Η άσκηση «Πυρπολητής» έσκισε την καρδιά τους

«Πήγε η ψυχή τους στην Κούλουρη» χθες το μεσημέρι στην Ειδομένη εξαιτίας ενός… «Πυρπολητή». Δεν ήταν βέβαια καμιά σκοτεινή ΜΚΟ, ούτε αλληλέγγυοι διεθνιστές με πένσες στα χέρια, αλλά η άσκηση του ελληνικού Στρατού και της Αεροπορίας που… πέρασε τους ελέγχους και αιφνιδίασε τους πάντες.

Για τους 11.000 πρόσφυγες, βέβαια, μόνο αστείο δεν ήταν. Γνωρίζουν από πρώτο χέρι και γι’ αυτό ρωτούσαν ανήσυχοι τα μέλη των ΜΚΟ που συναντούν καθημερινά «μήπως πρόκειται να γίνει πόλεμος;» -κι εννοούσαν με την ΠΓΔΜ-, τα μέλη των ΜΚΟ τηλεφωνούσαν σε δημοσιογράφους μέχρι να διαπιστωθεί ότι ο «Πυρπολητής» ήταν… άσφαιρος καθότι άσκηση.

Αλλά δεν είχε μόνο χαμηλές πτήσεις F-16, είχε και ελικόπτερα και στρατιώτες στα χωράφια πριν από την Ειδομένη και στρατιωτικά οχήματα γρήγορης επέμβασης και εφόδους στις πλαγιές. Σαφές και ευσύνοπτο μήνυμα προς τους γείτονες; Ψυχολογική πίεση στους πρόσφυγες; Τόνωση ηθικού της παραμεθορίου περιοχής; Κατευνασμός όσων ζητούσαν δυναμικές παρεμβάσεις στο προσφυγικό; Γενική επίδειξη ή γενική άσκηση; Καθένα ερώτημα δέχεται πλήθος απαντήσεων. Οχι άδικα, ακόμη και οι Γιατροί του Κόσμου, πολυεθνικό τμήμα των οποίων ήταν στην Ειδομένη, έκαναν λόγο για «ενέργειες χωρίς νόημα».

Δέκα συλλήψεις

Σε κάθε περίπτωση, οι κεντρικοί βραχίονες του κράτους κάνουν εμφανή την παρουσία τους στην Ειδομένη σαν να θέλουν να προλάβουν τον χρόνο που έχασαν τους προηγούμενους μήνες. Διότι και οι αστυνομικοί έλεγχοι όχι μόνο συνεχίζονται, όπως και οι προσαγωγές και οι συλλήψεις, αλλά φάνηκε και η δυνατότητα παρακολούθησης μη προσφύγων που συμμετείχαν στα επεισόδια στον φράχτη με τη σύλληψη δύο νεαρών Ισπανών, όχι «επ’ αυτοφώρω», αλλά όταν πήγαιναν στο Πολύκαστρο.

Συνολικά δέκα άτομα έχουν συλληφθεί τις τελευταίες δύο μέρες σε έξι διαφορετικές περιπτώσεις, με κατηγορίες ακόμη και για ναρκωτικά.

Συγκεκριμένα, έχουν συλληφθεί ένας 23χρονος Γερμανός, ένας Σύρος, μια 24χρονη Γερμανίδα, τρεις Νορβηγοί, μια 26χρονη υπήκοος Ηνωμένου Βασιλείου, δύο 24χρονοι Τσέχοι και μια Ισπανίδα. Η ένταση των αστυνομικών ελέγχων, οι συλλήψεις και η κατάργηση στην πράξη τού «ελευθέρας» για κάποιες ΜΚΟ έφεραν και τις πρώτες αντιδράσεις.

Μπόλικη παραφιλολογία μέχρι τώρα για την «InterVolve», ΜΚΟ με έδρα το Πολύκαστρο του Κιλκίς και μέλη από τις ΗΠΑ, τον Καναδά, τη Νορβηγία, την Αγγλία και την Ελλάδα φυσικά. Μέλη της ήταν οι συλληφθέντες Νορβηγοί -δύο γυναίκες και ένας άντρας- και μία Αγγλίδα για κατοχή ασυρμάτου. Ηταν γνωστοί στον κύκλο των ΜΚΟ που δραστηριοποιούνται στην Ειδομένη και η σύλληψή τους έφερε αναταραχή, η οποία κατέληξε σε συνέλευση οργανώσεων και ΜΚΟ χθες το βράδυ στο Πολύκαστρο.

Στο μεταξύ, σε ανακοίνωση που υπογράφεται από τις ομάδες Shorba και Aid Delivery Mission, καταγγέλλουν «την καταστολή του ελληνικού κράτους στο αυτόνομο κίνημα αλληλεγγύης», υποστηρίζουν ότι δεν έχουν υποκινήσει διαμαρτυρίες στους καταυλισμούς, αρνούνται τις κατηγορίες ότι είναι «ψευτοεθελοντές» και τονίζουν ότι «από τον Ιανουάριο, η ομάδα Shorba μαγείρεψε πάνω από 500.000 μερίδες φαγητού». 

Καταγγέλλουν τις κρατήσεις μελών τους διότι ένας είχε «ένα μικρό μαχαίρι και οι τρεις εθελοντές πήγαιναν να ετοιμάσουν και να σερβίρουν σε σκηνή τσάι, στο οποίο χρησιμοποιούν φρεσκοκομμένη πιπερόριζα». Καταγγέλλουν ακόμη κακοποιήσεις από τους αστυνομικούς:

«Μια γυναίκα, μέλος της ομάδας, εξαναγκάστηκε με τη βία να βγάλει όλα της τα ρούχα για να της γίνει “έλεγχος”, και πάλι χωρίς καμιά δικαιολόγηση. Τους αφαιρέθηκαν τα τηλέφωνα. Ο ιδιοκτήτης του αυτοκινήτου χτυπήθηκε, μετά του φόρεσαν χειροπέδες και οδηγήθηκε σε ξεχωριστό δωμάτιο από τέσσερις αστυνομικούς, όπου και άρχισαν να τον απειλούν με περισσότερη βία, ενώ οι σύντροφοί του άκουγαν από το διπλανό δωμάτιο… Καμιά δικαιολόγηση δεν έχει δοθεί για τη βίαιη κράτηση και τον βασανισμό του».

Αναφερόμενοι στις ανακοινώσεις που έδιναν ψευδείς πληροφορίες και ελπίδες στους πρόσφυγες για πέρασμα των συνόρων, σημειώνουν ότι «είμαστε εντελώς αντίθετοι με τη στήριξη ψεύτικων ελπίδων και την απογοήτευση και τα τραύματα που επέφερε» και πως «όταν αντιληφθήκαμε το φυλλάδιο με το πέρασμα του ποταμού που κυκλοφορούσε στην Ειδομένη, αμέσως ενημερώσαμε τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα και την Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες και προσπαθήσαμε να ενημερώσουμε τον κόσμο για το πόσο αναληθές και επικίνδυνο θα ήταν κάτι τέτοιο».

Πηγές της ΕΛ.ΑΣ. έλεγαν στην «Εφ.Συν.» σχετικά με τις καταγγελίες για κακοποιήσεις ότι «δεν υπάρχουν τέτοια περιστατικά και γι’ αυτό δεν υπάρχουν σημάδια κακοποίησης, αφού δεν υπήρχε κανένας λόγος κακοποίησης», ενώ για τον έλεγχο στην κοπέλα αναφέρουν ότι «οι σωματικοί έλεγχοι γίνονται από άτομα του ίδιου φύλου σε κλειστό χώρο και προβλέπονται από τη νομοθεσία». Για τον έλεγχο στις ΜΚΟ οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι «η έρευνα συνεχίζεται σταδιακά και αξιολογούνται όλα τα στοιχεία, όταν υπάρξει πόρισμα θα μιλήσουμε με στοιχεία».

Με το βούισμα των αεροπλάνων της Πολεμικής Αεροπορίας στην Ειδομένη στα αυτιά τους παρουσίασαν χθες οι Γιατροί του Κόσμου τις εντυπώσεις τους από τους καταυλισμούς στη Βόρεια Ελλάδα και τις θέσεις τους για το προσφυγικό. Οι περιγραφές τους έγιναν με μελανά χρώματα και ήταν ξεκάθαρη η απόρριψη της τελευταίας συμφωνίας Ε.Ε. και Τουρκίας.

«Οι υπερπτήσεις μαχητικών αεροπλάνων πάνω από τον καταυλισμό των προσφύγων στην Ειδομένη είχαν αποτέλεσμα χιλιάδες παιδιά να τρομάξουν και να βάλουν τα κλάματα. Αν δείτε τα μάτια των παιδιών και τα κλάματα, θα καταλάβετε ότι αυτό που έγινε σήμερα δεν έχει κανένα απολύτως νόημα. Δεν είναι τρόπος αυτός να πείσουν τους πρόσφυγες να φύγουν από την Ειδομένη», είπε ο πρόεδρος του ελληνικού τμήματος των ΓτΚ Νικήτας Κανάκης.

Μιλώντας μάλιστα για τους ασυνόδευτους ανηλίκους, τόνισε ότι «το 40% των προσφύγων στην Ειδομένη είναι παιδιά και είναι στην απόλυτη προτεραιότητά μας να βοηθήσουμε τις ευάλωτες ομάδες, τα ασυνόδευτα, τις γυναίκες, να γίνουμε η φωνή των πιο αδύναμων».

Οι ανήλικοι

Ο Κώστας Διαμαντόπουλος, μέλος του Δ.Σ., τόνισε ότι «η διαδικασία είναι τρομακτική γι’ αυτά τα παιδιά. Χρειάζονται 20 μέρες για να μεταφερθούν τα ανήλικα σε διάφορες εγκαταστάσεις καθώς χρειαζόμαστε άδεια από 2-3 εισαγγελείς για να τα μεταφέρουμε σε νοσοκομεία για εξετάσεις. Αυτή τη στιγμή 15 ανήλικα είναι στο Αστυνομικό Τμήμα στην Ειδομένη, δεν γνωρίζουν τη γλώσσα και είναι τρομαγμένα».

Οσο για τις σχέσεις με την ελληνική κυβέρνηση, ο κ. Κανάκης σημείωσε με νόημα ότι «η επαφή είναι περιορισμένη, εμείς είμαστε εδώ, μας ξέρουν οι Ολλανδοί, δεν μπορεί να μη μας ξέρουν οι ελληνικές αρχές».

Για πρώτη φορά ενώθηκαν σε δίκτυο έξι πρόεδροι του Διεθνούς Δικτύου των Γιατρών του Κόσμου από Γαλλία, Ισπανία, Βέλγιο, Γερμανία, Ολλανδία και Ελλάδα καθώς και αντιπρόσωποι από Αγγλία και Σουηδία προκειμένου να έχουν ενιαία αντίληψη και φωνή για την κατάσταση που επικρατεί.

Απαιτείται παγκόσμια συναντίληψη και αντιμετώπιση, αφού το πρόβλημα είναι εκτός Ευρώπης, είπε η πρόεδρος των Γιατρών του Κόσμου Ισπανίας, Martin Sagrario. «Εξήντα εκατομμύρια άνθρωποι έχουν αναγκαστεί να αφήσουν τα σπίτια τους, ωστόσο μόλις 1,7% καταφθάνουν στην Ευρώπη. Σε χώρες όπως η Ιορδανία το 10% του πληθυσμού αποτελείται από ανθρώπους που έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τις εστίες τους».