Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Πώς η παραπληροφόρηση επιβαρύνει τον αναρρώσαντα από κορονοϊό
EUROKINISSI
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Πώς η παραπληροφόρηση επιβαρύνει τον αναρρώσαντα από κορονοϊό

  • A-
  • A+
Οι συνέπειες του Covid-19 μπορεί να είναι «οι κλασικές της βαριάς νόσησης που δεν αφορούν αποκλειστικά τον κορονοϊό αλλά γενικά όλους τους ανθρώπους που νοσηλεύτηκαν διασωληνωμένοι σε ΜΕΘ», ξεκαθαρίζει ο διευθυντής της Κλινικής Covid-19 στον «Ευαγγελισμό», Γιάννης Καλομενίδης, επισημαίνοντας ότι υπάρχει ψυχοτραυματισμός, τις συνέπειες του οποίου έχουμε να αντιμετωπίσουμε σήμερα.

«Δεν θα ξεχάσω ποτέ τους ανθρώπους τον πρώτο καιρό που έμπαιναν στο νοσοκομείο, στην απομόνωση, και έτρεμαν, έκλαιγαν, ήταν σε άθλια κατάσταση. Δεν έχω ξαναδεί τέτοιο φαινόμενο σε νοσηλευόμενους ασθενείς. Κανείς δεν χαίρεται που είναι στο νοσοκομείο, αλλά εδώ είχαμε μία μεγαλύτερη επιβάρυνση. Υπήρξε σαφώς ψυχοτραυματισμός και τις συνέπειες αυτού έχουμε κυρίως να αντιμετωπίσουμε σήμερα», περιγράφει ο Γιάννης Καλομενίδης.

Ο αναπληρωτής καθηγητής Πνευμονολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, διευθυντής της Κλινικής Covid-19 της ναυαρχίδας του ΕΣΥ, του Νοσοκομείου «Ευαγγελισμός», μιλάει στην «Εφ.Συν.» για τον ιό της πανδημίας. Ο γιατρός που παρακολουθεί τους περισσότερους αναρρώσαντες ασθενείς στη χώρα συνιστά σύνεση από την πλευρά της Πολιτείας και των επίσημων εκπροσώπων της, καθώς και των συναδέλφων του, για τον νέο κορονοϊό όσον αφορά το επικοινωνιακό επίπεδο. «Εχουμε να κάνουμε με ανθρώπους. Οφείλουμε να σκεφτόμαστε τις συνέπειες των λόγων μας. Δεν μπορεί με την ισχύ της γνώμη ενός καθηγητή, μη έχοντας επαφή με το θέμα, να βγαίνουμε να λέμε κάτι που διαβάσαμε το οποίο θα επιτείνει τον φόβο και εν τέλει θα επιβαρύνει τον αναρρώσαντα που είναι σπίτι ήδη με αγωνία και κατάθλιψη».

Επειδή συμβαίνει στην πανδημία να βλέπουν τους ασθενείς κατά την ανάρρωσή τους, γιατροί οι οποίοι προηγουμένως δεν είχαν εξοικείωση με βαριά πάσχοντες έχουμε αυτή την παραφιλολογία, που υπερτιμάει τη σημασία αναμενόμενης παρατεταμένης επιβάρυνσης της υγείας, με εμμένοντα προβλήματα, τα οποία στην πορεία του χρόνου βελτιώνονται, μας λέει.

Ο Γιάννης Καλομενίδης

Οι συνέπειες του Covid-19 μπορεί να είναι «οι κλασικές συνέπειες της βαριάς νόσησης που δεν αφορούν αποκλειστικά τον κορονοϊό αλλά γενικά όλους τους ανθρώπους που νοσηλεύτηκαν διασωληνωμένοι σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας με βαριά νόσο, π.χ. βαριά πνευμονία ή σήψη. Οι άνθρωποι αυτοί γνωρίζουμε από δεκαετίες ότι χρειάζονται παρατεταμένο χρόνο να ανανήψουν, μπορεί να έχουν κινητικά προβλήματα και να χρήζουν αποκατάστασης, μπορεί να επιμένει για κάποιο καιρό κάποιου βαθμού αναπνευστική δυσπραγία, αλλά στη συντριπτική τους πλειονότητα -παρότι θα αργήσουν- θα γίνουν καλά και θα επανέλθουν σε μία πλήρως λειτουργική κατάσταση».

Από εκεί και πέρα υπάρχει μία υπόνοια καίτοι όχι καλά διευκρινισμένη ότι ελάχιστοι αναπτύσσουν κάποιου βαθμού πνευμονική ίνωση. «Οπως κάθε τραύμα αφήνει μία ουλή, ενδέχεται όταν αποδράμει μία πολύ βαριά νόσος όπως είναι η πνευμονία να κάνει το ίδιο, αλλά από όσο γνωρίζουμε όχι σε βαθμό που να κάνει αναπηρία δηλαδή αναπνευστική ανεπάρκεια». Σπάνια επίσης, από τους ασθενείς που πέρασαν μία βαριά μυοκαρδίτιδα -στη χώρα μας δεν είχαμε τέτοιο περιστατικό- μπορεί να παρατηρηθεί μία εμμένουσα καρδιακή δυσλειτουργία. Αυτά τα σπάνια περιστατικά που συνδέονται με όλες τις ιώσεις τυγχάνουν εκτεταμένης δημοσιότητας και λανθασμένα παίρνουν τα χαρακτηριστικά ενός είδους κανόνα», μας λέει.

Εκείνο που έχει ενδιαφέρον είναι η εμμονή ορισμένων συμπτωμάτων σε ασθενείς που νόσησαν ακόμα και ήπια, τα οποία δεν είναι δραματικά αλλά είναι ενοχλητικά και μοιάζουν με το σύνδρομο χρόνιας εξάντλησης που ακολουθεί και άλλες ιώσεις. Οι άρρωστοι αυτοί παρουσιάζουν μία ποικιλία από συμπτώματα που είναι κυρίως μυική αδυναμία, μυαλγίες, κεφαλαλγίες, θολότητα σκέψης (mental cloudiness), ταχυκαρδίες, εφιδρώσεις, δυσπεψία, που μπορούν να επιμένουν για αρκετές εβδομάδες. Το αν έχουν οργανική ή ψυχογενή βάση, όπως εξηγεί, είναι άγνωστο ακόμα, είναι πολύ νωρίς για συμπεράσματα.

Εξιτήριο

Από τους 46 ασθενείς του «Ευαγγελισμού» 22-85 ετών που παρακολουθεί η ομάδα Καλομενίδη περισσότεροι από τα δυο τρίτα (29) είχαν σοβαρή νόσο, ενώ 13 είχαν εισαχθεί σε ΜΕΘ. Είχαν μία ποικιλία από συννοσηρότητες με πιο συχνή την υπέρταση 35%, ενώ οι μισοί ήταν καπνιστές. Η αναπνευστική λειτουργία των ασθενών αυτών, δύο μήνες μετά το εξιτήριο, ήταν όλες φυσιολογικές εκτός από ένα 20% που παρουσίαζε ήπια διαταραχή σε μια πολύ ευαίσθητη δοκιμασία και δύσπνοια στη μεγάλη κόπωση (π.χ. ανηφόρα). «Είναι κάτι που προσδοκούμε τώρα στους 4 μήνες που θα τους δούμε να έχει αποδράμει», μας λέει.

Τα στατιστικά του πρώτου νοσοκομείου της χώρας είναι πολύ καλά. Από τη ΜΕΘ του «Ευαγγελισμού», που είναι κέντρο αναφοράς ΜΕΘ Covid-19 για τη χώρα, επτά στους δέκα ασθενείς έλαβαν εξιτήριο, ενώ από την κλινική Covid-19 το 90%. «Εφόσον υπάρχει ένα λειτουργικό σύστημα υγείας που δεν έχει καταρρεύσει και οι υγειονομικοί μπορούν να κάνουν αυτό που έχουν μάθει να κάνουν τα πράγματα πάνε καλά. Αυτό έχει δημιουργήσει τη μεγαλύτερη αισιοδοξία», επισημαίνει.

Αυτό που έχει μεγάλη αξία και το οποίο δεν συζητιέται αρκετά κατά τον αναπληρωτή καθηγητή Πνευμονολογίας είναι τα ψυχιατρικά συμπτώματα, τα οποία είναι τα πιο συχνά που έχει παρατηρήσει η ομάδα του και καταστροφικά. Ο λόγος γίνεται για ποσοστά κατάθλιψης 40%, άγχος που ξεπερνάει το 50%, κακό ύπνο με εφιάλτες, γαστρεντερολογικές επιπλοκές.

Τέτοια συμπτώματα ψυχογενούς βάσης μπαίνουν κάτω από την ομπρέλα του συνδρόμου μεταψυχικού τραυματισμού που εμφανίζεται στους ανθρώπους που έχουν νοσήσει βαριά. «Εδώ όμως έχουμε μία διαφορετική υπόθεση. Ο ασθενής που νοσηλεύτηκε άκουγε για τον φονικό ιό καθημερινά, είχε ήδη δει προηγουμένως στην τηλεόραση τα καμιόνια στην Ιταλία, τελικά αρρώστησε, βγήκε διάγνωση, ήρθαν στο σπίτι του άνθρωποι με άσπρες στολές αστροναύτη, τον πήραν, οι δικοί του τον κοιτούσαν, δεν ήξεραν αν θα ξαναβρεθούν, τον έφεραν στο νοσοκομείο, μπήκε σε ένα δωμάτιο απομόνωσης, δεν μπορούσαν να τον επισκεφτούν οι άνθρωποί του, οι θεραπευτές του έμπαιναν στο δωμάτιο φορώντας στολές και με καλυμμένα πρόσωπα, ούτε ένα χαμόγελο δεν μπορούσε να δει, η φωνή έβγαινε αλλοιωμένη με τις μάσκες, δεν μπορούσε να καταλάβει τι ακριβώς συνέβαινε. Ολο αυτό δημιουργούσε ένα τεράστιο άγχος», σημειώνει και προσθέτει: «Μένει να αποδειχθεί αν το ψυχιατρικό σκέλος μπορεί να σχετίζεται με το σύνδρομο χρόνιας εξάντλησης».

EUROKINISSI

Ο κόσμος τώρα, λέει, είναι λιγότερο αγχωμένος σε σύγκριση με το πρώτο κύμα της επιδημίας στη χώρα μας. Με πρώτους τους γιατρούς. «Αν κάτι μας δίδαξε το πρώτο κύμα είναι ότι δεν συνέβαινε αυτό που θεωρούσαμε. Εβγαιναν τα πρώτα ποσοστά θνητότητας από τη Γουχάν και μιλούσαν για 5% θνητότητα, άλλοι υπολόγιζαν ότι μπορεί να φτάσει 10%. Τελικά φαίνεται ότι η θνητότητα είναι κάτω από 1% και ότι συντριπτικά εκείνοι που κινδυνεύουν είναι οι μεγάλες ηλικίες, οι άνθρωποι με συννοσηρότητες, οι οποίοι πρέπει να προστατευτούν με ενεργητικές πολιτικές».

Πολιτικές, εξηγεί, που αφορούν κυρίως τις δομές που διαμένουν οι άνθρωποι αυτοί, τα γηροκομεία. «Ευτυχώς στην Ελλάδα δεν έχουμε τους γέροντες στα γηροκομεία», μας λέει, «αυτός είναι ένας πολύ καθοριστικός λόγος που είχαμε καλές επιδόσεις στο πρώτο, κύμα γιατί αν δείτε τις δυτικές χώρες, οι περισσότεροι από τους μισούς θανάτους ήταν σε τροφίμους γηροκομείων».

Οι αριθμοί είναι αμείλικτοι: πάνω από 60% στο Βέλγιο, τα 2/3 στην Αγγλία και την Ουαλία, πάνω από 80% στον Καναδά, 50% στη Γαλλία, αναφέρει. «Αρα υπάρχει ανάγκη προστασίας αυτών των ανθρώπων με τρόπο οργανωμένο και δυνατότητα να έχουν άμεση πρόσβαση στο σύστημα υγείας. Για όσους δε είναι ακραία φτωχοί και μόνοι τους, πρέπει να τους εξασφαλίσουμε τα απαραίτητα, να μη χρειάζεται να βγουν στον δρόμο για επαιτεία. Χρειάζονται πολιτικές που δεν σχετίζονται με τη νόσο, αλλά με την υποστήριξη του πληθυσμού αυτού και τη δημιουργία μίας συνθήκης ώστε να μη μολυνθούν και αν μολυνθούν να έχουν άμεση πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας».

Αισιοδοξία

Στους ασθενείς που έχουν περάσει τον κορονοϊό ο Γ. Καλομενίδης προτείνει να είναι αισιόδοξοι με την έννοια ότι επιβίωσαν, να γνωρίζουν ότι στη συντριπτική τους πλειονότητα, έστω και με καθυστέρηση, θα επιστρέψουν στις δυνάμεις τους, να μη φοβούνται και όσοι έχουν κάποια συμπτώματα ακόμα να τα συζητάνε με τον γιατρό τους, γιατί απλά μπορεί να σχετίζονται με κάτι άλλο το οποίο να πρέπει να διαγνωστεί και να θεραπευτεί. Στους συναδέλφους του συνιστά να είναι πάρα πολύ προσεκτικοί και να περιμένουν αρκετούς μήνες μέχρι να αποφανθούν για τα του ιού.

Σε όλους ζητάει να τηρούν τα μέτρα, διευκρινίζοντας ότι «την ίδια στιγμή που όταν οι επίσημες πολιτικές στέλνουν τα παιδιά στα σχολεία, καταργώντας την έννοια των αποστάσεων μπροστά στα μάτια ολόκληρης της κοινωνίας, η χρήση της μάσκας είναι κάτι το οποίο μπορεί να κάνει ο κάθε ένας από εμάς και να συμβάλλει σε μία κοινή προσπάθεια ως ένδειξη αλληλεγγύης προς τον δίπλα του, κυρίως στους πιο αδύναμους. Από εκεί και πέρα τα υπόλοιπα είναι κυρίως ευθύνη της πολιτείας».

ΥΓΕΙΑ
SOS εκπέμπουν τα νοσοκομεία
Αλλη μία μέρα με υψηλά κρούσματα κορονοϊού που έφτασαν τα 2.442, ενώ σε 443 ανήλθαν οι διασωληνωμένοι και σε 63 οι θάνατοι.
SOS εκπέμπουν τα νοσοκομεία
ΥΓΕΙΑ
Με 111 νεκρούς ξεκίνησε ο Δεκέμβρης
Για την πρώτη μέρα του Δεκεμβρίου καταγράφηκαν 2.199 νέα γνωστά κρούσματα, 111 θάνατοι και 596 διασωληνωμένοι ασθενείς.
Με 111 νεκρούς ξεκίνησε ο Δεκέμβρης
ΥΓΕΙΑ
SOS για ΜΕΘ και στην Αττική
Μεγάλα νοσοκομεία της πρωτεύουσας χτυπούν τον κώδωνα του κινδύνου, ενώ κάποια από αυτά διακομίζουν βαριά νοσούντες στην Κόρινθο ● Για επιτακτική ανάγκη προσλήψεων και αναβάθμιση του εξοπλισμού κάνουν λόγο οι...
SOS για ΜΕΘ και στην Αττική
ΥΓΕΙΑ
Νέο αρνητικό ρεκόρ 562 διασωληνωμένων, ανεξέλεγκτη η διασπορά στις κλειστές δομές
Συνεχίζεται το αρνητικό ρεκόρ των διασωληνωμένων με 562 ασθενείς να βρίσκονται σε ΜΕΘ, ενώ τα κρούσματα έφτασαν τα 2.135.
Νέο αρνητικό ρεκόρ 562 διασωληνωμένων, ανεξέλεγκτη η διασπορά στις κλειστές δομές
ΥΓΕΙΑ
Εσπειραν ανέμους θερίζουν χάος!
Σε κατάσταση πανικού το κυβερνητικό επιτελείο δέσμευσε τα πλέον ακατάλληλα ιδιωτικά νοσηλευτήρια της Θεσσαλονίκης, τα οποία δεν διαθέτουν βασικές υποδομές και ειδικευμένο προσωπικό.
Εσπειραν ανέμους θερίζουν χάος!

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας