Πολιτισμό με κοινωνικό πρόσημο παράγει τα χρόνια της κρίσης η ομάδα συλλογικού πολιτισμού «Εμείς», η οποία για τρίτη συνεχόμενη φορά διοργανώνει το «Our Festival 3» στο θέατρο Ρεματιάς στο Χαλάνδρι. Μια δεκαήμερη γιορτή ελεύθερης έκφρασης, που συνεχίζεται μέχρι αύριο, με στόχο να επιβεβαιώσει τη δύναμη της αλληλεγγύης στην τέχνη.
Πυρήνας της κίνησης οι Χρήστος Θάνος, Σοφία Καψαμπέλη, Μαρία Ζερβού, Σωτήρης Δούβρης, Βασίλης Τουρκομένης και Χρίστος Παπαμιχαήλ: έξι επαγγελματίες καλλιτέχνες, οι οποίοι όμως βιοπορίζονται από άλλες εργασίες προκειμένου να υποστηρίξουν τη δραστηριότητα της συλλογικότητάς τους, που περιλαμβάνει θεατρικές παραστάσεις, εργαστήρια και εκθέσεις έργων τέχνης.
«Δεν λειτουργούμε συστημικά, αλλά δημοκρατικά και στηριζόμαστε στις ανθρώπινες σχέσεις πριν από οτιδήποτε άλλο», δηλώνει στην «Εφ.Συν.» ο Χρίστος Παπαμιχαήλ, σημειώνοντας ότι «η συνύπαρξη φέρνει επιρροές, που είναι καλό να τις αξιοποιήσεις θετικά. Εάν σήμερα βλέπουμε ένα κατεστραμμένο τοπίο, είναι γιατί κάποιοι θεωρούν πως μόνο αυτοί πρέπει επιβιώσουν πατώντας επί πτωμάτων. Ετσι, χάνεται τελείως η έννοια της τέχνης και του πολιτισμού».
Στην ερώτηση τι σημαίνει για την ομάδα η αλληλεγγύη στον πολιτισμό απαντάει ότι «ο πολιτισμός, όπως και να ’χει, είναι συλλογικό αποτέλεσμα και η αλληλεγγύη του θεωρείται δεδομένη. Από τη στιγμή που θες να μεταδώσεις αυτό που παράγεις με άλλους, σημαίνει ότι θες να συνομιλήσεις, να συνυπάρξεις, να εκφραστείς. Το να μοιραζόμαστε πράγματα, είτε αυτό είναι η ιδέα μου είτε η καλλιτεχνική δημιουργία μου είτε το πρόβλημά μου, για εμάς είναι αυτό που φτιάχνει τις συλλογικότητες και ενισχύει τους κοινωνικούς δεσμούς.
Αναζητούμε τη βαθύτερη έννοια των όρων «αλληλεγγύη» και «συλλογικότητα». Πολλές φορές πλέον είναι χρωματισμένες πολιτικά ή συνοδεύονται κι από άλλα πράγματα. Ομως, εμείς δεν τους αποποιούμαστε. Αντιθέτως, διεκδικούμε τον τρόπο που τους κατανοούμε, θέλουμε να τους αισθανόμαστε και να τους υλοποιούμε. Με αυτές τις έννοιες και τις ιδέες, προσπαθούμε να λειτουργούμε αρχικά μεταξύ μας, κάτι αρκετά δύσκολο. Το ψάχνουμε, κάνουμε λάθη, τα διορθώνουμε, αλλάζουμε. Είναι κάτι ζωντανό. Αλλά δεν μπορώ να κάνω ότι δεν ξέρω ή δεν βλέπω.
Σε αυτό το σημείο ο ίδιος μιλάει για έναν ακόμη βασικό προσανατολισμό της ομάδας, αυτόν της προσβασιμότητας στην τέχνη για κωφούς και βαρήκοους θεατές με διερμηνεία στη νοηματική και υπέρτιτλους. Τονίζει ότι «από τη στιγμή που γνωρίζουμε ότι ένα εκατομμύριο άτομα με αναπηρία αποκλείονται και από τα πολιτιστικά δρώμενα, προσπαθούμε να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να μη διαιωνίζουμε αυτή την κατάσταση».
Οι «Εμείς» τάσσονται υπέρ της ελεύθερης πρόσβασης και όσον αφορά το αντίτιμο μιας δράσης. Ο κ. Παπαμιχαήλ μάς εξηγεί ότι όταν θέλησαν το δεύτερο θεατρικό έργο της ομάδας για την αγορά εργασίας με τίτλο «Ιnterview» να έχει όσους περισσότερους θεατές γίνεται και αντί εισιτηρίου ζητούσαν ελεύθερη συνεισφορά, ένιωσαν «πραγματικά τη σημασία της προσβασιμότητας». Ομως, όπως συμπληρώνει, «πέρυσι είδαμε ότι ήταν δύσκολο για τον κόσμο να συνεισφέρει πια».

Συνεχίζει υπογραμμίζοντας πως «προσπαθούμε να διασφαλίσουμε ότι δεν γίνεται ο καλλιτέχνης να είναι ο τελευταίος τροχός της αμάξης. Ακόμα και σε μεγάλους πολιτισμικούς οργανισμούς, εν τέλει αυτός που παράγει το προϊόν παίρνει πολύ λίγα. Σε εμάς οι αμοιβές είναι συμβολικές, γιατί έχουμε περιορισμένους πόρους, αλλά δεν ζητάμε τίποτα εθελοντικά προς το παρόν, γιατί θεωρούμε ότι όποιος δουλεύει πρέπει να πληρώνεται».
Το ίδιο συμβαίνει και στο «Our Festival 3», χάρη στον Δήμο Χαλανδρίου, που για τρίτη χρονιά προσφέρει το θέατρο Ρεματιάς και μικρή οικονομική υποστήριξη. Φέτος το στηρίζει και η Περιφέρεια Αττικής με μικρότερο κονδύλι. Τα έσοδα μοιράζονται στους ανθρώπους της παραγωγής, στις αμοιβές των συμμετεχόντων και στον τεχνικό εξοπλισμό που ίσως χρειαστεί να νοικιαστεί.
Μιλώντας για τη διοργάνωση, ο κ. Παπαμιχαήλ εξηγεί ότι κατ’ αρχάς «είναι ένα αλληλέγγυο φεστιβάλ από τους καλλιτέχνες για τους καλλιτέχνες. Δηλαδή, φροντίζουμε ώστε το αποτέλεσμα του συναδέλφου να είναι το καλύτερο δυνατό. Οι δράσεις που επιλέγουμε είτε δημιουργούνται με έναν πιο συλλογικό τρόπο είτε πραγματεύονται θέματα που έχουν να κάνουν με κοινωνικά προβλήματα ή κοινωνικές ομάδες. Τα κριτήρια επιλογής είναι καλλιτεχνικά, ώστε το αποτέλεσμα να είναι επαγγελματικό και ποιοτικό».
Ιδιαίτερα θετικό είναι το γεγονός ότι το φεστιβάλ ξεκίνησε ως τετραήμερο με 8 παραστάσεις και σήμερα είναι δεκαήμερο με συμμετοχή περισσότερων από 120 καλλιτεχνών, ενώ πρώτη χρονιά στην παραγωγή συμμετέχουν ομάδες από προηγούμενες διοργανώσεις. Ο κύκλος του φεστιβάλ αλλά και των «Εμείς», διευρύνεται με σταθερές συνεργασίες, όπως της ΚΟΙΝΣΕΠ «Ροκάνι», που φτιάχνει τα σκηνικά από ανακυκλώσιμα υλικά.
Τέλος, σημαντική δράση της ομάδας αποτελεί το εθελοντικό εβδομαδιαίο εργαστήριο στις Γυναικείες Φυλακές Ελεώνα Θήβας. Κάθε χρόνο ξεκινά το φθινόπωρο και καταλήγει το καλοκαίρι με μια παράσταση από τις ίδιες τις κρατούμενες. «Μας ενοχλεί η αντίληψη ότι χειροκροτείται μια ευπαθής κοινωνικά ομάδα, μόνο επειδή παρουσίασε κάτι. Υποστηρίζουμε ότι όποιος το επιθυμεί, όσα εμπόδια κι αν αντιμετωπίσει, μπορεί με ενδιαφέρον, εκπαίδευση και δουλειά να δημιουργήσει με καλλιτεχνικά κριτήρια» αναφέρει ο κ. Παπαμιχαήλ.
Περισσότερες πληροφορίες στην ιστοσελίδα της ομάδας «Εμείς»

