Ηχηρή πρωτοβουλία για την υπεράσπιση των εργασιακών δικαιωμάτων στα ΑΕΙ. Ειδικότερα, η Επιτροπή Ισότητας των Φύλων (ΕΙΦΚΔ) του ΕΚΠΑ, 13 ακόμη ΑΕΙ και η Ελληνική Εταιρεία Γυναικών Πανεπιστημιακών (ΕΛΕΓΥΠ) συντάσσουν επιστολή προς υπουργούς, υφυπουργούς, γενικούς γραμματείς και τις πρυτανικές αρχές όλων των ΑΕΙ ζητώντας την κατοχύρωση της προσμέτρησης της άδειας ανατροφής τέκνου ως «πραγματικής υπηρεσίας» για την εξέλιξη των μελών ΔΕΠ. Στο επίκεντρο του ζητήματος βρίσκεται η ερμηνεία της έννοιας της «πραγματικής υπηρεσίας».
«Σύμφωνα με το άρθρο 167 του ν. 4957/2022, για την εξέλιξη μέλους ΔΕΠ απαιτείται η παρέλευση ελάχιστου χρονικού διαστήματος «πραγματικής υπηρεσίας» τριών (3) ετών στη βαθμίδα που κατέχει. Ούτε ο νόμος αυτός ούτε ο προϊσχύσας ν. 4009/2011 προβλέπουν ρητά εξαιρέσεις ή διαφοροποιήσεις ως προς την έννοια της πραγματικής υπηρεσίας. Ωστόσο, η υπ’ αριθμ. 17/2022 γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους (Τμήμα Γ’, 28.2.2022), η οποία εκδόθηκε κατόπιν ερωτήματος μέλους ΔΕΠ που είχε λάβει άδεια ανατροφής τέκνου, ερμήνευσε ότι ο χρόνος της άδειας αυτής δεν προσμετράται στην απαιτούμενη «πραγματική υπηρεσία» για την εξέλιξη μελών ΔΕΠ.
»Η ερμηνεία αυτή έχει ως αποτέλεσμα να δημιουργείται άνιση μεταχείριση εντός του ίδιου επαγγελματικού σώματος, μεταξύ μελών ΔΕΠ που κάνουν χρήση της άδειας ανατροφής και όσων δεν την κάνουν. Η διαφοροποίηση αυτή παρατείνει δυσανάλογα το διάστημα θητείας όσων ασκούν ενεργά γονικά καθήκοντα και οδηγεί σε καθυστέρηση της επαγγελματικής τους εξέλιξης, παρά το γεγονός ότι ασκούν νόμιμο δικαίωμα που αποσκοπεί στη συμφιλίωση οικογενειακής και επαγγελματικής ζωής. Η πρακτική αυτή βρίσκεται σε προφανή αντίφαση με τη δημόσια πολιτική που, σε όλα τα επίπεδα, αναδεικνύει τη στήριξη των οικογενειών και την αντιμετώπιση του δημογραφικού ζητήματος ως εθνική προτεραιότητα. Η έμπρακτη στήριξη της γονικότητας στο πανεπιστήμιο δεν αποτελεί μόνο ζήτημα ισότητας, αλλά και προϋπόθεση βιώσιμης ανάπτυξης και ανανέωσης του ίδιου του ακαδημαϊκού θεσμού. Για τους λόγους αυτούς, προτείνουμε το Υπουργείο να εκδώσει σχετική εγκύκλιο ή άλλη διοικητική πράξη, με την οποία θα διευκρινίζεται ρητά ότι ο χρόνος άδειας ανατροφής τέκνου προσμετράται στην έννοια της «πραγματικής υπηρεσίας» για την εξέλιξη μελών ΔΕΠ. Η διασφάλιση της ισότητας και της μη διάκρισης λόγω γονικών υποχρεώσεων αποτελεί βασική προϋπόθεση για ένα δίκαιο και συνεκτικό πανεπιστημιακό περιβάλλον», αναφέρει μεταξύ άλλων η επιστολή.
Υπογραμμίζουν ότι η μη προσμέτρηση του χρόνου άδειας ανατροφής έρχεται σε αντίθεση με τις δημόσιες πολιτικές στήριξης της οικογένειας και της γονεϊκότητας, ιδίως σε περίοδο όπου το δημογραφικό έχει χαρακτηριστεί «εθνική προτεραιότητα». Στο πλαίσιο αυτό, ζητείται από το υπουργείο Παιδείας η έκδοση εγκυκλίου ή διοικητικής πράξης που θα διορθώνει την ασάφεια και θα διασφαλίζει ότι η άδεια ανατροφής προσμετράται κανονικά, ώστε να αποφεύγονται διακρίσεις εις βάρος γονέων–πανεπιστημιακών και να ενισχυθεί ένα δικαιότερο εργασιακό περιβάλλον στα ΑΕΙ.
Παρέμβαση επί του θέματος έκανει και η ΕΕΔΑ, υπογραμμίζοντας:
«Η ΕΕΔΑ με λύπη της πληροφορείται, ότι παρά τις θετικές εξελίξεις, εξακολουθούν να εφαρμόζονται διακρίσεις σε νομοθετικά μέτρα που αφορούν το ατομικό δικαίωμα κάθε γονέα σε γονική άδεια ανατροφής στην περίπτωση των μελών του Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού των ΑΕΙ. Συγκεκριμένα, όπως διαπιστώνει, τυγχάνει μέχρι σήμερα εφαρμογής Γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους (γνωμοδότηση 17/2022, Τμήμα Γ’), όπου διατυπώνεται η άποψη ότι το χρονικό διάστημα των εννέα (9) μηνών της άδειας ανατροφής με αποδοχές που χορηγήθηκε σε Αναπληρωτή Καθηγητή του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών για την ανατροφή τέκνου του δεν συνυπολογίζεται στην τριετή προϋπηρεσία που απαιτείται για την εξέλιξή του ως μέλους ΔΕΠ στην επόμενη βαθμίδα σύμφωνα με τον Ν. 4009/2011 Δομή, λειτουργία, διασφάλιση της ποιότητας των σπουδών και διεθνοποίηση των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων.
»Πρόκειται για γνώμη που όχι απλά προσκρούει στο περιεχόμενο του άρθρου 21 του Συντάγματος για την προστασία της οικογένειας, του γάμου, της μητρότητας και της παιδικής ηλικίας, απαξιώνοντας τον θεσμό της ίδιας της οικογένειας, ως θεμέλιο της συντήρησης και προαγωγής του Έθνους, αλλά ματαιώνει και τις ίδιες τις δημογραφικές πολιτικές και τα επείγοντα μέτρα που λαμβάνονται προκειμένου να αποτρέψουν την δημογραφική κατάρρευση, την οποία ακριβώς έρχεται να αντιμετωπίσει το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για το Δημογραφικό. Είναι επομένως πρόδηλο ότι δεν θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη και θα πρέπει να ληφθούν όλα τα αναγκαία μέτρα ώστε να υπάρχει ενιαία αντιμετώπιση του ζητήματος από όλα τα ΑΕΙ της χώρας. Αξίζει να σημειωθεί εδώ, ότι αναστολή καθηκόντων λόγω δημόσιου αξιώματος, όπως για παράδειγμα λόγω εκλογής σε βουλευτική ή υπουργική θέση, δεν διακόπτει τον χρόνο υπηρεσίας, αντίθετα εξακολουθεί να λογίζεται ως χρόνος υπηρεσίας για την μονιμοποίηση ή εξέλιξη των μελών ΔΕΠ σύμφωνα με το Σύνταγμα (άρθρο 56) και τις τον Υπαλληλικό Κώδικα (Ν. 3528/2007)».
