Η κόλαση αρχίζει την ώρα του δείπνου. Μέσα σε μια ολόφωτη λονδρέζικη τραπεζαρία, μπροστά σ’ ένα στρωμένο τραπέζι με σερβιρισμένο αληθινό φαγητό, τρεις γυναίκες ντυμένες υπέροχα και δυο άντρες μετεωρίζονται στο όριο της φρίκης. Και οι πέντε είναι υπέροχοι: οι Ανέζα Παπαδοπούλου, Εύη Σαουλίδου, Σταυρούλα Σιάμου, Περικλής Μουστάκης, Αρης Μπαλής συναγωνίζονται σ’ ένα ρεσιτάλ ερμηνείας. Ο Δημήτρης Καραντζάς σκηνοθετεί το έργο του Δημήτρη Δημητριάδη «Φαέθων» στο Θέατρο της Οδού Κυκλάδων «Λευτέρης Βογιατζής» καταθέτοντας μια εκπληκτική παράσταση με ένα σκληρό κείμενο που συνειρμικά παραπέμπει στον «Αμλετ», αλλά και στον μυθικό Φαέθοντα, τον γιο του Ηλιου. «Παρών» και ο Κάφκα μέσω της αριστουργηματικής «Επιστολής στον πατέρα».
Ο θεατής δεν μπορεί να παρεισφρήσει περισσότερο σε μια τέτοια οικογενειακή συγκέντρωση, σ’ ένα τόσο ανοιχτό θέαμα ικανό να σε καρφώνει στην καρέκλα με κομμένη την ανάσα. Βλέπει και την πιο αθέατη έκφραση, αφουγκράζεται την ένταση, το σταμάτημα της αναπνοής των ηρώων, πιάνει αντικείμενα, μυρίζει τον πανικό και τη μυρωδιά του φαγητού στο τραπέζι. Ακούει ακόμα και τις μπουκιές από τα μπιφτέκια και τη σαλάτα που τρώνε, το νερό που κυλάει στα ποτήρια, τα σερβίτσια που περνάνε από χέρι σε χέρι. Ακούει τον πάτερ φαμίλια, τον Αμνετ Λομ, να διακηρύττει τις χριστιανικές αξίες που κρατούν όρθιο εκείνον και το… τίμιο σπίτι του. Ενα σπίτι που έχει καταδικάσει στη σιωπή, την έλλειψη οξυγόνου, την αδιαπραγμάτευτη αποδοχή μιας μοίρας αποφασισμένης άνωθεν…
Ζώντας χρόνια ολόκληρα στον εφιάλτη ενός κλειστού αδιαπέραστου συστήματος, κόρες, σύζυγος, γιος αγνοούν τι γίνεται αλλού. Ο,τι γνωρίζουν είναι οι διδαχές από τα θεολογικά παραληρήματα του πατέρα, τα συμπεράσματα από τις φρικτές ιστορίες που διηγείται για το αποτρόπαιο «έξω». Αυτός αποφασίζει και η οικογένεια εκτελεί δίχως σκέψη. Ολοι έχουν τη διαβεβαίωσή του ότι είναι λειψοί, άχρηστοι, ανολοκλήρωτοι. Ο Περικλής Μουστάκης είναι συγκλονιστικός στην ερμηνεία του Αμνετ Λομ.
«Δυσκολεύομαι να μιλήσω αναλυτικά για την παράσταση», μας λέει. «Πιστεύω περισσότερο στη σιωπή και την αίσθηση που αφήνει στον θεατή το γεγονός που συντελείται στη σκηνή. Εξηγώντας χάνονται πολύ λεπτά πράγματα, που όμως σ’ αυτά βρίσκεται και η ουσία. Ναι, είναι πολύ δύσκολο έργο, αλλά εμένα μου αρέσει να παίζω δουλεύοντας πάνω σε ιδέες. Στο συγκεκριμένο δεσπόζει η ιδέα της πίστης και της εξουσίας. Αυτός ο άντρας είναι ο ποιμένας, ο πατέρας αφέντης. Εκχυδαΐζοντας και διαστρεβλώνοντας έναν ιερό λόγο, τον χριστιανισμό, τον φέρνει στα μέτρα του με σκοπό να κάνει υποχείρια τα μέλη της οικογένειάς του. Η συμπεριφορά του, σε αντίθεση με αυτά που διακηρύττει -τη σχέση με το απόλυτο Αλλο, τον θεό-, δεν συνδέεται με κανένα άνοιγμα στην ετερότητα. Για μένα το έργο πυκνώνει μια συγκεκριμένη πολιτισμική-ιστορική περίοδο, τότε που ο χριστιανισμός είχε χρησιμοποιηθεί, με αποτέλεσμα οι άνθρωποι να τρώνε τα ίδια τα σωθικά τους, όπως δρα και ο ήρωας μέσα στον οικογενειακό εγκλεισμό. Προσπάθησα να δω το αδιέξοδο του Αμνετ Λομ, αυτό που τον πνίγει, την τραγικότητά του».
Θεωρεί τη συνεργασία και τη βοήθεια του σκηνοθέτη εξαιρετικά σημαντική για εκείνον.
«Δεν πιστεύω στην αυταξία της νεότητας, πιστεύω στη νεότητα. Με τον Δημήτρη Καραντζά συμβαίνει κάτι μαγικό. Αν και τόσο νέος, ενσυνείδητα ή υποσυνείδητα φέρει κάτι από τα παλιά. Εχει γνώση του θεατρικού παρελθόντος. Αυτό δεν το συναντάς συχνά, ακόμα και σε μεγαλύτερους ηλικιακά σκηνοθέτες. Είναι άτομο ευφυές, γνωρίζει την επιρροή της πολιτικής, της κοινωνίας, και διαθέτει αυτό που επιζητώ: την απολυτότητα. Σηκώνει τον πήχη στον ηθοποιό, αλλά δεν σ’ αφήνει ποτέ να περνάς από κάτω. Μια διαδικασία οδύνης, που όμως οδηγεί στην απόλαυση, έστω και μια στιγμή. Κι έτσι ισχύει η παραδοξότητα να είσαι κουρασμένος σωματικά και ψυχικά, αλλά το αποτέλεσμα να σου δίνει τρομερή ενέργεια. Αλλά και το ίδιο το Θέατρο της Οδού Κυκλάδων είναι διαποτισμένο απ’ αυτή την αίσθηση οδύνης, κουβαλά μνήμες από βάσανο και περιπέτεια θεάτρου. Το φάντασμα του Λευτέρη Βογιατζή κινείται παντού. Ευτυχώς, γιατί έχουμε ανάγκη από το ιστορικό παρελθόν μας. Μαζί του πρέπει διαρκώς να συνδιαλεγόμαστε, να ιεροσυλούμε, να παίζουμε μπουνιές. Αλλά ποτέ να μη στεκόμαστε μακριά, αποκομμένοι».
INFO:
Θέατρο της Οδού Κυκλάδων-«Λευτέρης Βογιατζής» (Κυκλάδων 11 και Κεφαλληνίας, Κυψέλη. Τηλ.: 210- 8217877) «Φαέθων» του Δημήτρη Δημητριάδη. Σκηνοθεσία: Δημήτρης Καραντζάς. Σκηνικά: Ελένη Μανωλοπούλου. Κοστούμια: Ιωάννα Τσάμη. Ηχητική δραματουργία: Δημήτρης Καμαρωτός. Φωτισμοί: Αλέκος Αναστασίου.
-320x213.jpg)
