Ο Μπέρνσταϊν επιτίθεται στο «αμερικανικό όνειρο»

Παλαιότερα, είχαμε επισημάνει την ευπρόσδεκτη ανάδυση μικρών, ιδιωτικών ομάδων, που ανεβάζουν με περιορισμένα μέσα μικρές όπερες. Μία από τις πιο δραστήριες είναι η «The Medium Project», που ίδρυσαν το 2013 η σκηνοθέτρια Ράια Τσακιρίδη και ο αρχιμουσικός Ανδρέας Τσελίκας.

Πρόσφατα η ομάδα επανήλθε με ένα ιδιαίτερα φροντισμένο ανέβασμα της όπερας των Μπέρνσταϊν/Μπλίτσταϊν «Ταραχή στην Ταϊτή» (1952). Τη νέα παραγωγή, που παρουσιάστηκε με συνοδεία πιάνου στο θέατρο «Σημείο», παρακολουθήσαμε στις 28/11/2016 αποκομίζοντας πολύ καλές εντυπώσεις.

Η σύντομη όπερα του Μπέρνσταϊν είναι βαθιά ριζωμένη στα κοινωνικο-ιδεολογικά συμφραζόμενα της αμερικανικής δεκαετίας του ‘50. Ο συνθέτης επιτίθεται στο «αμερικανικό όνειρο» μετωπικά, μέσα από μια σαρκαστική παρωδία, κανιβαλίζοντας ανελέητα κάθε εξιδανικευμένο συστατικό του.

Προ πολλού ξεπερασμένη από τα πράγματα, η «Ταραχή στην Ταϊτή» διατηρεί σήμερα ενδιαφέρον ως γοητευτικό δείγμα οπερατικού «vintage» αλλά και για την προφητική, κριτική οξύνοια της επίθεσης του συνθέτη στην υποκρισία του αμερικανικού κατεστημένου.

Συλλαμβάνοντας σωστά τον στυλιζαρισμένα υβριδικό χαρακτήρα του έργου (όπερα με στοιχεία μιούζικαλ), η σκηνοθέτρια Ράια Τσακιρίδη και οι συνεργάτες της πρότειναν ένα ανάλαφρο, ημιαφαιρετικό, επικοινωνιακά λειτουργικό ανέβασμα, με συνεχή στοιχεία υπονόμευσης σε σωστές δόσεις.

Εμπρός στο γυμνό, τσιμεντένιο φόντο της σκηνής η αρένα της αδιέξοδης σύγκρουσης του ζευγαριού χωρίστηκε με κολλητική ταινία στους δύο κοινωνικά προκαθορισμένους τόπους/τρόπους: τον γυναικείο και τον ανδρικό.

Πεισματικά αμετακίνητοι, η Ντίνα και ο Σαμ παρέμειναν εκεί παίζοντας τους ρόλους τους ώς το λυπητερό, αδιέξοδο τέλος της όπερας. Ενα φοινικόδεντρο από νέον, κοστούμια, έπιπλα και μικροαντικείμενα εποχής υποστήριξαν επαρκέστατα τη σκηνική εικόνα.

Μουσικά η παράσταση ήταν καλή και έρρευσε ανεμπόδιστα. Το μικρό, πεπερασμένης ηχοχωρητικότητας θέατρο υπήρξε ιδιαίτερα φιλόξενο για το ακρόαμα που παρήγαγε η ολιγομελής ομάδα μονωδών.

Η μεσόφωνος Ιρένα Αθανασίου (Ντίνα) και ο βαρύτονος Μιχάλης Ψύρρας (Σαμ) ενσάρκωσαν με ακρίβεια, άνεση και ταιριαστή κλίμακα εκφραστικότητας το πρωταγωνιστικό ζεύγος.

Ωραία τραγουδισμένο και χορογραφημένο ως σαρκαστικός χορός σχολιαστών ήταν το φωνητικό τρίο (Δεστούλη, Παπασταθόπουλος, Ζιάζιαρης), άριστα στιλιζαρισμένη η κινησιολογία των πρωταγωνιστών. Ο πιανίστας Δημήτρης Μαρίνος συνόδεψε τους τραγουδιστές με ακρίβεια και εγρήγορση.