Καλή διάθεση και φιλοφρονήσεις, αλλά πενιχρά αποτελέσματα επί της ουσίας. Αυτή είναι η εξίσωση της χθεσινής επίσκεψης του Νίκου Κοτζιά στα Σκόπια, κατά την οποία στο επίκεντρο βρέθηκε το ονοματολογικό, αλλά και οι προσπάθειες εξομάλυνσης των σχέσεων των δύο χωρών. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε από την πλευρά των αξιωματούχων της ΠΓΔΜ στην αλλαγή του πολιτικού τοπίου και εκφράστηκε η ελπίδα να βοηθήσει η Αθήνα στην ευρωπαϊκή πορεία της γειτονικής χώρας.
Χαρακτηριστικά, ο πρωθυπουργός, Ζόραν Ζάεφ, κατά τη συνάντησή του με τον Ελληνα υπουργό Εξωτερικών θυμήθηκε όταν προ μηνών, αμέσως μετά τα επεισόδια που προκλήθηκαν με την εισβολή εθνικιστών οπαδών του Γκρούεφσκι διαδηλωτών στο Κοινοβούλιο της χώρας, του είχε τηλεφωνήσει ο Νίκος Κοτζιάς για να του εκφράσει τη συμπαράστασή του. «Μόνο φίλοι κάνουν κάτι τέτοιο», φέρεται να του είπε ο κ. Ζάεφ.
Στην κοινή συνέντευξη Τύπου που έδωσαν ο Ν. Κοτζιάς με τον ομόλογό του Ν. Ντιμιτρόφ εκφράστηκε ικανοποίηση για την πορεία των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, τα οποία, όπως τόνισαν, έχουν αποδειχτεί ένα ιδιαίτερα χρήσιμο εργαλείο για την προώθηση της συνεργασίας και την εμπέδωση της εμπιστοσύνης.
Ο υπουργός Εξωτερικών της ΠΓΔΜ τόνισε ότι διαβεβαίωσε τον κ. Κοτζιά πως η Ελλάδα είναι φίλη της χώρας του, η οποία, όπως είπε, δεν έχει κάποια κρυφή ατζέντα, αλλά αντίθετα πιστεύει στη διατήρηση των σχέσεων καλής γειτονίας και στην εμπέδωση της σταθερότητας, της ασφάλειας και της ευημερίας στην ευρύτερη περιοχή.
«Η Ελλάδα συνεχίζει να στηρίζει με όλη τη δύναμή της τη σταθερότητα και την κυριαρχία του βόρειου γείτονά της» απάντησε ο Ν. Κοτζιάς, προσθέτοντας ότι η επέκταση του ΝΑΤΟ σε όλες τις βαλκανικές χώρες, και ιδιαίτερα στην ΠΓΔΜ, θα είναι όφελος για όλη την περιοχή.
Η θέση που μετέφερε ο Ελληνας υπουργός ήταν ότι η Αθήνα επιθυμεί την πρόοδο στην εκπλήρωση των ευρωατλαντικών φιλοδοξιών της χώρας, αλλά υπό την προϋπόθεση της εγκατάλειψης του αλυτρωτισμού, της επίλυσης του ονοματολογικού και φυσικά της εκπλήρωσης των προϋποθέσεων και προαπαιτούμενων που ισχύουν για όλες τις υποψήφιες χώρες. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην απόφαση του Βουκουρεστίου για επίλυση του ονοματολογικού, η οποία, αφού εφαρμοστεί, θα ανοίξει τον δρόμο για ένταξη στις ΝΑΤΟϊκές δομές.
Στις συναντήσεις του ο κ. Κοτζιάς κατέστησε σαφές ότι η Ελλάδα δεν έχει καμία βλέψη έναντι της βορείου γείτονός της και είναι πρόθυμη να υποστηρίξει την προώθηση μεταρρυθμίσεων μέσω μεταφοράς τεχνογνωσίας και εμπειρίας, ως το παλαιότερο μέλος της Ε.Ε. και του ΝΑΤΟ στην περιοχή των Βαλκανίων.
Ως προς το ονοματολογικό συζητήθηκε με θετική διάθεση, εστιάζοντας όχι στην ουσία, αλλά στη διαδικασία που θα μπορέσει να οδηγήσει σε θετικές εξελίξεις. Η άλλη πλευρά, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, επέδειξε διάθεση συνεργασίας και σεβασμού των ευαισθησιών της χώρας μας.
Οδικώς αντί αεροπορικώς
Στα ΜΜΕ της χώρας σχολιάστηκε το γεγονός ότι ο κ. Κοτζιάς μετέβη στην ΠΓΔΜ οδικώς για να μην προσγειωθεί το αεροσκάφος στο αεροδρόμιο «Μέγας Αλέξανδρος». Σε ερώτηση δημοσιογράφου εάν υπάρχει η σκέψη να αλλάξει το όνομα του αεροδρομίου ή της κεντρικής λεωφόρου και να αφαιρέσει ορισμένα αγάλματα από το κέντρο των Σκοπίων, ο Νικόλα Ντιμιτρόφ απάντησε ότι η νέα κυβέρνηση δεν αναζητά τη «Μεγάλη Μακεδονία», αλλά τη «Μεγάλη Ευρώπη».
Πρόσθεσε δε ότι δεν είναι σοφό να στηρίζουμε την εξωτερική ή την εσωτερική πολιτική σε πρόσωπα προ δύο χιλιάδων ετών. «Είμαστε ένα έθνος που έβγαλε ορισμένα μαθήματα για το παρελθόν τα προηγούμενα χρόνια» τόνισε και πρόσθεσε: «Δεν μπορούμε να αλλάξουμε το παρελθόν. Μπορούμε να αλλάξουμε το παρόν και να ανοίξουμε τον δρόμο στο μέλλον».
Το θέμα των σχέσεων με την ΠΓΔΜ αναμένεται να θέσει -παράλληλα με το Κυπριακό- ο Ν. Κοτζιάς στον γ.γ. του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, κατά την επίσκεψή του στη Ν. Υόρκη, ενώ δείγματα του πολιτικού κλίματος στη γειτονική χώρα θα έχει η Αθήνα μετά και τις δημοτικές εκλογές του Οκτωβρίου, οπότε και θα ξεκινήσουν οι επόμενοι γύροι συνομιλιών.
ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΑΛΒΑΝΙΑ
Κουμουτσάκος κατά Εντι Ράμα
Στο άλλο μέτωπο της εξωτερικής πολιτικής, στην τακτική της αλβανικής κυβέρνησης απέναντι στην ελληνική μειονότητα, ερώτηση προς τον υπουργό Εξωτερικών, Νίκο Κοτζιά, σχετικά με τις «ενέργειες της ελληνικής κυβέρνησης για την προστασία των περιουσιακών δικαιωμάτων της εθνικής ελληνικής μειονότητας στην Αλβανία» κατέθεσε ο τομεάρχης Εξωτερικών της Νέας Δημοκρατίας, Γιώργος Κουμουτσάκος.
Σε δήλωσή του τονίζει πως «ο πρωθυπουργός της Αλβανίας κ. Ράμα πρέπει, επιτέλους, να κατανοήσει ότι ο δρόμος της αυθαιρεσίας και των επιθέσεων κατά της ελληνικής εθνικής μειονότητας θα τον φέρει σε αδιέξοδο». Σύμφωνα μάλιστα με τον κ. Κουμουτσάκο, «ο ολισθηρός αυτός δρόμος θα τον καταστήσει τελικά υπόλογο απέναντι στον ίδιο τον αλβανικό λαό, γιατί -με μισαλλόδοξες ενέργειες- υποσκάπτει το ευρωπαϊκό του μέλλον».
