«Ανοιξη στην Παλαιστίνη, άνοιξη παντού»

Ο Αντώνης Βραδής μεταφέρει σε βιβλίο (εκδόσεις ΚΨΜ), σε μια γλαφυρή και στοχαστική αφήγηση, τη θανάσιμη καθημερινότητα της κατεχόμενης Παλαιστίνης, δύο χρόνια μετά τη δημοσίευση στην «Εφ.Συν.» της πρώτης ανταπόκρισης από την επικίνδυνη αποστολή

«Ημερολόγιο θανάτου στη Δυτική Οχθη» ήταν ο πρωτοσέλιδος τίτλος της «Εφημερίδας των Συντακτών Σαββατοκύριακο», 1-2/6/2024. Πριν από δύο χρόνια και κάτι, ενώ εξελισσόταν η γενοκτονία εις βάρος των Παλαιστινίων της Γάζας, η «Εφ.Συν.» δημοσίευσε μια «ανταπόκριση θανάτου» από τη Δυτική Οχθη, όπου εδώ και δεκαετίες το Ισραήλ κάνει σε μικρότερες, καθημερινές θανάσιμες δόσεις ό,τι έκανε στη Γάζα σε δυόμισι χρόνια.

Ο Αντώνης Βραδής, ερευνητής στο Πανεπιστήμιο St Andrews της Σκοτίας, ο Ross Domoney, Βρετανός δημιουργός ντοκιμαντέρ και δημοσιογράφος, και ο Παλαιστίνιος Waleed Samer, φοιτητής Γλωσσολογίας τότε, βρέθηκαν σε μια παράτολμη αποστολή στην περιοχή. Φυσικά, υπό τη διαρκή παρακολούθηση των αρχών του κράτους-τρομοκράτη, που εξαπολύει καθημερινές δολοφονικές επιθέσεις, αλλά και με την εύλογα καχύποπτη συμπεριφορά των Παλαιστίνιων μαχητών που ανέλαβαν την «ξενάγηση».

Το συγκλονιστικό στοιχείο της ανταπόκρισης από τη Δυτική Οχθη και από τον καταυλισμό Νουρς Σαμς, που με χίλιες δυο προφυλάξεις επισκέφθηκε η αποστολή, ήταν ότι έγιναν σχεδόν αυτόπτες μάρτυρες της δολοφονίας από τον IDF του νεαρού μαχητή Jafar, δυο μέρες αφότου τους είχε μιλήσει. Η φωτογραφία που δημοσίευσε τότε η «Εφ.Συν.» έδειχνε τον Jafar με όπλο στο χέρι, να αποτίει φόρο τιμής σε άλλον, πρόσφατα δολοφονημένο φίλο του.

Ο Αντώνης Βραδής επανέρχεται στο «Ημερολόγιο Θανάτου», αυτή τη φορά με ένα βιβλίο. «Ανοιξη στην Παλαιστίνη. Μια μαρτυρία από τη Δυτική Οχθη», είναι ο τίτλος του και θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις ΚΨΜ. Γιατί «Ανοιξη», όταν μιλάει για κάτι τόσο επικίνδυνο, σαν αυτό που περιγράφει στις 120 σελίδες για τις 20 μέρες «ξενάγησης» κυρίως στον καταυλισμό Νουρ Σαμς, την άνοιξη (Απρίλιο) του 2024;

Το εξηγεί σε ένα μικρό εισαγωγικό: «[…] άνοιξη, όπως λέμε λευτεριά. Αλλωστε, στους παράξενους αυτούς καιρούς, που ακόμα και το σύνθημα “Λευτεριά στην Παλαιστίνη” δυσφημίζεται και ποινικοποιείται, το “Ανοιξη στην Παλαιστίνη” φαντάζει σαν μια θαυμάσια εναλλακτική. Ετσι δεν είναι; Ανοιξη, λοιπόν, στην Παλαιστίνη. Και άνοιξη παντού».

Το βιβλίο αρχίζει με ένα σπόιλερ, σε άμεση αντίστιξη με το προ διετίας δημοσίευμα στην «Εφ.Συν.». «Στο τέλος, η Νουρ Σαμς πεθαίνει», λέει ο τίτλος του πρώτου κεφαλαίου του, που σημαίνει ότι ο Ισραηλινός στρατός ισοπέδωσε τον καταυλισμό.

«Κατά τη διάρκεια της σύντομης παραμονής μας σε αυτή τη γωνιά της κατεχόμενης Δυτικής Οχθης, την άνοιξη του 2024, τρεις άνθρωποι πέθαναν. Να το πω λίγο πιο σωστά: τρεις άνθρωποι που εμείς οι ίδιοι συναντήσαμε πέθαναν. Γιατί, στο ίδιο διάστημα, πέθαναν πολύ περισσότεροι, δεκατέσσερις συνολικά.

»Ή, για να το πω ακόμα πιο σωστά: κανείς τους δεν “πέθανε” έτσι ξαφνικά – δεν τους πάτησε κάποια νταλίκα, δεν άνοιξε η γη να τους καταπιεί. Τους δολοφόνησαν οι λεγόμενες IDF, οι αυτοαποκαλούμενες, δηλαδή, στρατιωτικές δυνάμεις “άμυνας” του ισραηλινού καθεστώτος», εξηγεί ο Βραδής. Και στη συνέχεια αρχίζει η γλαφυρή, αλλά ταυτόχρονα στοχαστική περιγραφή του οδοιπορικού, μέρα προς μέρα. Κάθε μέρα, από 9/4 έως 28/4/2026 και ένα σύντομο κεφάλαιο.

Και ποια είναι η επίγευση αυτής της μαρτυρίας, εμποτισμένης με τόσο θάνατο; Αντίθετα από ό,τι θα υπέθετε κανείς, ο Α. Βραδής, μάρτυρας της ισραηλινής βαρβαρότητας και της παλαιστινιακής αντίστασης, είναι αισιόδοξος: «[…] Η σιωνιστική μανία αφανισμού της Παλαιστίνης μού φαίνεται σαν ένα απελπισμένο “ή όλα ή τίποτα”, ένα τελευταίο παίξιμο χαρτιών από έναν παίκτη που ξέρει ότι έχει πια πολλά να χάσει, τόσο αν μείνει όσο κι αν φύγει από το τραπέζι».

Το βιβλίο του Α. Βραδή «Ανοιξη στην Παλαιστίνη», εκδόσεις ΚΨΜ, με εξώφυλλο του Παλαιστίνιου καλλιτέχνη Alaa Albaba, θα παρουσιαστεί την Τετάρτη 1 Ιουλίου, στο «Gustav» (Χαριλάου Τρικούπη 6-10, εμπορικό κέντρο «Atrium»).