ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ Γιώργος Αλεξάκης
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Νέα δεδομένα φέρνει στο περιεχόμενο του όρου «εθνική ασφάλεια» η πανδημία βγάζοντας στον «αφρό» και πάλι υπηρεσίες και δομές του κράτους, που πολλοί απαξίωναν ως «ασύμφορες» ζητώντας εκχώρηση ή συρρίκνωσή τους, αλλά και δημιουργώντας νέες ανάγκες στους μηχανισμούς πληροφόρησης.

Πλέον η έννοια της εθνικής απειλής μετά την πανδημία μεταλλάσσεται, ειδικά σε έναν απόλυτα παγκοσμιοποιημένο πλανήτη όπου τα πάντα, ακόμη και οι ενδημίες, ταξιδεύουν ταχύτατα ειδικά μέσα σε ανοιχτές κοινωνίες. Κι αυτό απαιτεί επαυξημένο ρόλο του κράτους, που παραμένει ο πλέον ισχυρός μηχανισμός ανάσχεσης αλλά και πρόληψης ακόμα και στα χρόνια του απόλυτου οικονομικού φιλελευθερισμού και της αυξημένης διασυνοριακής συνεργασίας.

Οπως λοιπόν μετά τις επιθέσεις 11ης Σεπτεμβρίου πολλά άλλαξαν σε σχέση με τον προσδιορισμό απειλών και υπήρξε «χτίσιμο» πολιτικών και δομών, έτσι και τώρα δημιουργούνται νέες ανάγκες και η έννοια της «ασφάλειας» διευρύνεται και στο πεδίο της δημόσιας υγείας. Βέβαια αυτό, όπως αναφέρουν ειδικοί του χώρου της υγείας αλλά και πολιτικοί παράγοντες, θα πρέπει να φέρει στο προσκήνιο νέες πολιτικές αλλά και αιτήματα για επαρκή προετοιμασία σε «καιρό ειρήνης» τόσο στην έγκαιρη προειδοποίηση απειλών όσο και στο «στήσιμο» χαρακωμάτων όταν υπάρχει άνεση δράσης.

Το σύστημα υγείας

Δηλαδή όπως αναπτύσσονται στην ειρήνη δομές άμυνας σε σχέση με άλλες απειλές, έτσι και στην υγεία θα πρέπει, σε περιόδους υγειονομικής «ηρεμίας», να θωρακίζεται η κοινωνία με ανάπτυξη δημόσιων πολιτικών. Κι αυτές, όπως αναφέρεται, έχουν να κάνουν με πολλαπλές κατευθύνσεις, ήτοι την πρόβλεψη, την πρόληψη, την επαρκή πρωτοβάθμια περίθαλψη ώστε να μην υπάρχει υπερφόρτωση των νοσοκομειακών δομών, την οικονομική στήριξη των συστημάτων υγείας αλλά και τη σωστή γεωγραφική κατανομή τους αλλά και τη διαμόρφωση εξορθολογισμένων πολιτικών στο φάρμακο.

Ειδικά μέσα στη συγκυρία διαφαίνεται με την αναστολή του «κορσέ» του Συμφώνου Σταθερότητας ότι υπάρχει έντονα η ανάγκη για τέλος στις οριζόντιες πολιτικές που ακολουθήθηκαν και αποδείχτηκαν καταστροφικές. Σημειώνεται ότι οι δημόσιες τρέχουσες δαπάνες υγείας διαμορφώνονται στο 4,7% του ΑΕΠ το 2018, έναντι 6,6% του ΑΕΠ στον ΟΟΣΑ και 6,5% του ΑΕΠ το 2009.

Ανεξαρτήτως μάλιστα των υπερβολών που σημειώθηκαν πριν από την κρίση, το σημερινό επίπεδο δημόσιων δαπανών υγείας (στην τελευταία θέση των χωρών της Ευρωπαϊκής Ενωσης) αξιολογείται ως ανεπαρκέστατο, ιδίως για την παροχή αξιόπιστης και αξιοπρεπούς ιατρικής και νοσοκομειακής φροντίδας στον πληθυσμό κυρίως σε εκείνους που δεν έχουν τις εναλλακτικές της προσφυγής σε ιδιώτες παρόχους.

Πρέπει να σημειωθεί, τέλος, ότι οι συνολικές επενδύσεις που γίνονται στον τομέα της υγείας (0,25% του ΑΕΠ ετησίως) είναι στο χαμηλότερο επίπεδο των χωρών του ΟΟΣΑ, με τον δημόσιο τομέα ιδίως να έχει τεράστιες ανάγκες σύγχρονων νοσοκομειακών υποδομών, ώστε να αντικατασταθούν δομές που δεν περιποιούν τιμή σε ένα σύγχρονο αναπτυγμένο κράτος.

Τούτων δοθέντων η εξαίρεση εμβολίων από τον συνολικό προϋπολογισμό της φαρμακευτικής δαπάνης (συμβαίνει σε πολλές χώρες του ΟΟΣΑ) όπως και η αύξηση του προϋπολογισμού της δημόσιας εξωνοσοκομειακής φαρμακευτικής δαπάνης σταδιακά στα 2,3 δισ., με παράλληλο εξορθολογισμό του συστήματος υποχρεωτικών επιστροφών ώστε να διασφαλίζεται η πρόσβαση όλων σε καινοτόμα φάρμακα, είναι κομβικά σημεία.

Πλέον, όπως φαίνεται, οι πανδημίες μπαίνουν στον χάρτη των απειλών μαζί με την τρομοκρατία, τον πόλεμο και τις επιθέσεις στον κυβερνοχώρο. Αρα χρειάζονται κινήσεις παράλληλα με τη στελέχωση των νοσοκομείων και υπηρεσιών υγείας, ώστε να γίνει η σωστή προπαρασκευή και η χώρα να μπορεί ν’ αντιμετωπίζει υγειονομικές απειλές και κυρίως να εμπεδώνει αίσθημα ασφάλειας στους πολίτες, αίσθημα αναγκαίο για την οικονομική ευημερία.

Βιολογική κατασκοπία

Βέβαια στην όλη αυτή προσπάθεια σημαντικό ρόλο θα παίξει και η καταγραφή πλέον κι από μηχανισμούς πληροφοριών πιθανών απειλών με τη χρήση πιο σύνθετων συνόλων δεδομένων και τεχνητής νοημοσύνης για να προβλεφτούν οι εξελίξεις σε έναν πληθυσμό, όπως αναφέρει πρόσφατο δημοσίευμα του BBC που συμπληρώνει ότι ήδη σε «βιολογική κατασκοπία» επιδίδονται οι μεγάλες δυνάμεις.

«Στο μέλλον η έμφαση της κατασκοπίας μπορεί να είναι λιγότερο στα βιολογικά όπλα και περισσότερα στα εμβόλια. Ο φόβος ότι υπάρχουν ακραίες, τρομοκρατικές ομάδες που θα μπορούσαν να θέλουν να διαδώσουν έναν ιό υπάρχει ακόμα. Αλλά τώρα γνωρίζουμε καλά ότι δεν είναι η μόνη απειλή. Πολλοί ωστόσο εκφράζουν ανησυχίες πως αρκετές κυβερνήσεις επικαλούμενες την εθνική ασφάλεια και τη δημόσια υγεία θα θέσουν ουσιαστικά υπό παρακολούθηση πολύ μεγάλο μέρος του πληθυσμού.

Ηδη υπάρχουν ερωτήματα και πολλές ενστάσεις στη Ρωσία. Το σύστημα παρακολούθησης των ατόμων που έχουν διαγνωσθεί με κορονοϊό και παραμένουν στο σπίτι τους, το οποίο φέρει την ονομασία “Κοινωνική παρακολούθηση”, τέθηκε σε λειτουργία. Χρησιμοποιεί τεχνολογίες εντοπισμού μέσω κινητών τηλεφώνων και αυτό γεννά υποψίες για το ακόμα ποια στοιχεία ενδεχομένως συγκεντρώνονται» σημειώνει το βρετανικό δίκτυο.

Αφιέρωμα- Ειδική έκδοση της «Εφημερίδας των Συντακτών»