Προ διμήνου, περίπου, είχα τη χαρά να παρακολουθήσω μια ιδιαίτερα σημαντική ζωοφιλική διημερίδα στο Πάντειο, που διοργάνωσαν καθηγητές και καθηγήτριες του συγκεκριμένου Πανεπιστημίου, μετά από πρωτοβουλία της καθηγήτριας κ. Αννας Λυδάκη. Μεταξύ των ομιλητών ήταν και η κτηνίατρος, πρώην πρόεδρος του Συνδέσμου Κτηνιάτρων Μικρών Ζώων Αττικής, κ. Ντίνα Μπελτέκου-Κανούρη, φίλη και συνεργάτις της σελίδας μας εδώ και περίπου 25 χρόνια.
Τίτλος της ωραίας ομιλίας της ήταν: «Ανθρωποι και άλλα ζώα – Οταν το Φυσικό γίνεται Αφύσικο».
Ευρύτατα αποσπάσματα της ομιλίας εκείνης θα είναι το σημερινό μας θέμα:
Ξεκινώντας, ας ορίσουμε τι πιστεύουμε ότι είναι φυσικό. Φυσικό, λοιπόν, πιστεύουμε ότι είναι το να προσπαθούμε να γνωρίσουμε και να καταλάβουμε τους γείτονές μας, τα ζώα, που μπορεί να ζουν μέσα ή έξω από τα σπίτια μας, στη χώρα μας ή σε άλλη χώρα, στο περιβάλλον μας ή σε άλλα περιβάλλοντα.
Φυσικό είναι να σεβόμαστε την ύπαρξή τους, τις ανάγκες τους, τις συνήθειές τους, τη φύση τους. Να αφήνουμε στη διάθεσή τους τον χώρο που τους αναλογεί και τους χρειάζεται για να ζήσουν, να τραφούν, να αναπτυχθούν. Να τους μάθουμε και να μας μάθουν. Να τους βελτιώσουμε και να μας βελτιώσουν.
Είναι φυσικό ο άνθρωπος να εξημερώνει τα ζώα, γιατί όπως λέει και η αλεπού στον «Μικρό Πρίγκιπα», «εξημέρωσέ με, γιατί εξημερώνω σημαίνει δημιουργώ δεσμούς».
Είναι φυσικό να συντροφευόμαστε και να συντροφεύουμε τα κατοικίδιά μας, μιας και αυτό είναι σχέση που διαμορφώθηκε από την αρχή σχεδόν της ανθρωπότητας.
Είναι φυσικό ακόμα και να δουλεύουμε μαζί (άλογα, βόδια) για να παράξουμε την τροφή μας ή να μετακινηθούμε, όπως έχει συμβεί πολλές φορές στην Ιστορία της ανθρωπότητας.
Πότε λοιπόν το φυσικό γίνεται α-φύσικο;
Η παρατήρηση και η εμπειρία μου για πάνω από 30 χρόνια ως κτηνιάτρου ζώων συντροφιάς στον Ν. Αττικής, αλλά και από θέσεις διαμόρφωσης πολιτικής και συνείδησης κοινής γνώμης, σε ό,τι αφορά τα αδέσποτα και τα κατοικίδια στα αστικά κέντρα, με έχει φέρει μπροστά σε συμπεριφορές και στάσεις που θεώρησα αφύσικες και η πράξη, τις περισσότερες φορές, με επιβεβαίωσε.
Α-φύσικο λοιπόν είναι:
◆ Η επιλογή ενός κατοικίδιου με κριτήριο τη μόδα ή τη συνεισφορά του στην κοινωνική μας εικόνα.
Αυτό έχει αποτέλεσμα να αυξάνεται κατακόρυφα η ζήτηση συγκεκριμένης ράτσας κατά εποχή. Πράγμα που αναγκάζει τους εκτροφείς στην εντατικοποίηση των ζευγαρωμάτων ή σε συγγενείς αναπαραγωγές για να ανταποκριθούν στο αίτημα της αγοράς. Με φυσικό επόμενο την αύξηση των κληρονομικών νοσημάτων σε κάθε ράτσα.
◆ Α-φύσικη είναι η έλλειψη σεβασμού ή ευγένειας στους άλλους ανθρώπους, στα άλλα ζώα, στο περιβάλλον, με άλλοθι τη ζωοφιλία.
Οι γνωστές και χιλιοειπωμένες ρήσεις
* «Γνώρισα τον άνθρωπο και αγάπησα τα ζώα»
* «Αγαπώ τα ζώα αλλά δεν αντέχω τους ανθρώπους»
* «Αγαπάω τους σκύλους γιατί και να τους κλοτσήσεις αυτοί θα σου κουνήσουν την ουρά τους»
αν και καταλαβαίνω το πλαίσιο στο οποίο λέγονται, δυστυχώς, αδικούν και τα ζώα και τη ζωοφιλία.
Γιατί αν έχω αγάπη την αποδίδω παντού, και όπως λέει και ο Μ. Λουντέμης, «όποιος αγαπά δεν μπορεί να το πει και όποιος δεν αγαπά δεν ξέρει».
Επομένως, θα ήταν πιο ακριβές να λέμε «Δεν με συμπαθούν όλοι οι άνθρωποι, όλα τα ζώα όμως μου δείχνουν την αγάπη τους».
◆ Α-φύσικη είναι «η απόφαση των γονιών να πάρουν ένα ζωάκι στο σπίτι σαν παιχνίδι ή για να κάνουν το παιδί τους υπεύθυνο».
Μια εύκολη μετάθεση ευθύνης και απολύτως αναποτελεσματική. Το παιδί μας γίνεται υπεύθυνο όταν βλέπει εμάς να είμαστε υπεύθυνοι και όταν η διαπαιδαγώγηση για την υπευθυνότητα αφορά όλους τους τομείς της ζωής του. Τα ζώα για τα παιδιά μας είναι το καλύτερο σχολείο ζωής και ευαισθησίας. Και αυτό είναι που έχει τη μεγαλύτερη σημασία. Αναγκαστικά υπεύθυνος κανείς δεν γίνεται.
◆ Α-φύσικη είναι «η ανεξέλεγκτη προβολή ανθρώπινων, ατομικών αναγκών επάνω στα ζώα μας».
Στην καλύτερη περίπτωση τα γελοιοποιούμε ή τα ταλαιπωρούμε για να ικανοποιήσουμε εγωιστικά, ανταγωνιστικά δικά μας αιτήματα (καλλιστεία ζώων, βαμμένο τρίχωμα κ.λπ.).
Στη χειρότερη, εξανθρωπίζουμε και καταστρέφουμε την ύπαρξή τους. Γιατί τα κάνουμε φοβικά, αντικοινωνικά, κυριαρχικά, επιθετικά, αγχώδη.
◆ Α-φύσικο είναι «όταν η ζωοφιλία δημιουργεί προβλήματα στα ζώα».
Ακούγεται οξύμωρο για όποιον δεν γνωρίζει καταστάσεις, όσοι όμως δραστηριοποιούνται στον τομέα αυτό, με άδολο, αθόρυβο, κοπιώδη εθελοντισμό, θα συμφωνήσουν από τα βάθη της ψυχής τους.
Γιατί είναι αφύσικο η ζωοφιλία να είναι το πρόσχημα για να δικαιολογηθούν αυταρχικές, παρεμβατικές, απαιτητικές, υποτιμητικές συμπεριφορές για τους άλλους ανθρώπους.
Γιατί είναι αφύσικο όταν η εθελοντική ζωοφιλία, οργανωμένη ή μη, γίνεται όχημα αυτοπροβολής, διαμόρφωσης κοινής γνώμης (διαφήμισης ή δυσφήμησης επαγγελματιών μέσω facebook), πολιτικής παρέμβασης ή και ανέλιξης, οικονομικής αποκατάστασης.
Ολα αυτά τα αφύσικα και άλλα τόσα δεν θα μας απασχολούσαν τόσο και σίγουρα δεν θα αφορούσαν τα ίδια τα ζώα μας, αν δεν στρέφονταν τελικά εναντίον τους.
Σαν άνθρωποι έχουμε υποχρεώσεις και ευθύνες απέναντι στα ζώα και το περιβάλλον μας και αυτό πιστεύουμε ότι είναι το φυσικό.
Ντίνα Μπελτέκου-Κανούρη Κτηνίατρος, ομοιοπαθητικός
