Για τον Σωτήρη Σωτηρόπουλο

Μας άφησε στα 80 του χρόνια ο αντιναύαρχος του Π.Ν., Σ. Σωτηρόπουλος, την περασμένη εβδομάδα.

Ασυμβίβαστος. Ηταν μάλλον το κυριότερο χαρακτηριστικό του ιδιαίτερα γοητευτικού, πανέξυπνου και ταλαντούχου αυτού ανθρώπου, που συνήθως προκαλούσε εξαιρετικά φιλικά συναισθήματα σε όσους τον γνώριζαν, που γρήγορα μετατρέπονταν σε βαθύ σεβασμό για την οξύνοια, τις γνώσεις, αλλά και την τιμιότητα του δύσκολου χαρακτήρα του.

Τον γνωρίσαμε στο Μετς, σε εκείνο το τριάρι το γεμάτο με ενθύμια και λάφυρα ενός γεννημένου πολεμιστή για την πατρίδα, τη δημοκρατία και τη γνώση.

Οσες φορές κι αν τον συναντήσαμε από τότε, δεν χορταίναμε να ανακαλύπτουμε «με το στόμα ανοιχτό» τον πλούτο των πολυδιάστατων δραστηριοτήτων του.

Το ίδιο εντυπωσιακή όμως ήταν και η συνέπεια λόγων και πράξεών του, που τον είχε οδηγήσει σε εκείνο το μικρό διαμέρισμα.

Πράγματι, σύμφωνα με όσα μας είπε ο ίδιος, υπήρξε από τους πρώτους ή ο πρώτος από τους αξιωματικούς του Π.Ν. που είχε εκπαιδευτεί στην Αμερική τη δεκαετία του ’50 σε πολεμικό σκάφος εξοπλισμένο με κομπιούτερ! Την πρώιμη αυτήν γνώση τη συμπληρώνει σπουδάζοντας, στην Αμερική και πάλι, Ωκεανογραφία.

Σύμφωνα με τη μαρτυρία του, ο καθηγητής του μαθήματος αυτού τον υποδέχεται ρωτώντας τον εάν, λόγω εθνικότητας ελληνικής, γνώριζε ποιο ήταν το πρώτο ωκεανογραφικό κείμενο στην Ιστορία.

Μετά την αρνητική απάντηση του Σωτήρη, ο καθηγητής αναφέρθηκε στην περιγραφή κύματος σε ομηρικό κείμενο(!) προκαλώντας βέβαια την έκπληξη και τη συγκίνηση του φίλου μας.

Αργότερα η ΝΑSA φαίνεται ότι εκτίμησε τις αποδόσεις του, αφού, όπως μας είχε πει, δύο φορές τον κάλεσαν να απασχοληθεί εκεί!

Αυτές τις ανοιχτές πόρτες για ένα άλλο επίπεδο εμπειριών και ζωής τις αρνήθηκε, παραμένοντας πιστός στην πατρίδα που λάτρευε και στους ανθρώπους της.

Λαμπρός αξιωματικός και κυβερνήτης πολεμικών σκαφών ιδιαίτερα αυστηρών προδιαγραφών, έμαθε το Αιγαίο σαν την τσέπη του και ήταν γνωστή η ικανότητά του να διορθώνει ακόμα και τον ναυτικό χάρτη, όπως για παράδειγμα στην περίπτωση της θέσης της Μυτιλήνης…

Ο ρόλος του στο κίνημα του «Βέλους» τον έβγαλε από το στράτευμα, για να γίνει στη συνέχεια έμπιστος της μικρής ομάδας που ανέλαβε γύρω από τον Κ. Καραμανλή και τον Ευάγγ. Αβέρωφ το 1974 την αναίμακτη μετάβαση από τη χούντα στη Μεταπολίτευση.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη δική του μαρτυρία, είναι ο αξιωματικός του Ναυτικού που επέλεξε το νησί της Τζιας για να κρατήσει σε απομόνωση τους χουντικούς που μόλις είχαν συλληφθεί την πρώτη εκείνη περίοδο, όπου «τα σταγονίδια» στο ελληνικό στράτευμα θα μπορούσαν να έθεταν σε κίνδυνο την επιστροφή της δημοκρατίας!

Επίσης είναι ο κυβερνήτης του πολεμικού σκάφους που στάλθηκε στο Μεγάλο Πεύκο, για να αναγκάσει τα τεθωρακισμένα να υπακούσουν στη διαταγή του Γενικού Επιτελείο Στρατού και να φύγουν προς τη Βόρεια Ελλάδα χωρίς να κατευθυνθούν προς την πρωτεύουσα.

Στη συνέχεια η θητεία του στην Υδατογραφική Υπηρεσία τού δίνει νέα ευκαιρία να επιδείξει τη συνέπεια του χαρακτήρα του αλλά και τη λατρεία του για την πατρίδα.

Εφαρμόζοντας κατά γράμμα τους κανόνες της χαρτογράφησης, ορίζει ξεκάθαρα την απόσταση από τον αιγιαλό όπου μπορούν να κτισθούν κτίσματα. Αυτό τον φέρνει σε αντίθεση με συμφέροντα, με τα οποία δεν διστάζει ούτε στιγμή να συγκρουστεί παρ’ όλες τις συνέπειες.

Σημαντικότατη συνεισφορά του όμως υπήρξε η μελέτη που πραγματοποίησε τότε, με σκοπό την προστασία των βραχονησίδων μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

Την τρίτομη αυτή μελέτη την κατέθεσε ύστερα από πολύμηνες εργασίες και αφού είχε ο ίδιος παρακολουθήσει σεμινάριο Φιλοσοφίας του Δικαίου στην Αγγλία και μελετήσει εμβριθώς το Δίκαιο της Θάλασσας.

Εχοντας ανασύρει από το παρελθόν κάθε χρήσιμο στοιχείο, λυπόταν για τις ανεπάρκειες της ελληνικής πλευράς που δεν χρησιμοποιούσε ως αμυντικά εργαλεία τη λογική και τους όρους για παράδειγμα της Βενετοκρατίας (βλ. τον όρο Αρχιπέλαγος, πρώην χαρακτηρισμός του Αιγαίου).

Αντιλαμβανόμενος ότι η οργάνωση οικονομικής δραστηριότητας στα συγκεκριμένα σημεία κατοχύρωνε στο διεθνές δίκαιο της θάλασσας την παρουσία του ενδιαφερόμενου σε δεδομένους χώρους, θέλησε να προτείνει σχετικές δραστηριότητες για τις βραχονησίδες.

Οι εργασίες του αγνοήθηκαν για μια δεκαετία τουλάχιστον. Στην πράξη είχε ήδη περάσει όμως σε συγκεκριμένη δράση, όταν εγκατέστησε με προσωπική πρωτοβουλία φάρο σε συγκεκριμένη ξέρα του Β. Αιγαίου που από τότε κατοχύρωσε τα ελληνικά συμφέροντα.

Ας προσθέσουμε ότι είναι ο υπεύθυνος για την εγκατάσταση ηλιακών συστημάτων στους ελληνικούς φάρους.

Στη συνέχεια, μετά την αποστράτευσή του, ασχολείται με καινοτομίες και εφευρέσεις ιδίως στον τομέα της ενέργειας, που προσπαθεί χωρίς επιτυχία να εφαρμόσει στην Ελλάδα.

Ετσι λίγους μήνες πριν πεθάνει, ύστερα από σχετική ερώτησή μας, αναφέρθηκε με ενθουσιασμό στη μελέτη εγκατάστασης τουρμπίνων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από το ρεύμα του Ευβοϊκού.

Θα τον θυμόμαστε καθισμένο πάνω στα χαρτόνια της τελευταίας του μετακόμισης, στην οδό Στρατηγού Ιωάννου το 2014, να αναφέρεται με λαμπερό βλέμμα σε εκείνες τις ημέρες του Ιουλίου του 1974, όπου άγρυπνος και χωρίς φαγητό για πολλές μέρες είχε αναλάβει στα 37 του χρόνια, ανεπίσημα, τη διεύθυνση του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού, εν καιρώ πολέμου με την Τουρκία, μιας και ο ίδιος ήταν ο συγγραφέας σχετικού εγχειριδίου του Πολεμικού Ναυτικού.

Ο ίδιος επέλεξε η κηδεία του να γίνει χωρίς καμία επισημότητα, γεγονός που περιόρισε δραματικά τη συμμετοχή πολλών και αγαπημένων συνεργατών και φίλων.

Μέσα στην έντονη συγκίνηση και το πολύ φορτισμένο κλίμα της οικογένειας και των στενών συγγενών και φίλων, ένα ηχηρό «Γεια σου, Σωτήρη» ακούστηκε, που θα θέλαμε να συμπληρωθεί με ένα βροντερό «ΕΥΓΕ» από το βάθος της καρδιάς μας!