Τα μόνιμα αδιέξοδα του Ισραήλ πριν αλλά και μετά τον πόλεμο

Οπως το 1979 ο ιρανικός λαός κατόρθωσε να διώξει τον σάχη, έτσι το αυτονόητο ήταν και είναι ο ιρανικός λαός να αποκαθηλώσει το θεοκρατικό καθεστώς με τους αγώνες του. Οχι βέβαια να υποστεί όλα αυτά για να αντικαταστήσει τους αγιατολάδες που ο ίδιος έφερε το 1979 στην εξουσία με τους αρεστούς του Τραμπ και του Νετανιάχου, των εχθρών του έθνους του. Να γυρίσει δηλαδή πάλι στο 1953, όταν οι ΗΠΑ με στρατιωτικό πραξικόπημα που οργάνωσαν ανέτρεψαν τον εκλεγμένο πρωθυπουργό Μοσαντέκ, διότι εθνικοποίησε τον ενεργειακό πλούτο που λυμαίνονταν μέχρι τότε ΗΠΑ και Βρετανία για να αποδοθεί εκ νέου σε αυτούς από τον σάχη. Τότε το διακύβευμα ήταν τα πετρέλαια, παραμένει όμως το ίδιο ως επιδίωξη του Τραμπ.

Σε τηλεφωνική συνέντευξή του στο CNN δήλωσε ότι δεν τον απασχολεί εάν το Ιράν μετατραπεί σε δημοκρατικό κράτος μετά τον πόλεμο, αρκεί η μελλοντική ηγεσία της χώρας να είναι «δίκαιη» και να αντιμετωπίζει θετικά τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Ερωτηθείς αν θα αποδέχονταν έναν θρησκευτικό ηγέτη στο Ιράν, απάντησε ότι αυτό δεν θα αποτελούσε πρόβλημα, εφόσον πρόκειται για πρόσωπο που «θα κάνει καλή δουλειά» και θα συνεργάζεται με τις ΗΠΑ και τους εταίρους τους στη Μ. Ανατολή. Πώς είναι δυνατόν πολιτεύματα που θεωρούνται δημοκρατικά να εκλέγουν τέτοιους προέδρους; Μήπως είναι δημοκρατικά μόνο κατ’ επίφασιν;

Εκείνο που αποσιωπάται είναι ότι τα δύο κράτη που πολεμούν για να αλλάξουν τη γεωγραφία της περιοχής, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ, πολιτισμικά είναι εντελώς ξένα με τους λαούς της Μ. Ανατολής. Οχι μόνον οι ΗΠΑ αλλά και το Ισραήλ με κατοίκους που διαμόρφωσαν την κουλτούρα τους επί αιώνες στην Ευρώπη και εμφυτεύθηκαν εκεί για άλλους σκοπούς, γεωστρατηγικούς, με τη Διακήρυξη του Μπάλφουρ το 1917 για τον έλεγχο της διώρυγας του Σουέζ. Πρόκειται δηλαδή για ένα δυτικό έθνος που διατηρεί την αποικιοκρατική νοοτροπία των άλλων ευρωπαϊκών κρατών. Γι’ αυτό δεν προσπάθησαν να συμβιώσουν μαζί με τους Παλαιστίνιους όπως τους προέτρεψε η Χάνα Αρεντ, κορυφαία Εβραία κοινωνιολόγος του 20ού αιώνα.

Αποτελεί το Ισραήλ το προκεχωρημένο φυλάκιο της Δύσης –των ΗΠΑ τώρα– στη Μ. Ανατολή. Γι’ αυτό δεν πρόκειται ποτέ να ενσωματωθεί στην περιοχή, και από τη στιγμή της δημιουργίας του είναι σε μόνιμη σύγκρουση με τους λαούς της, με τους αραβοϊσραηλινούς πολέμους που συνεχίζονται αδιάκοπα.

Οι Ισραηλινοί θα είναι οι νικητές; Στο πεδίο της μάχης ίσως, αλλά ποτέ δεν θα είναι ελεύθεροι. Ο Μαρξ έγραφε ότι «κανένα έθνος δεν μπορεί να είναι ελεύθερο και ταυτόχρονα να καταπιέζει άλλο έθνος». Θα ζουν ανάμεσα στο μίσος και στην έχθρα των γειτονικών λαών, μονίμως με το όπλο στο χέρι. Γι’ αυτό το Ισραήλ, χάριν της επιβίωσής του, υιοθέτησε μια σχέση συμμαχίας – υποταγής με την Ουάσινγκτον, για την οποία αποτελεί απλά ένα εξάρτημα της ηγεμονίας της.

Ζώντας το Ισραήλ με το αίσθημα της περικύκλωσης, αίσθημα που ποτέ δεν θα χαθεί αλλά θα ενισχύεται, και της επιβίωσης μέσα από συνεχείς πολέμους, η ηγεσία του απώλεσε κάθε ηθικό φραγμό. Από τον Μεσαίωνα και έπειτα ο πόλεμος είχε τους κανόνες του: το δίκαιο της κήρυξής του (jus ad bellum) και το δίκαιο της διεξαγωγής του (jus in bello). Ο πόλεμος δηλαδή έχει κάποιες νόρμες, όπως όρισε η Σύμβαση της Γενεύης το 1864 και όπως επικύρωσαν οι Συνθήκες της Χάγης από το 1907. Το Ισραήλ ξεπέρασε κάθε κανόνα. Εισήγαγε μάλιστα μια νέα ανήθικη μεθόδευση στη διεξαγωγή ενός πολέμου. Τη δολοφονία πολιτικών και στρατιωτικών ηγετών, όχι στο πεδίο της μάχης.

Ο Πάπας Φραγκίσκος, ερωτηθείς κάποια στιγμή σχετικά με τις ισραηλινές επιδρομές στον Λίβανο και αλλού που δολοφόνησαν τον Χασάν Νασράλα και τόσους άλλους, εμφανίστηκε επικριτικός, λέγοντας ότι «ξεπερνούν την ηθική», τονίζοντας μάλιστα ότι «ακόμα και στον πόλεμο υπάρχει μια ηθική που πρέπει να διαφυλάσσεται». Τι θα έλεγε σήμερα για τα τεκταινόμενα στο Ιράν με τη δολοφονία του Χαμενεΐ, των μαθητριών, την καταστροφή των υποδομών;

Το Ισραήλ του Νετανιάχου δεν έχει ηθικά και πνευματικά σχέση με τους Εβραίους προγόνους που με το πνεύμα τους στη διάρκεια της εβραϊκής νεωτερικότητας φώτισαν τον κόσμο και με τα γραπτά τους συνεχίζουν να τον φωτίζουν. Για τη μετάλλαξη των Εβραίων της διασποράς από θύματα σε θύτες με τη δημιουργία του Ισραήλ, είχε πει η Χάνα Αρεντ από το 1964 σε συνέντευξή της: «Στερούμενοι έναν “κόσμο” οι Εβραίοι της Διασποράς –όπου ως “κόσμος” νοείται ο χώρος όπου αναδύεται η πολιτική και ο δημόσιος χώρος από τα οποία ήσαν αποκλεισμένοι– ανέπτυξαν, όπως συμβαίνει με όλους τους λαούς παρίες, έναν ξεχωριστό δεσμό μαζί τους. Αυτό ακριβώς άλλαξε με την ίδρυση του κράτους του Ισραήλ». Σε ερώτηση αν «υπάρχει εδώ μια απώλεια για την οποία θρηνεί», απάντησε: «Ναι, το τίμημα της ελευθερίας είναι ακριβό. Οταν έρχεται η ώρα της απελευθέρωσης, ο ανθρωπισμός των ταπεινών και καταφρονημένων δεν διαρκεί ποτέ πάνω από ένα λεπτό. Βλέπετε, έτσι συνέβη και σ’ εμάς».