Δρομολογούνται λύσεις για τις καθυστερήσεις στην ιθαγένεια

Τον Μάιο, λίγο πριν από τις ευρωεκλογές, η Ι.Τ., 21 ετών, φοιτήτρια στην ΑΣΟΕΕ, έμαθε από την ιστοσελίδα του υπουργείου Εσωτερικών ότι εγκρίθηκε επιτέλους η αίτησή της να πάρει την ελληνική ιθαγένεια, δύο χρόνια και δύο μήνες από τότε που την είχε καταθέσει, τον Μάρτιο του 2017, όταν ολοκλήρωσε τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση στην Ελλάδα και δικαιούνταν να αναγνωριστεί Ελληνας πολίτης.

Τον Οκτώβριο, πέντε μήνες από τότε που έμαθε ότι εγκρίθηκε η αίτηση, δεν είχε καταφέρει να πάρει στα χέρια της το πολυπόθητο χαρτί, γεγονός που πιθανότατα σήμαινε ότι θα ακολουθούσαν και άλλες γραφειοκρατικές επιπλοκές και που παρέτεινε την ανασφάλεια και το αίσθημα αδικίας που νιώθουν πολλοί που θέλησαν να πάρουν την ελληνική υπηκοότητα, ύστερα από πολλά πολλά χρόνια που ζουν, σπουδάζουν και εργάζονται στην Ελλάδα.

Οταν η Ι.Τ. και η οικογένειά της, η μητέρας της βουλγαρικής καταγωγής και ο Ελληνας σύντροφός της, επικοινώνησαν στα τέλη Μαΐου με την αρμόδια υπηρεσία στην οδό Φαβιέρου, τους είπαν ότι έχουν μπλοκαριστεί οι διαδικασίες λόγω εκλογών και τους ζήτησαν να ξαναπεράσουν μετά τις εκλογές για να παραλάβουν τη νέα ελληνική ταυτότητα.

Αλλά κάτι τέτοιο δεν στάθηκε δυνατό ούτε μετά τις εκλογές. «Μας είπαν: “Τώρα άλλαξαν τα πράγματα. Πρέπει να επιστρέψουμε τον φάκελο στο υπουργείο για να υπογραφεί από τους καινούργιους στη γενική γραμματεία”», λέει στην «Εφ.Συν.» ο σύντροφος της μητέρας της Ι.Τ.

Στις αρχές Οκτωβρίου έληξε η βουλγαρική ταυτότητα της Ι.Τ. και της έδωσαν προσωρινό έγγραφο, μέχρι να μπορέσει να βγάλει καινούργια βουλγαρική ταυτότητα στα μέσα Νοεμβρίου. Θα μπορούσε να παραλάβει με τη νέα προσωρινή βουλγαρική ταυτότητα, την ελληνική ταυτότητα η Ι.Τ. ή θα έπρεπε να υποχρεωθεί σε νέες γραφειοκρατικές διαδικασίες; Κανείς δεν ήταν σε θέση να δώσει μια καθησυχαστική απάντηση στην οικογένεια της Ι.Τ.

«Δεν δείχνουν σοβαρό κράτος αυτά τα πράγματα, δεν δείχνουν φερεγγυότητα. Δηλαδή, επειδή άλλαξε η κυβέρνηση, θα αλλάξει το σύμπαν; Θα αλλάξουν οι αποφάσεις της διοίκησης; Εμάς και δύο μήνες επιπλέον καθυστέρηση μας δημιουργούν τεράστιο πρόβλημα. Δεν έχουμε εικόνα πότε μπορεί να πάρει την ελληνική ταυτότητα ούτε αν θα μπορέσει να την πάρει», αναφέρει ο σύντροφος της μητέρας της.

Η πολιτική βούληση

Η περίπτωση της Ι.Τ. δεν είναι η μόνη. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Εφ.Συν.», ενώ από τον Ιανουάριο 2019 μέχρι τον Ιούνιο βγήκαν περίπου 14.000 αποφάσεις ιθαγένειας, οι αποφάσεις πάγωσαν μετά τις εκλογές, γεγονός που προξένησε όχι μόνο πρόσθετη καθυστέρηση σε μια πολύ χρονοβόρα διαδικασία, αλλά και ερωτήματα και ανησυχία για την πολιτική βούληση της νέας κυβέρνησης. Είναι άλλωστε νωπή η εσπευσμένη κατάργηση του νόμου Ραγκούση για την ιθαγένεια από την κυβέρνηση Σαμαρά, πριν βγει επισήμως η απόφαση του ΣτΕ που έκρινε αντισυνταγματικές κάποιες διατάξεις, ενώ και μέχρι πολύ πρόσφατα υπήρξαν δηλώσεις και ερωτήσεις βουλευτών της Ν.Δ., όταν ήταν στην αντιπολίτευση και πρωτοσέλιδα στον φιλικό της Τύπο, που παρουσίαζαν στρεβλά τη διαδικασία της ιθαγένειας, σαν να μην αποτελούσε την εφαρμογή ενός νόμου με στόχο να λύσει χρόνια προβλήματα μεταναστών που έχουν περάσει τη μισή ζωή τους στην Ελλάδα, αλλά σαν να ήταν μια προσπάθεια της τότε κυβέρνησης να αλλοιώσει το εκλογικό σώμα.

Πηγές της Γενικής Γραμματείας Ιθαγένειας του υπουργείου Εσωτερικών επισημαίνουν στην «Εφ.Συν.» ότι δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας και υπογραμμίζουν ότι το θέμα δεν είναι πολιτικό. «Η απόδοση της ιθαγένειας είναι μια διοικητική διαδικασία. Εφόσον κάποιος τη δικαιούται την ιθαγένεια, πρέπει να μπορεί να την πάρει το συντομότερο δυνατό», σημειώνουν.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, μέσα στην εβδομάδα αναμένονται ανακοινώσεις της Γενικής Γραμματείας με ρυθμίσεις που θα βρίσκονται στην κατεύθυνση μιας διαδικασίας πιο αποκεντρωμένης, απλής και σύντομης, αξιοποιώντας την εμπειρία και τις γνώσεις της προηγούμενης Ειδικής Γραμματείας Ιθαγένειας.

Ηδη έχουν προχωρήσει κάποιες από τις δεσμεύσεις του γενικού γραμματέα Ιθαγένειας Αθανάσιου Μαλέρμπα στα τέλη Σεπτεμβρίου, σε συνάντηση με την οργάνωση «Generation 2.0» που ασχολείται με ζητήματα μεταναστών, η οποία είχε ενημερώσει αναλυτικά για «δυσκολίες που υπάρχουν στη διαδικασία απόδοσης ελληνικής ιθαγένειας για τη δεύτερη γενιά, καθώς και την πολιτογράφηση αλλογενών, οι οποίες προκύπτουν είτε από γραφειοκρατικές δυσκολίες είτε από νομοθετικά κενά».

Ανάγκη αξιολόγησης

Το τελευταίο διάστημα βγήκαν περίπου 800 αποφάσεις πολιτογράφησης αλλογενών, ένδειξη ότι έπειτα από μια περίοδο λίγων μηνών, ο μηχανισμός ξαναπήρε μπροστά.

Οπως σημειώνουν στην «Εφ.Συν.» πηγές της Γενικής Γραμματείας, αποφάσεις ιθαγένειας που υπογράφηκαν μεταξύ 7 Ιουλίου και 8 Αυγούστου, αμέσως μετά τις εκλογές, χρειάστηκε να επιστραφούν από το Εθνικό Τυπογραφείο για τυπικούς λόγους, καθώς έφεραν εκ παραδρομής τον τίτλο της «Ειδικής Γραμματείας Ιθαγένειας» η οποία είχε στο μεταξύ αλλάξει σε «Γενική Γραμματεία Ιθαγένειας». Επισημαίνουν ότι οι αρμόδιοι υπάλληλοι ήδη εργάζονται λίγο περισσότερο προκειμένου να καλυφθεί σύντομα η καθυστέρηση.

Σε ερώτηση της «Εφ.Συν.» σχετικά με την απόφαση του υπουργού Εσωτερικών που αφαιρούσε από τις διευθύνσεις των περιφερειών την αρμοδιότητα της υπογραφής των αποφάσεων πολιτογράφησης αλλογενών και τη μετέφερε στον ίδιο, γεγονός που έκανε υπερσυγκεντρωτική και εξαιρετικά χρονοβόρα τη διαδικασία, οι ίδιες πηγές μιλούν για την ανάγκη αξιολόγησης του συστήματος αμέσως μετά τις εκλογές.

Σημειώνουν ότι σύντομα πρόκειται να δοθεί σχετική εξουσιοδότηση υπογραφής στον γενικό γραμματέα και στη συνέχεια θα μεταβιβαστεί περαιτέρω στις αρμόδιες διευθύνσεις, προκειμένου να επισπευστεί η διαδικασία.

Τον ίδιο στόχο εξυπηρετεί η ενημέρωση προς τη διοικητική μηχανή να εκδίδονται άμεσα οι απορριπτικές αποφάσεις, οι οποίες μπορεί σήμερα να καθυστερούν περισσότερο από έτος, προκειμένου να μπορούν να ξανακάνουν συντομότερα νέα αίτηση οι ενδιαφερόμενοι.

Σε συνεργασία με τον πρόεδρο του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης Διονύσιο Κυριακόπουλο, η γενική γραμματεία οργανώνει επιμορφωτικά σεμινάρια και μαθήματα για όλους τους υπαλλήλους που εμπλέκονται στη διαδικασία ιθαγένειας, ώστε να υπάρχει συναντίληψη για πρακτικά ζητήματα εφαρμογής του νόμου.