Ανεβαίνουν κατακόρυφα οι τόνοι της πολιτικής αντιπαράθεσης για την εξπρές και αμφιλεγόμενη αδειοδότηση τριών κολεγίων και ενός κυπριακού πανεπιστημίου προκειμένου να λειτουργήσουν, από φέτος, ως «μη κρατικά» πανεπιστήμια. Με καταγγελίες όχι μόνο για τον τρόπο που εγκρίθηκαν οι άδειες αλλά και για τον τρόπο που θα αξιολογηθούν τα προγράμματα σπουδών τους τις προσεχείς ημέρες (5-15 Σεπτεμβρίου), τα κόμματα της αντιπολίτευσης κατηγορούν την κυβέρνηση για «ανωτατοποίηση των κολεγίων» και για μια «εκπαιδευτική φούσκα» που εξυπηρετεί ιδιωτικά συμφέροντα. Στον φακό μπαίνει και η απόφαση του ΣτΕ με την οποία κρίθηκε συνταγματικός ο (ιδρυτικός) νόμος Πιερρακάκη, καθώς βασικό ρόλο διαδραμάτισαν οι διαβεβαιώσεις του υπουργείου Παιδείας ότι οι αιτήσεις καθώς και τα χρήματα για εγγυητικές και παράβολα κατατέθηκαν από τα μητρικά ιδρύματα του εξωτερικού και όχι από τα ελληνικά κολέγια.
Στο υπόμνημα του υπουργείου Παιδείας επί της αίτησης ακύρωσης αναφέρεται επί λέξει: «Κατά μείζονα λόγο, όταν οι αιτούντες (σ.σ. οι προσφυγόντες) διαμαρτύρονται για τις “αυστηρές προϋποθέσεις” (εγγυητική επιστολή, μη κερδοσκοπική φύση, υψηλό παράβολο κ.λπ.) λησμονούν ότι ο ίδιος ο Ν. 5094/2020 (άρθρα 138-139) καθιστά υπόχρεο για την καταβολή αυτών το μητρικό ίδρυμα αλλοδαπής και όχι ένα ημεδαπό κολέγιο. Τούτο προκύπτει σαφώς από τον συνδυασμό των σχετικών διατάξεων: ο αιτών την άδεια ίδρυσης και λειτουργίας του παραρτήματος ΝΠΠΕ πρέπει να είναι αναγνωρισμένο πανεπιστήμιο της αλλοδαπής».
Παραπλανήθηκε το ΣτΕ; Οχι; Γιατί η ΕΘΑΑΕ ή το υπουργείο δεν σπεύδουν προς απόδειξη; Γιατί, παρά τις επίσημες ανακοινώσεις για τις «ιδρυτικές άδειες», τίποτα σχετικό δεν έχει αναρτηθεί ούτε στην ΕΘΑΑΕ ούτε στη Διαύγεια; Και το ΣτΕ; Γιατί δεν έστειλε προδικαστικό ερώτημα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο (ΔΕΕ) εφόσον, σύμφωνα με την πάγια νομολογία του τελευταίου, δικαστήριο που δικάζει σε τελεσίδικο βαθμό υπόθεση και ανακύπτει θέμα ερμηνείας και εμπλοκής του Ενωσιακού Δικαίου είναι υποχρεωμένο να αποστείλει προδικαστικό ερώτημα, εκτός αν α) το ερώτημα είναι άσχετο προς την επίλυση της διαφοράς, β) η απάντηση στο ερώτημα έχει ήδη δοθεί από αποφάσεις του ΔΕΕ, γ) εφόσον αποδεικνύεται με σαφήνεια/πέραν πάσης αμφιβολίας η ορθή εφαρμογή του Ενωσιακού Δικαίου.
Η αποστολή προδικαστικού ερωτήματος αναπόφευκτα θα έθετε τον νόμο σε αναστολή μέχρι ν’ απαντήσει το ΔΕΕ, κάτι που θα χαλούσε τα κυβερνητικά σχέδια και κυρίως θα ακύρωνε τη βασική επιχειρηματολογία περί της «υποχρέωσης» να προσπεράσουμε το εθνικό δίκαιο, δηλαδή το άρθρο 16 του Συντάγματος. Από την άλλη, η μη αποστολή του προδικαστικού ερωτήματος, εφόσον απαιτείται, οδηγεί σε παραβίαση του άρθρου 267 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ε.Ε. (ΣΛΕΕ) και ανοίγει τον δρόμο για αγωγές κατά του Δημοσίου.
Δεν μοιάζει με τυχαία σύμπτωση ότι τα non paper του Μαξίμου προς ενδιαφερομένους παραπέμπουν στην επίμαχη απόφαση του ΣτΕ. Σημειωτέον, δεν έχει δημοσιευτεί ακόμη. Αλλά ανακοινώθηκε τάχιστα. Είχε, δε, προηγηθεί ρεκόρ χρόνου εκδίκασης υπόθεσης από το ΣτΕ. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, ο μέσος χρόνος εκδίκασης είναι 2,5 χρόνια (964 ημέρες το 2024), ενώ οι επίμαχες προσφυγές εκδικάστηκαν σε δυο μήνες, ήτοι 63 ημέρες!
Το φιάσκο δεν απετράπη, το όραμα γίνεται ράμμα πάνω στο τραύμα. Και θα το φέρει η κυβέρνηση στην πλάτη της μαζί με όλα τα υπόλοιπα στη ΔΕΘ. Μήπως χρειάζεται μια γρήγορη αναθεώρηση; Μπορεί να γίνει χειρότερο. Ο υφυπουργός Παιδείας, Νίκος Παπαϊωάννου, δήλωσε χθες (στην εκπαιδευτική ιστοσελίδα «esos.gr»): «Σύμφωνα με τον νόμο, επίκειται αξιολόγηση των προγραμμάτων σπουδών των πανεπιστημίων αυτών από την ΕΘΑΑΕ. Μέχρι τότε κανένα πρόγραμμα δεν θεωρείται ότι έχει αξιολογηθεί εάν δεν είναι επίσημο από την ΕΘΑΑΕ». Με άλλα λόγια, από τις 5 Σεπτεμβρίου –οπότε και λήγει η 15νθήμερη παράταση που έχει δοθεί– μέχρι τις 15 Σεπτεμβρίου, ημερομηνία λήξης της αξιολογητικής διαδικασίας (έτσι έχει ανακοινωθεί), η ΕΘΑΑΕ θα γίνει πάλι σίφουνας. Σε δέκα ημέρες θα συσταθούν οι αρμόδιες επιτροπές, θα μελετήσουν, θα αναζητήσουν διασταύρωση και τεκμηρίωση και θα εγκρίνουν. Αν δεν εγκρίνουν, θα πρέπει να πάρουν πίσω τις άδειες.
Μοιάζει προεξοφλημένη η πιστοποίηση των Προγραμμάτων Σπουδών; Ούτε ο πρόεδρος της ΕΘΑΑΕ, Περικλής Μήτκας, δεν μπορεί να πείσει. Δεν προεξοφλείται η πιστοποίηση, είπε στη Νίκη Λυμπεράκη (ραδιόφωνο «Παραπολιτικά»), αλλά «επειδή τους έχουμε δώσει τα κριτήρια, πιστεύουμε ότι θα είναι κοντά σ’ αυτά».
Σκανδαλώδης η ελαστικοποίηση των κριτηρίων
«Δεν έχουν έρθει ξένα πανεπιστήμια, δεν έχουν έρθει μεγάλα πανεπιστήμια, όπως ειπώθηκε. Από τις 13 αιτήσεις, τα 12 πανεπιστήμια του εξωτερικού ήταν ήδη εδώ, μέσω κολεγίων. Αυτό που έγινε ήταν ότι “ανωτατοποιήθηκε” ουσιαστικά το κολέγιο. Αυτό το μοντέλο δεν υπάρχει σε καμία ευρωπαϊκή χώρα», δήλωσε ο Στέφανος Παραστρατίδης, βουλευτής του ΠΑΣΟΚ. Για να συμπληρώσει: «Σήμερα γίνονται εγγραφές χωρίς να έχουν πιστοποιηθεί καν τα προγράμματα σπουδών». Περιέγραψε, μάλιστα, όλη τη σκανδαλώδη αδειοδοτική διαδικασία ως εξής: «Ενώ η αρχική δήλωση του πρώην υπουργού Παιδείας ήταν ότι θα υπάρχουν τα αυστηρότερα κριτήρια στην Ευρώπη, μετά την ψήφιση του νόμου ακολούθησε σειρά τροπολογιών οι οποίες ελαστικοποίησαν τα κριτήρια αυτά. Υπήρξε τροπολογία για συστέγαση με ΙΕΚ, νηπιαγωγεία, δημοτικά κ.λπ., νέα τροπολογία για άδεια πυροπροστασίας τρεις μήνες μετά την έναρξη λειτουργίας, επιτόπιοι έλεγχοι μετά την έναρξη λειτουργίας και απαλλαγή ευθυνών μελών των αρμόδιων Αρχών για πράξεις ή παραλείψεις ελέγχου.
Αν αυτή η ελαστικοποίηση δεν υφίστατο, θα είχαν πρόβλημα και τα τέσσερα τα οποία αδειοδοτήθηκαν». Ο ΣΥΡΙΖΑ, χαρακτηρίζοντας την περιβόητη αδειοδότηση «εκπαιδευτική φούσκα που εξυπηρετεί ιδιωτικά συμφέροντα αντί για το δημόσιο καλό», κατηγορεί την κυβέρνηση ότι με την απόφαση αυτή «δεν λαμβάνει υπόψη τις εκπαιδευτικές ανάγκες των νέων, ούτε ενισχύει τους αριστούχους φοιτητές, αλλά στοχεύει κυρίως στο οικονομικό όφελος των ιδιωτικών ιδρυμάτων, με δίδακτρα που φτάνουν τα 10.000 ευρώ ανά φοιτητή. Αυτή η επιλογή εγείρει ηθικά και κοινωνικά ερωτήματα για την κατεύθυνση της εκπαιδευτικής πολιτικής στη χώρα».
