Ολα τριγύρω αλλάζουνε κι όλα τα ίδια μένουν; Και ναι και όχι. Στη Χιλή, ο δεξιός πρώην πρόεδρος Σεμπαστιάν Πινιέρα επανέρχεται στο προσκήνιο, καθώς αναδείχθηκε νικητής του πρώτου γύρου των προεδρικών εκλογών.
Σε έναν μήνα, στις 17 Δεκεμβρίου, θα μονομαχήσει με τον κεντροαριστερό υποψήφιο Αλεχάνδρο Γκιγέρ και εκπρόσωπο της απερχόμενης κυβέρνησης, καθώς η νυν πρόεδρος Μισέλ Μπατσελέτ δεν μπορεί βάσει του Συντάγματος να διεκδικήσει δεύτερη συνεχόμενη θητεία.
Και η μεγάλη έκπληξη της κάλπης, το Frente Amplio (Ευρύ Μέτωπο), ο νεότευκτος αριστερός συνασπισμός που αναδείχθηκε τρίτος και παρά τρίχα δεν πέρασε στον δεύτερο γύρο.
Πέρα από αυτόν και την επικεφαλής του, την πρώην δημοσιογράφο Μπεατρίς Σάντσες, κανένας άλλος πολιτικός αρχηγός δεν έχει την πολυτέλεια να πανηγυρίζει.
Ενα πολύ μεγάλο ποσοστό των πολιτών είναι απογοητευμένο από τα κόμματα, γεγονός που αντανακλάται στο χαμηλό ποσοστό προσέλευσης στην κάλπη (47%), 4 μονάδες κάτω σε σχέση με τις εκλογές του 2013 κι ένα από τα χαμηλότερα από την πτώση της χούντας του Πινοτσέτ.
Ο μεγαλοεπιχειρηματίας Πινιέρα, ο οποίος έκλεισε την προηγούμενη θητεία του το 2014 με τη δημοτικότητά του στο ναδίρ, δεν πραγματοποίησε «ολική επαναφορά».
Την Κυριακή κέρδισε το 36,6% των ψήφων αντί για το 45% που προέβλεπαν τα γκάλοπ. Οι προβλέψεις δεν είναι ιδιαίτερα ευνοϊκές για τον πρώην πρόεδρο, καθώς είναι περιορισμένη η δεξαμενή από την οποία μπορεί να αντλήσει ψήφους ώστε να λάβει το πολυπόθητο 51% στον δεύτερο γύρο.
Λίγο πιο τυχερός
Σε αυτό ίσως έχει λίγο καλύτερη τύχη ο αντίπαλός του, ο πρώην δημοσιογράφος της τηλεόρασης Αλεχάνδρο Γκιγέρ, παρ’ όλο που τον χωρίζουν 14 μονάδες από τον Πινιέρα.
Ο υποψήφιος της Κεντροαριστεράς συγκέντρωσε το 22% των ψήφων, πολύ πιο πάνω από το 14% που του έδιναν τα γκάλοπ.
Δεν παύει, ωστόσο, να είναι ένα χαμηλό ποσοστό που αντανακλά τη δυσαρέσκεια των Χιλιανών για τη θητεία της Μισέλ Μπατσελέτ. Πολλές υποσχέσεις της έμειναν μετέωρες, όπως οι μεταρρυθμίσεις επί το σοσιαλιστικότερον στις εργασιακές σχέσεις, στην παιδεία και το συνταξιοδοτικό σύστημα, με το τελευταίο ζήτημα ειδικά να έχει πυροδοτήσει πολυπληθείς διαδηλώσεις σε ολόκληρη τη χώρα.
Επιπλέον, η εικόνα της αμαυρώθηκε από ένα μεγάλο σκάνδαλο παράνομου χρηματισμού μέσα από επιχειρήσεις ακινήτων που φέρονταν να εμπλέκονται μέλη της οικογένειάς της αλλά και η ίδια, αν και τελικά δεν απαγγέλθηκαν κατηγορίες.
Σήμερα, ο επίδοξος διάδοχός της υπόσχεται να συνεχίσει το πρόγραμμα της προέδρου που προβλέπει αύξηση στη φορολόγηση των επιχειρήσεων προκειμένου να χρηματοδοτηθούν οι μεταρρυθμίσεις στο σύστημα παιδείας, υγείας και συντάξεων αλλά και αλλαγή του Συντάγματος το οποίο, σε γενικές γραμμές, παραμένει αυτό που κληροδότησε ο δικτάτορας Πινοτσέτ στη χώρα με αντάλλαγμα την αποχώρησή του μετά την ήττα του στο δημοψήφισμα του 1989.
Αλλά ο Γκιγέρ θα χρειαστεί να κάνει μεγαλύτερες παραχωρήσεις προς τα αριστερά του προκειμένου να ενδυναμώσει τις ελπίδες του για τον δεύτερο γύρο. Το Ευρύ Μέτωπο με επικεφαλής την Μπεατρίς Σάντσες κέρδισε το 20%, όταν τα γκάλοπ το τοποθετούσαν γύρω στο 7%-8%.
Το Μέτωπο έχει συσπειρώσει διάφορες δυνάμεις της ριζοσπαστικής Αριστεράς και στις τάξεις του απαντώνται πολλοί από τους νέους που πρωτοστάτησαν στις μεγάλες μαθητικές και φοιτητικές κινητοποιήσεις των προηγούμενων ετών.
«Ηρθαμε για να μείνουμε», έλεγαν το βράδυ της Κυριακής τα στελέχη του κόμματος μετά το απρόσμενα υψηλό ποσοστό τους.
Η ραγδαία ανερχόμενη δύναμη της Αριστεράς στη Χιλή ζητά ριζικές κοινωνικές αλλαγές και ανατροπή του νεοφιλελεύθερου συστήματος και του Συντάγματος που κληροδότησε η χούντα. Κάτι κινείται…
