Πυρ ομαδόν από ιεράρχες, την αντιπολίτευση, αλλά και μέσα ενημέρωσης δέχονται η κυβέρνηση και το υπουργείο Παιδείας για τις αλλαγές στο πρόγραμμα σπουδών του μαθήματος των θρησκευτικών. Το ζήτημα βρίσκεται στην ατζέντα όλων, όχι τυχαία, αλλά με αφορμή την προ ημερησίας διατάξεως συζήτηση για την Παιδεία που έχει ζητήσει ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, Κυριάκος Μητσοτάκης, και η οποία θα διεξαχθεί την ερχόμενη Τετάρτη, 28 Σεπτεμβρίου.
Μάλιστα οι εμπλεκόμενοι δεν μένουν μόνο στο ζήτημα των καθαυτό αλλαγών, αλλά πάνε ένα βήμα παρακάτω. Ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος, μετά τις δηλώσεις που έκανε για «απαράδεκτα και επικίνδυνα πράγματα που θα προκαλέσουν μεγάλη ζημιά στην παιδεία και την κοινωνία αλλά και ρήξη στις σχέσεις Εκκλησίας-Πολιτείας», επανήλθε στην αντιπαράθεση που έχει ανοίξει με το υπουργείο Παιδείας.
Απέστειλε στον πρόεδρο της Βουλής, Νίκο Βούτση, τόμο για τη δράση της Εκκλησίας στην Κατοχή, ενώ στην επιστολή που τον συνόδευε αναφέρει χαρακτηριστικά:
«Μέσα στον χρόνο ο λόγος της αλήθειας υπερισχύει πάντα στη συλλογική μνήμη και στη χάραξη της πορείας του Εθνους μας έναντι των ανιστόρητων, συμπλεγματικών και προσβλητικών εν τέλει για την ίδια την κοινωνία μας απόψεων που μάλλον χωρίς συναίσθηση ατυχώς εκφέρονται».
Η κίνηση, συμβολική, και η επιστολή, άκρως αιχμηρή, έρχονται ως έμμεση απάντηση στον Ν. Φίλη, ο οποίος, μιλώντας σε τηλεοπτικό σταθμό, είχε αμφισβητήσει τη στάση της Εκκλησίας κατά την περίοδο της Κατοχής και της χούντας.
Φαίνεται πως ο Αρχιεπίσκοπος, έχοντας το ιερατείο αλλά και σεβαστό μέρος του κόσμου στο πλευρό του, κλιμακώνει την ένταση, μιμούμενος τη μέθοδο που είχε ακολουθήσει ο προκάτοχός του, Σεραφείμ, που είχε πετύχει να απομονώσει από την κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ τον τότε υπουργό Παιδείας, Αντώνη Τρίτση, ο οποίος είχε θέσει ζήτημα εκκλησιαστικής περιουσίας, οδηγώντας τελικά στην αποπομπή του από τον Ανδρέα Παπανδρέου και στην παραπομπή του ζητήματος της περιουσίας στις ελληνικές καλένδες.
Με τη μέθοδο της μετάθεσης της συζήτησης, ο Αρχιεπίσκοπος εκκινεί από μια ιστορική αντιδικία, προκειμένου να απαλλαγεί από τον «ενοχλητικό» υπουργό.
Ο Νίκος Φίλης, σε μια προσπάθεια να γεφυρώσει το χάσμα που έχει δημιουργηθεί αλλά με αυστηρό ύφος, απαντά στον Αρχιεπίσκοπο:
«Αναφέρθηκα σε δύο σκοτεινές περιόδους της ελληνικής ιστορίας, την Κατοχή και τη χούντα, και στον αρνητικό ρόλο που διαδραμάτισαν κορυφαίοι παράγοντες της επίσημης Εκκλησίας. Τα γεγονότα έχουν καταγραφεί, στην ιστορία και τη λαϊκή συνείδηση. Δεν χρειάζεται να αναλωθούμε σε μια ιδεολογική αντιπαράθεση για το παρελθόν.
»Το ζητούμενο είναι να βρούμε σημεία συνεννόησης για να βγει η χώρα από την κρίση, να βελτιωθεί στο σύνολό της η εκπαίδευση και να αναμορφωθεί το μάθημα των θρησκευτικών, ανταποκρινόμενο στις σύγχρονες κοινωνικές και παιδαγωγικές προκλήσεις. Χωρίς κινήσεις αντιπερισπασμού, που ενισχύουν τον αναχρονισμό. Το υπουργείο Παιδείας, Ερευνας και Θρησκευμάτων βλέπει μπροστά, προσηλωμένο στις αξίες της σύγχρονης, ανεξίθρησκης, ανοικτής και δημοκρατικής παιδείας».
«Θρησκευτικός ρατσισμός»
Ο μητροπολίτης Πειραιώς Σεραφείμ, γνωστός για τις ακραίες απόψεις του, μιλώντας σε ραδιοφωνική εκπομπή υποστήριξε τον Αρχιεπίσκοπο και εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση προς τον αρμόδιο υπουργό, Νίκο Φίλη, λέγοντας ότι «πάσχει από “θρησκευτικό ρατσισμό” σε βάρος της ορθοδόξου Εκκλησίας».
«Δεν μπορεί η Εκκλησία να παραδίδεται βορά στην ιδεοληψία του κάθε κυρίου Φίλη. Δεν είναι η πατρίδα ιδιοκτησία του κ. Φίλη ούτε του πρωθυπουργού ούτε κανενός. Ο Αρχιεπίσκοπος αντιδρά πολύ σωστά. Μιλάμε για μία στυγνή παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο κ. Φίλης με τρόπο απαράδεκτο καταφέρεται εναντίον της Εκκλησίας γιατί δεν έχει επιχειρήματα. Πάσχει από “θρησκευτικό ρατσισμό” σε βάρος της ορθοδόξου Εκκλησίας».
Μάλιστα ο μητροπολίτης Πειραιά, επικαλούμενος τον… πατριωτισμό του Πάνου Καμμένου, είπε: «Πρόταγμα του κόμματος των ΑΝ.ΕΛΛ. είναι η διατήρηση της ορθόδοξης ιδιοπροσωπίας του λαού μας. Πώς θα διατηρηθεί η ιδιοπροσωπία του λαού; Κάνοντας “σούπα” το μάθημα των θρησκευτικών; Κρύπτεται ο Πάνος Καμμένος».
Η αξιωματική αντιπολίτευση δεν έχασε χρόνο και με ανακοίνωσή της τάσσεται υπέρ της Εκκλησίας, καταγγέλλοντας μάλιστα την κυβέρνηση ότι με τις αλλαγές στο μάθημα διχάζει και πολώνει συνειδητά.
«Κανένας δεν θα είχε αντίρρηση στην αναμόρφωση του μαθήματος και την παροχή επιπλέον γνώσης σε σχέση με άλλες θρησκείες. Αυτό, όμως, οφείλει να γίνει σε συνεννόηση με την Εκκλησία της Ελλάδος.
»Δεν μπορεί να υποβαθμίζεται η διδασκαλία για την ορθόδοξη πίστη, την οποία ασπάζεται η συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων. Η απαξιωτική άρνηση κάθε διαλόγου και η σχεδιαζόμενη από τους κ. Τσίπρα και Φίλη σύγκρουση με την Εκκλησία είναι ζήτημα που αφορά ολόκληρη την κοινωνία. Η χώρα δεν έχει την πολυτέλεια άγονων διχαστικών αντιπαραθέσεων».
Η κορύφωση της συντεταγμένης επίθεσης που δέχονται κυβέρνηση και υπουργείο Παιδείας ήρθε από την Πανελλήνια Ενωση Θεολόγων, η οποία σε χθεσινή ανακοίνωσή της ζητά την παραίτηση του υπουργού Παιδείας, Νίκου Φίλη, που «λειτουργεί αποδιοργανωτικά στον ευαίσθητο χώρο της Παιδείας και διχάζει με τον λόγο και τις αποφάσεις του την ελληνική κοινωνία», αλλά και του Σταύρου Γιαγκάζογλου, συμβούλου του υπουργείου Παιδείας και προϊσταμένου του γραφείου Ερευνας, Σχεδιασμού και Εφαρμογών Α΄ του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, τον οποίο χαρακτηρίζει ως «ηθικό αυτουργό και αποδομητή».
Τι λέει ο ΣΥΡΙΖΑ
Η ΠΕΘ καλεί μάλιστα τον «Ορθόδοξο Χριστιανικό λαό να αφυπνιστεί και να αντιδράσει δυναμικά έναντι όλων αυτών που επιβουλεύονται την ορθόδοξη πνευματική καλλιέργεια και ανάπτυξη των βαπτισμένων παιδιών του, αντιστεκόμενος έτσι, στο σχέδιο της πνευματικής τους γενοκτονίας και της ένταξής τους σε μια μελλοντική εκκοσμικευμένη και ομογενοποιημένη πανθρησκεία».
Μικροκομματικό και αντιπαιδαγωγικό χαρακτηρίζει ο ΣΥΡΙΖΑ, από την πλευρά του, τον τρόπο με τον οποίο παρενέβη η Ν.Δ. στο ζήτημα της αλλαγής του προγράμματος σπουδών στο μάθημα των θρησκευτικών, κάνοντας λόγο για συντηρητικές και φονταμενταλιστικές αντιλήψεις, αποκλείοντας ωστόσο το ενδεχόμενο ρήξης μεταξύ κράτους και Εκκλησίας:
«Η Ν.Δ. υποχωρεί ακόμα και από τη δημόσια δέσμευση του κ. Μητσοτάκη ότι πρέπει να αλλάξει το μάθημα. Επιχειρεί να μετατρέψει ένα θέμα αμιγώς παιδαγωγικό σε θέμα θρησκευτικής διαφοράς, προαναγγέλλοντας, μάλιστα, κατά τη συνήθειά της, και σύγκρουση μεταξύ της κυβέρνησης και της Εκκλησίας. Ευσεβείς πόθοι! Σε μια δημοκρατική πολιτεία, οι ρόλοι των θεσμών είναι σαφείς.
»Την ευθύνη για την Εκπαίδευση την έχει η Πολιτεία, η οποία διαλέγεται με όλους τους αρμόδιους φορείς. Για την αλλαγή του μαθήματος των Θρησκευτικών υπήρξε τριετές πιλοτικό πρόγραμμα διδασκαλίας σε πολλά σχολεία, αλλά και πολύμηνος διάλογος του αρμόδιου φορέα, του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, με την Εκκλησία.
»Ο ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει την επιλογή του υπουργείου Παιδείας για αναμόρφωση του μαθήματος των Θρησκευτικών, ώστε από μάθημα Ομολογιακό να γίνει μάθημα γνώσης όλων των θρησκειών, και βεβαίως της ορθοδοξίας. Υποστηρίζει την ανάγκη του ουδετερόθρησκου σχολείου, που απορρέει από τη συνταγματική αρχή της ανεξιθρησκίας στη χώρα μας».
Η «Εφ.Συν.» μίλησε με καθηγητές του 3ου Γυμνασίου Αλεξανδρούπολης, όπου εφαρμόστηκε το τριετές πιλοτικό πρόγραμμα σπουδών.
Συγκεκριμένα, το μάθημα των θρησκευτικών διδάχθηκε από δύο καθηγήτριες οι οποίες, με δική τους πρωτοβουλία και χωρίς ιδιαίτερη βοήθεια από την κεντρική υπηρεσία, εφάρμοσαν το πιλοτικό πρόγραμμα σπουδών στους μαθητές και των τριών τάξεων του Γυμνασίου, με το σχολείο να βγάζει «θετικό ισοζύγιο» στην τελική αξιολόγηση του εκπαιδευτικού αποτελέσματος. Ωστόσο, επιμένουν ότι προκειμένου να υπάρξει το επιθυμητό αποτέλεσμα χρειάζεται επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, καθοδήγηση και καλή οργάνωση από πλευράς Πολιτείας.
Μπορεί η Εκκλησία να αντιδρά στις αλλαγές του ΥΠΠΕΘ, αλλά το Τμήμα Θεολογίας του ΑΠΘ, σε σχετικό υπόμνημα, υποστηρίζει το νέο πρόγραμμα σπουδών καθώς θεωρεί ότι συμβάλλει στην εξοικείωση των μαθητών με το πολιτισμικό και κοινωνικό περιβάλλον μέσα στο οποίο ζουν.
Μάλιστα, στο υπόμνημα τονίζεται ότι η μελέτη της Ορθόδοξης Παράδοσης αποτελεί βασικό συστατικό του μαθήματος, απαντώντας στις κορόνες περί «πανθρησκείας» και «ανορθόδοξων προγραμμάτων σπουδών».
«Ποιοτική αναβάθμιση»
«Το Τμήμα Θεολογίας του ΑΠΘ, όπως και τα άλλα ομόλογα Πανεπιστημιακά Τμήματα της χώρας, καταρτίζει θεολόγους στελέχη της Δημόσιας Εκπαίδευσης, ικανά να ανταποκρίνονται στις διαρκώς αυξανόμενες απαιτήσεις ενός Μαθήματος ανοιχτού προς την κοινωνία, διαλεκτικού και πολυσυλλεκτικού που, αξιοποιώντας την ομαδοσυνεργατική διδασκαλία, αντιμετωπίζει τους μαθητές ως δρώντα κοινωνικά πρόσωπα που κατακτούν συγκεκριμένες και αξιολογούμενες γνώσεις.
»Πρόκειται για ένα Μάθημα το οποίο έχει ως κέντρο τη σπουδή της Ορθόδοξης Παράδοσης και παράλληλα προσεγγίζει άλλες χριστιανικές παραδόσεις, θρησκείες και φιλοσοφικές αντιλήψεις και, υπερβαίνοντας τη μονοφωνία, ενθαρρύνει τον πνευματικό προβληματισμό, τον διάλογο και την κριτική σκέψη, επιδιώκει να αναδείξει τον διαπολιτισμικό χαρακτήρα των θρησκειών, καλλιεργεί την κοινωνική ευαισθησία των μαθητών και προσφέρει σε αυτούς τα αναγκαία κεντρίσματα για να διαμορφώνουν ηθικά κριτήρια και σύστοιχες στάσεις ζωής. […]
»Θεωρούμε ότι η υποχρεωτικότητα του ΜτΘ σε συνδυασμό με την ποιοτική αναβάθμιση του Μαθήματος είναι αναγκαία για την ελληνική και ευρύτερα ευρωπαϊκή πραγματικότητα των αντιφάσεων και της πολυπολιτισμικότητας. Συνεπώς, το Τμήμα Θεολογίας του ΑΠΘ ενισχύει κάθε προσπάθεια αναβάθμισης του ΜτΘ στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
»Γι’ αυτό και έχει υποστηρίξει επιστημονικά ότι τα νέα Προγράμματα Σπουδών, τα οποία έχουν ήδη ολοκληρωθεί υπό την αιγίδα του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, βρίσκονται στη σωστή κατεύθυνση, στο μέτρο που ανταποκρίνονται στα παραπάνω χαρακτηριστικά και υπηρετούν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τις στοχεύσεις του» αναφέρεται στο υπόμνημα του Τμήματος.
