Ο πληθωρισμός και η ακρίβεια στην Τουρκία έχει γονατίσει τα λαϊκά νοικοκυριά, αναγκάζοντας τις αρχές της γειτονικής χώρας να προβούν σε δραστικές ενέργειες, όπως τον κρατικό έλεγχο σειράς ιδιωτικών εταιρειών αλλά και στην σύλληψη δεκάδων διευθυντικών στελεχών με την υποψία της σύστασης καρτέλ στην αγορά.
Οι δικαστικά διορισμένες επιτροπές (διαχειριστές) στην Τουρκία που έχουν αναλάβει την εποπτεία ιδιωτικών επιχειρήσεων έχει φτάσει πλέον στο ζενίθ, καθώς έχουν τεθεί υπό έλεγχο πάνω από 1.000 εταιρείες.
Το τελευταίο επεισόδιο των ενεργειών αυτών αποτελεί η νέα μεγάλη έρευνα στην αγορά των πουλερικών που ξεκίνησαν οι τουρκικές αρχές και οδήγησε στη δικαστική εποπτεία 13 κολοσσών.
Η έρευνα ξεκίνησε την περασμένη Παρασκεύη όταν οι εισαγγελικές αρχές συντόνισαν εφόδους σε οκτώ επαρχίες, μεταξύ των οποίων η Κωνσταντινούπολη, η Άγκυρα, το Μπαλικεσίρ, η Προύσα, η Σμύρνη και η Σαμψούντα. Οι αρχές εξέδωσαν εντάλματα σύλληψης για 32 στελέχη και ανώτερα διοικητικά στελέχη από ορισμένες από τις μεγαλύτερες εταιρείες παραγωγής πουλερικών της Τουρκίας, υποστηρίζοντας ότι ενήργησαν συντονισμένα για να επηρεάσουν τις τιμές και να υπονομεύσουν τον ανταγωνισμό, δηλαδή για καρτέλ.
Από τους 32 συλληφθέντες, οι 3 κρίθηκαν προφυλακιστέοι ενώ οι υπόλοιποι 29 αφέθηκαν ελεύθεροι με περιοριστικούς όρους, συμπεριλαμβανομένης της απαγόρευσης εξόδου από τη χώρα, ενώ οι έρευνες συνεχίζονται.
Η κλιμάκωση αυτή έχει προκαλέσει μια ευρύτερη συζήτηση σχετικά με τον αυξανόμενο ρόλο της επιτροπείας (trusteeship) στον ιδιωτικό τομέα της Τουρκίας. Επίσημα στοιχεία του Ταμείου Ασφάλισης Καταθέσεων και Αποταμιεύσεων της Τουρκίας (TMSF) δείχνουν ότι περισσότερες από 1.100 εταιρείες βρίσκονται πλέον υπό καθεστώς επιτροπείας, εποπτείας ή άλλων συναφών μορφών κρατικού ελέγχου. Εξαιρουμένων των εταιρειών που βρίσκονται σε διαδικασία εκκαθάρισης, ο αριθμός αυξήθηκε από 699 στο τέλος του 2024 σε 949 στο τέλος του 2025. Πιο πρόσφατες εκτιμήσεις ανεβάζουν το σύνολο σε περίπου 1.156 εταιρείες.
Το οικονομικό μέγεθος αυτών των συμμετοχών έχει αυξηθεί εξίσου γρήγορα. Οι εταιρείες που τελούν υπό τη διαχείριση του TMSF απασχολούν συλλογικά σχεδόν 50.000 εργαζομένους και ελέγχουν περιουσιακά στοιχεία που προσεγγίζουν το 1 τρισεκατομμύριο τουρκικές λίρες. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, ο συνολικός ετήσιος κύκλος εργασιών τους υπερβαίνει τα 270 δισεκατομμύρια λίρες.
Από τους μεγαλύτερους παράγοντες το TMSF
Τα στοιχεία αυτά έχουν μετατρέψει το TMSF σε έναν από τους μεγαλύτερους οικονομικούς παράγοντες της χώρας. Με βάση τον αριθμό εργαζομένων, τα περιουσιακά στοιχεία και τα ίδια κεφάλαια, ο οργανισμός πλέον ανταγωνίζεται ορισμένους από τους μεγαλύτερους εισηγμένους επιχειρηματικούς ομίλους της Τουρκίας, με δραστηριότητες που εκτείνονται στη μεταποίηση, τις κατασκευές, το λιανικό εμπόριο, τα χρηματοοικονομικά και τις βιομηχανίες που σχετίζονται με την ενέργεια.
Η επέκταση του TMSF δεν περιορίζεται σε υποθέσεις εταιρικής απάτης. Η πιο επιθετική χρήση του έχει υπάρξει ως εργαλείο πολιτικής πίεσης.
Τον Μάρτιο του 2025, οι εισαγγελικές αρχές κατέσχεσαν την εταιρεία İmamoğlu İnşaat, κατασκευαστική εταιρεία που ανήκει στον Εκρέμ Ιμάμογλου, τον φυλακισμένο δήμαρχο της Κωνσταντινούπολης και τον πλέον αξιόπιστο εκλογικό αντίπαλο του Ερντογάν. Η κατάσχεση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο μιας ευρείας έρευνας για διαφθορά που στόχευε τον Ιμάμογλου και τους συνεργάτες του.
Μέχρι τις 28 Ιουνίου 2025, 52 εταιρείες που συνδέονταν με την υπόθεση είχαν τεθεί υπό επιτροπεία του TMSF. Ο Ιμάμογλου παραμένει υπό προσωρινή κράτηση εν αναμονή της δίκης, αντιμετωπίζοντας κατηγορίες τις οποίες η νομική του ομάδα και διεθνείς οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων χαρακτηρίζουν ως πολιτικά υποκινούμενες.
