλής ενεργότητας, καλύπτοντας μια θεραπευτική ανάγκη που υπήρχε για την σημαντική αυτή ομάδα ασθενών.
Η οκρελιζουμάμπη είναι ένα εξανθρωποποιημένο μονοκλωνικό αντίσωμα με εκλεκτική δράση στα Β λεμφοκύτταρα και χορηγείται ενδοφλεβίως στο νοσοκομείο. Παρουσιάζει υψηλή αποτελεσματικότητα και ικανοποιητικό προφίλ ασφάλειας, ενώ αποτελεί την μοναδική θεραπεία με ένδειξη και στην πρωτοπαθώς προϊούσα μορφή της νόσου. Χορηγείται κάθε 6 μήνες διευκολύνοντας έτσι την καθημερινότητα των ασθενών, χωρίς να απαιτεί ταυτόχρονα κάποιο δύσκολο πρόγραμμα παρακολούθησης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα δισκία κλαδριβίνης, μια θεραπεία ανασύστασης του ανοσοποιητικού με εκλεκτική δράση στα Τ και Β λεμφοκύτταρα, η οποία επιφέρει υψηλή αποτελεσματικότητα στον έλεγχο των παραμέτρων της νόσου (υποτροπές, νέες βλάβες στην απεικόνιση και εξέλιξη της αναπηρίας), με ικανοποιητικό προφίλ ασφάλειας. Αξίζει να τονιστεί ότι τα δισκία κλαδριβίνης χορηγούνται (στο σπίτι φυσικά) το πρώτο πενθήμερο 2 συνεχόμενων μηνών για 2 συνεχόμενα έτη, προσφέροντας έτσι τον πιο βολικό τρόπο χορήγησης από όλες τις υπάρχουσες θεραπείες για την νόσο. Παράλληλα πρέπει να τονιστεί ότι το θεραπευτικό αποτέλεσμα με τα δισκία κλαδριβίνης διαρκεί επιπλέον τουλάχιστον δύο χρόνια μετά την τελευταία χορήγηση, με σημαντικό ποσοστό των ασθενών να μην εμφανίζει υποτροπές ή εξέλιξη της αναπηρίας και να μην χρήζει κάποιας επιπλέον θεραπευτικής παρέμβασης.
Σημαντική παράμετρος αποτελεί επίσης το γεγονός ότι εν μέσω πανδημίας, με βάση τα υπάρχοντα επιστημονικά δεδομένα, δεν υπήρξε κάποιος αυξημένος κίνδυνος σε ασθενείς υπό θεραπεία με δισκία κλαδριβίνης που νόσησαν με COVID-19, καθώς η συντριπτική πλειοψηφία νόσησε ήπια χωρίς να απαιτηθεί ειδική θεραπευτική παρέμβαση. Επίσης, στις παρούσες συνθήκες της πανδημίας είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι τα υπάρχοντα εμβόλια έναντι τη λοίμωξης COVID-19 μπορούν να χορηγηθούν σε ασθενείς με πολλαπλή σκλήρυνση πριν ή μετά την έναρξη της θεραπείας τους με δισκία κλαδριβίνης, παραμένοντας ασφαλή και αποτελεσματικά.
Γεώργιος Κούτσης,
Επίκουρος Καθηγητής Νευρολογίας-Νευρογενετικής,
Α΄ Νευρολογική Κλινική ΕΚΠΑ,
Αιγινήτειο Νοσοκομείο
-320x213.png)
