Τη λογοτεχνία των χωρών που μιλάνε γαλλικά, δηλαδή τη Γαλλοφωνία, θα έχει στο κέντρο της η φετινή, 15η Διεθνής Εκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης, που θα γίνει από τις 3 έως και τις 6 Μαΐου στο Διεθνές Εκθεσιακό και Συνεδριακό Κέντρο της πόλης. Προφανώς και οι τιμώμενες χώρες της Γαλλοφωνίας, που θα εκπροσωπηθούν με πολλούς συγγραφείς και εκδότες, θα έχουν τη μερίδα του λέοντος του χώρου. Θα φιλοξενηθούν σε ειδικά σχεδιασμένο Περίπτερο 350 τετραγωνικών, όπου θα γίνουν και πολλές εκδηλώσεις σε συνεργασία με τη γαλλική και όλες τις άλλες πρεσβείες και τα μορφωτικά ινστιτούτα τους. Να θυμίσουμε, μάλιστα, ότι η Γαλλία άνοιξε πρώτη, πριν από δέκα χρόνια, τον θεσμό της τιμώμενης χώρας της έκθεσης.
Περισσότεροι από τριάντα γαλλόφωνοι συγγραφείς θα ‘ρθουν για να παρουσιάσουν το έργο τους και να εξηγήσουν τη σχέση τους με τα γαλλικά, μια εποχή που και ο πρόεδρος Μακρόν έχει βάλει στόχο την τόνωση της γαλλικής γλώσσας σε όλο τον κόσμο. Κι ας του βγαίνουν διάφοροι από τα αριστερά, λέγοντας ότι η Γαλλία έχει στο περιθώριο τους γαλλόφωνους συγγραφείς από χώρες της Αφρικής και της Ασίας και ότι δεν τους τιμά, όπως για παράδειγμα το Ηνωμένο Βασίλειο τους δικούς του συγγραφείς από Ινδία, Πακιστάν, Τζαμάικα κ.λπ.
Ισως γι’ αυτό και να μην είναι και τόσο γνωστά τα ονόματα των συγγραφέων που έρχονται στη Θεσσαλονίκη, να απουσιάζουν οι διασημότητες που συνήθως τραβάνε το ενδιαφέρον του κοινού και να είναι -με ελάχιστες εξαιρέσεις- συγγραφείς που έχουμε χρόνια -ή καθόλου- να δούμε βιβλίο τους μεταφρασμένο στα ελληνικά.
Ετσι, στα πιο φρέσκα ονόματα (για διάφορους λόγους, ηλικιακούς και εκδοτικούς) ανήκει η νεαρή Αλγερινή Καουτέρ Αντιμί, που στο μυθιστόρημα «Τα πλούτη μας» (εκδ. Πόλις) ζωντανεύει το παλιό Αλγέρι και τον πρώτο εκδότη του Αλμπέρ Καμί, ο φιλόσοφος Φρεντερίκ Βορμς, του οποίου το βιβλίο «Οι χρόνιες παθήσεις της δημοκρατίας» μόλις κυκλοφόρησε (πάλι εκδόσεις Πόλις), η γνωστή φιλόσοφος και ελληνίστρια Μπαρμπαρά Κασέν, που η «Νοσταλγία» της (εκδ. Μελάνι) διαβάστηκε πολύ πριν από δυο χρόνια, αλλά και συγγραφείς αστυνομικών με απήχηση (πολύ ακμαίος κλάδος της γαλλόφωνης λογοτεχνίας) και συγγραφείς παιδικών βιβλίων και ποιητές και ιστορικοί από χώρες σαν τη Γουαδελούπη, το Βιετνάμ, το Τόγκο και τις πιο κλασικές της Γαλλοφωνίας (Καναδάς, Ελβετία, Βέλγιο κ.ά).
Και, φυσικά, ειδικό ρόλο θα έχουν και οι ελληνικής καταγωγής και γαλλικής παιδείας και εμπειρίας Αννα Αγγελοπούλου, Κατερίνα Δασκαλάκη, Γιάννης Κιουρτσάκης, Γιώργος Πρεβελάκης κ.ά.
Δύο ακόμα ονόματα ακόμα ξεχωρίζουν. Η περιβόητη Λέσλι Κάπλαν, Αμερικανίδα με γαλλική παιδεία, που είχε εκρηκτική συμμετοχή στον Μάη του ’68 και συνέχισε με ανάλογη αγωνιστική βιβλιογραφία -κλείνουν φέτος και 50 χρόνια από τον Μάη και η Εκθεση Βιβλίου έχει προγραμματίσει ειδικές εκδηλώσεις. Και ο ποιητής Ζιλ Ορτλιμπ, μεταφραστής στα γαλλικά των Σολωμού, Καβάφη, Σεφέρη, Βαλτινού, Ιωάννου και άλλων.
Η έκθεση έχει, όπως πάντα, μερικούς βασικούς θεματικούς άξονες, γύρω από τους οποίους οργανώνονται συζητήσεις, διότι, όπως λέει και ο διευθυντής της ΔΕΒΘ Μανώλης Πιμπλής, «αφουγκραζόμαστε, διαβάζουμε, συζητάμε».
Οι θεματικοί άξονες είναι:
- Η Δημοκρατία στον 21ο Αιώνα με επιμέρους θέματα για την άνοδο της Ακροδεξιάς, τις σχέσεις Δημοκρατίας και Οικονομίας, αλλά και των ΜΜΕ με τη Δημοκρατία, καθώς και για τη Μεταδημοκρατία (εμβάθυνση ή συρρίκνωση δημοκρατικών θεσμών).
- Λογοτεχνία και Μνήμη με εκδηλώσεις για το μυθιστόρημα-ντοκουμέντο, αλλά και το δοκίμιο με στοιχεία μυθιστορίας, για το εβραϊκό βίωμα, για τη Λογοτεχνία και τη Θεσσαλονίκη, για τη Γραφή και την Πολιτική.
- Η προσφυγική εμπειρία με σύνθημα «μοιραζόμαστε βιβλία, μοιραζόμαστε πατρίδες» και με εργαστήρια, δράσεις και παρουσιάσεις βιβλίων για τη ζωή και τις ανάγκες των προσφύγων.
- Βιβλίο και Performance, δηλαδή η ανάδειξη της σχέσης του βιβλίου με άλλες μορφές τέχνης.
- Αστυνομική λογοτεχνία, δηλαδή ένα μίνι φεστιβάλ που συγκεντρώνει διασημότητες, γαλλόφωνες και μη, όπως τους πολυμεταφρασμένους Γάλλους Ζαν-Μπερνάρ Πουί και Καρίλ Φερέ και τον Σουηδό Αρνε Νταλ.
Δεν θα λείπουν ούτε φέτος το Φεστιβάλ Νέων Λογοτεχνών (5ο) που θα προβάλλει τη δυναμική νέα γενιά των Ελλήνων συγγραφέων και το Φεστιβάλ Μετάφρασης (3ο). Οι Γωνιές για Παιδιά, Εφηβους και Εκπαιδευτικούς θα έχουν το δικό τους πλούσιο πρόγραμμα εκδηλώσεων και συζητήσεων. Επιπλέον, φέτος, θα διοργανωθούν ιδιαίτερες συζητήσεις και ομιλίες για τα επαγγελματικά προβλήματα του εκδοτικού κλάδου, με έμφαση στο πώς υποδέχονται στο εξωτερικό το ελληνικό βιβλίο, κυρίως στη Γαλλία αλλά και στον βαλκανικό χώρο.
info: H 15η ΔΕΒΘ οργανώνεται από το Ελληνικό Ιδρυμα Πολιτισμού σε συνεργασία με τη ΔΕΘ-HELEXPO, τον Δήμο Θεσσαλονίκης, τους Συλλόγους Ελλήνων Εκδοτών και ανεξάρτητους εκδότες, με τη στήριξη της Βουλής των Ελλήνων και υπό την αιγίδα του ΥΠΠΟ. Συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας 2014-2020.
