ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ, ανταπόκριση
Για ακόμα μία μεγάλη συγκέντρωση για τα Τέμπη προετοιμάζονται οι Βρυξέλλες σήμερα, ανήμερα της μαύρης επετείου του δυστυχήματος που σημάδεψε ολόκληρη την Ελλάδα. Ακριβώς έναν χρόνο πριν, δύο χρόνια μετά την τραγωδία και με την Αθήνα να πλημμυρίζει από κόσμο σε μια συγκέντρωση άνευ προηγουμένου, η πρωτεύουσα των ευρωπαϊκών θεσμών ένωσε τη φωνή της με τους απανταχού πολίτες που βγήκαν στους δρόμους.
Φώναξε δυνατά το σύνθημα «Δεν έχω οξυγόνο» μπροστά στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, εκεί όπου πολλές φορές έχει τεθεί το ζήτημα του τραγικού δυστυχήματος, της κατάστασης των ελληνικών σιδηροδρόμων, αλλά και της απαράδεκτης συγκάλυψης.
Το σχέδιο δράσης
Ολα αυτά τα χρόνια, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί έχουν παίξει τον δικό τους ρόλο στην υπόθεση: είτε ξεκινώντας διαδικασία επί παραβάσει σε βάρος της Ελλάδας και ζητώντας εξηγήσεις για το ότι ο ελληνικός σιδηρόδρομος συνεχίζει να μην έχει συμμορφωθεί με τις προδιαγραφές ασφάλειας της Ε.Ε., άλλοτε με την έρευνα και την παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, αλλά κυρίως με την παρουσία συγγενών –κυρίως της Μαρίας Καρυστιανού– στις Βρυξέλλες σε συζητήσεις στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Η διεθνοποίηση του εγκλήματος των Τεμπών έχει γεννήσει ελπίδες ότι η Ε.Ε. κάτι μπορεί να κάνει, κάπως μπορεί να πιέσει τόσο για την απονομή δικαιοσύνης όσο και για τη βελτίωση της ασφάλειας των τρένων στην Ελλάδα. Παρ’ όλο που η πίεση υπάρχει, δεν είναι αρκετή ώστε να φέρει απτά αποτελέσματα που τόσο πολύ προσδοκούν οι συγγενείς, αφού αυτές οι αρμοδιότητες παραμένουν εθνικές και οι θεσμοί δεν θέλουν στην πραγματικότητα να παρέμβουν στο έργο της Δικαιοσύνης. Ή έστω κρύβονται πίσω από αυτό.
Σε συνέντευξή του τον περασμένο Δεκέμβριο, ο επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών, Απόστολος Τζιτζικώστας, δήλωσε ότι όταν ανέλαβε τα καθήκοντά του είχε ζητήσει αναλυτική ενημέρωση από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Κομισιόν. «Μου παρέδωσαν έναν τεράστιο φάκελο για τον ελληνικό σιδηρόδρομο και διαπίστωσα τις διαχρονικές συστημικές παθογένειες. Αμέσως έλαβα την απόφαση να θέσω την Ελλάδα υπό καθεστώς παραβίασης των ευρωπαϊκών κανονισμών για τον σιδηρόδρομο», είπε.
Σύμφωνα με τον επίτροπο, αυτό ξεκίνησε μια ολόκληρη διαδικασία κατά την οποία η Ελλάδα «υπέβαλε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης με στόχους και συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα όχι μόνο για την ασφάλεια, αλλά και για όλους τους τομείς, την οργάνωση του ΟΣΕ, το νομοθετικό πλαίσιο, τη χρηματοδοτική στήριξη, το στελεχικό δυναμικό».
«Θέλει επιτήρηση»
Και κατέληξε πως «οι αρμόδιες υπηρεσίες της Επιτροπής με ενημερώνουν ότι η Ελλάδα ακολουθεί μέχρι σήμερα κατά γράμμα τις δεσμεύσεις που προβλέπονται στο σχέδιο δράσης. Θέλω όμως να είμαι ξεκάθαρος: αν σε οποιαδήποτε στιγμή αντιληφθούμε ότι υπάρχουν παρεκκλίσεις ή καθυστερήσεις, θα προχωρήσω στα επόμενα βήματα που προβλέπει η διαδικασία παράβασης», κατέληξε.
Οι Βρυξέλλες γνωρίζουν το ζήτημα και παρακολουθούν τις εξελίξεις στενά. Ολοι οι διπλωμάτες με τους οποίους η «Εφ.Συν.» μίλησε στο πλαίσιο του αφιερώματος ήταν ενημερωμένοι για τις εξελίξεις στην υπόθεση. Σε αυτό έχουν συμβάλει η πρόσφατη παρουσία της Μ. Καρυστιανού στις Βρυξέλλες αλλά και η απεργία πείνας του Πάνου Ρούτσι στο Σύνταγμα. Ακόμη περισσότερο έχουν φέρει αποτέλεσμα η εμπλοκή της Ευρωπαίας εισαγγελέως Λάουρα Κοβέσι και η επίσκεψή της στην Ελλάδα.
Στις κατ’ ιδίαν συνομιλίες, οι διπλωμάτες δεν θεωρούν τυχαίο το ότι δόθηκε στην Ελλάδα το συγκεκριμένο χαρτοφυλάκιο, ούτε επίσης το ότι η κυβερνητική ευρωβουλεύτρια Ελίζα Βόζενμπεργκ είναι επικεφαλής της αντίστοιχης επιτροπής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, με την ευρωβουλεύτρια του ΣΥΡΙΖΑ Ελενα Κουντουρά.
Ακόμα κι αν δεν υπάρχει άμεση σύνδεση με τα Τέμπη, λένε οι πηγές, σίγουρα το χαρτοφυλάκιο αυτό έχει τραβήξει το ενδιαφέρον των Ελλήνων στις Βρυξέλλες. «Και σίγουρα θέλει μια επιτήρηση από τους τεχνοκράτες, προκειμένου να μην καταλήξει σε μπρα ντε φερ με την ανοχή της Κομισιόν», όπως είπε χαρακτηριστικά ένας από αυτούς.
Στην Ολομέλεια
Με τη σύμφωνη γνώμη της Διάσκεψης των Προέδρων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 2025 συζήτηση στην Ολομέλεια για τα Τέμπη. Οπως είχαν καταγγείλει οι ευρωβουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ, χρειάστηκαν τρεις συναντήσεις για να ξεπεραστεί το «μπλόκο» από το ΕΛΚ (στο οποίο ανήκει η Ν.Δ.) και τους «Πατριώτες» (όπου ανήκει η Αφρ. Λατινοπούλου), προκειμένου να διεξαχθεί. Στη συζήτηση κλήθηκε και ο επίτροπος Απ. Τζιτζικώστας, που μίλησε ξανά για συστημικά προβλήματα και επανέλαβε την ανάγκη να μην ξαναζήσει η Ευρώπη τέτοια τραγωδία.
Το ενδιαφέρον των Βρυξελλών αναζωπυρώθηκε κατά την απεργία πείνας του Πάνου Ρούτσι. Η «Εφ.Συν.» είχε ρωτήσει τους αρμόδιους εκπροσώπους της Κομισιόν για τα όσα καταγγέλλουν οι συγγενείς των Τεμπών για τη διαδικασία, δηλαδή για τις σοβαρές παρατυπίες στη διαδικασία της δικαστικής διερεύνησης, αλλά και για τις αμφιβολίες για την ασφάλεια των σιδηροδρόμων. Ωστόσο, οι απαντήσεις για ακόμα μία φορά ήταν εξαιρετικά θεσμικές και θεωρητικές.
«Ως Ευρωπαϊκή Επιτροπή, επαναλαμβάνουμε και εκφράζουμε εκ νέου τα ειλικρινή μας συλλυπητήρια στην οικογένεια του νεαρού άνδρα που έχασε τη ζωή του στο φρικτό δυστύχημα. Αυτό είναι αυτονόητο, αλλά χαίρομαι που το επαναλαμβάνω», είχε πει ο εκπρόσωπος της Επιτροπής.
Πιο αυστηρή ήταν η εκπρόσωπος για τις μεταφορές. Αναφέρθηκε στο πόρισμα του ΕΟΔΑΣΑΑΜ, στηρίζοντάς το απολύτως: «Το πόρισμα επιβεβαίωσε την ύπαρξη συστημικών προβλημάτων στη λειτουργία του σιδηροδρομικού τομέα στην Ελλάδα και τόνισε επίσης ότι απαιτούνται επείγουσες βελτιώσεις. Το χαιρετίζουμε, χαιρετίζουμε τα ευρήματά του», είπε μεταξύ άλλων.
Αρχές Δεκεμβρίου, σε εκδήλωση που διοργάνωσε η ευρωομάδα του ΚΚΕ, εισήγηση πραγματοποίησε ο ευρωβουλευτής του ΚΚΕ, Κώστας Παπαδάκης, ενώ την εκδήλωση συντόνισε ο έτερος ευρωβουλευτής του ΚΚΕ, Λευτέρης Νικολάου-Αλαβάνος.
Ηχηρά μηνύματα
Ανάμεσα στους συμμετέχοντες, ξεχώρισε η Ελένη Βασάρα, μητέρα της 23χρονης Αγάπης που σκοτώθηκε στα Τέμπη. Παρών και ο Νίκος Τσακλίδης, εργαζόμενος στους σιδηροδρόμους, που διώκεται από την Hellenic Train επειδή απαίτησε την εφαρμογή μέτρων ασφαλείας. Παρέμβαση πραγματοποίησε και ο Δαμιανός Μπαλασούλης, δικηγόρος οικογενειών θυμάτων των Τεμπών.
Τέλος, τον Δεκέμβριο του 2025, ο τότε ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και νυν ανεξάρτητος (ύστερα από τη διαγραφή του λόγω… φλερτ με το εκκολαπτόμενο κόμμα Καρυστιανού), Νικόλας Φαραντούρης, προσκαλεί ξανά τη Μαρία Καρυστιανού ως πρόεδρο του Συλλόγου των Συγγενών Θυμάτων των Τεμπών στο Ευρωκοινοβούλιο.
Βασικός στόχος, να παρουσιαστούν στοιχεία για τη δυνατότητα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας να παρακάμψει το άρθρο 86, απαγγέλλοντας κατηγορίες. «Καλώ την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, έστω και αργά, να κινηθεί ώστε να εφαρμοστεί η υπεροχή του ενωσιακού δικαίου της εθνικής νομοθεσίας για το άρθρο 86», είπε τότε.
