Βίβλινος οίνος. Ονομαστό κρασί από την Βίβλη της Θράκης

585τῆμος πιόταταί τ᾽ αἶγες, καὶ οἶνος ἄριστος,
μαχλόταται δὲ γυναῖκες, ἀφαυρότατοι δέ τοι ἄνδρες
εἰσίν, ἐπεὶ κεφαλὴν καὶ γούνατα Σείριος ἄζει,
αὐαλέος δέ τε χρὼς ὑπὸ καύματος· ἀλλὰ τότ᾽ ἤδη
εἴη πετραίη τε σκιὴ καὶ βίβλινος οἶνος. 585-589.

Ησίοδος, Έργα και Ημέραι,  στ. 583 – 617

Όταν ανθίσουν  οι ασκόλυμπροι και αρχίζει ο τζίτζικας να τραγουδά πάνω στα δέντρα ρίχνοντας τους επίμονους οξείς του ήχους από τα φτερά του στη γη, τότε  έχει φτάσει η ώρα του κουραστικού θερισμού. Οι αίγες είναι καλοθρεμμένες και το κρασί εξαιρετικό. Οι γυναίκες είναι πολύ ερωτικές αλλά οι κατάκοποι άντρες  έχουν εξασθενίσει αφού ο λαμπρός Σείριος τους κόβει τα γόνατα και αδυνατίζει το μυαλό τους. Το δέρμα τους είναι ξεραμένο από την πυρά του ήλιου. Καλό θα είναι για σένα να έχεις βρει μια καλή σκιά κάτω από βράχο για να απολαύσεις το κολατσιό και το καλό κρασί σου από τη Βίβλη της Θράκης.

590 Απόλαυσε το κριθαρένιο ψωμί σου και πιες γάλα αιγών που δεν θηλάζουν πλέον. Φάε κρέας γελάδας που βοσκούσε στα δάση και δε γέννησε ακόμα. Πολύ νόστιμο και θρεπτικό είναι και το κρέας πρωτόγεννων εριφίων.  Συνόδευσε το φαγητό με φλογερό άριστο κρασί, καθισμένος αναπαυτικά στη σκιά με το πρόσωπο προς τον Ζέφυρο που θα σου δροσίζει το σώμα και την χορτασμένη σου καρδιά. Από την αέναα ρέουσα κρήνη με τα κρυστάλλινα δροσερά νερά κάνε τρεις χοές στη γη και μια τέταρτη χοή στο κρασί σου.

Όταν αρχίζει στον ουρανό να φαίνεται ο πάμφωτος ο πανίσχυρος Ωρίων τότε πρόσταξε τους εργάτες σου ν` αρχίσουν το αλώνισμα του ιερού σταριού που στέλνει η θεά Δήμητρα. Το αλώνι σου να είναι ολοστρόγγυλο και σε μέρος ευήνεμο.

600. Γέμισε τα πιθάρια σου με το στάρι μετρώντας με ακρίβεια την ποσότητα και αποθήκευσε τα στις αποθήκες με τάξη. Πάρε εργάτη χωρίς οικογενειακές υποχρεώσεις και πρόσλαβε οικιακή βοηθό γυναίκα χωρίς παιδιά. Να έχεις σκυλί άγριο με κοφτερά δόντια και να το ταΐζεις καλά. Αυτό  θα σε φυλάξει από τον κλέφτη που κοιμάται τη μέρα για να σε κλέψει το βράδυ. Αποθήκευσε  μεγάλη ποσότητα από άχυρα και χόρτα ξερά και χλωρά ώστε να είναι υπεραρκετά για τα βόδια και τους ημιόνους σου. Μετά ξεκούρασε τους ανθρώπους σου και τα ζώα σου.  Όταν ο Ωρίων και ο Σείριος μεσουρανούν

610 και η ρόδινη αυγή συναντά τον Αρκτούρο τότε αδελφέ μου Πέρση είναι η ώρα του τρύγου. Κόψε όλα τα σταφύλια, άπλωσε τα στον ήλιο δέκα μέρες και δέκα νύχτες. Κράτησε τα μετά στη σκιά ακόμα πέντε μέρες και έπειτα  γέμισε τα πιθάρια σου με τους καρπούς αυτούς που είναι τα δώρα του σαγηνευτικού Διόνυσου.

Κι όταν οι Υάδες κι οι Πλειάδες κι ο στιβαρός  Ωρίων βασιλεύουν, τότε  έχει φτάσει  η ώρα του οργώματος και της καλής σποράς.

Περίληψη. 583 – 617

Ο Ησίοδος δίνει πρακτικές συμβουλές στον αδελφό του Πέρση για τη σωστή ώρα του θερισμού, του αλωνίσματος, του τρύγου,  της αποθήκευσης αγαθών, του οργώματος και της σποράς με βάση τα ουράνια σώματα Σείριο, Ωρίωνα, Αρκτούρο, Πλειάδες, Υάδες.. ή με βάση τα  γήινα όπως οι ασκόλυμπροι ( σκόλυμοι), τα τζιτζίκια.. Του λέει πότε το κρέας των μοσχαριών, εριφίων ή γιδών είναι πολύ νόστιμο. Του μιλά για το ψωμί, το καλό κρασί.. Θαυμασμός για τον σοφό διδάσκαλο Ησίοδο και το διδακτικό του έπος « Έργα και Ημέραι».

Σημειώσεις

583. σκόλυμος, ὁ, είδος εδώδιμου ακανθώδους φυτού, αγκινάρα, ασκόλυμπρος στα κρητικά όπου διεσώθη ακέραιο το αρχαίο Ησιόδειο όνομα του νόστιμου βρώσιμου φυτού.

583. λιγυρός. Καθαρός, αυτός που σφυρίζει, ισχυρός, λέγεται για τον άνεμο. λιγυρὰ ἄχεα, θλίψεις, πόνοι που εκδηλώνονται με θρήνους.

Αυτός που έχει καθαρή και γλυκιά φωνή.

λιγυρὰ ἀείδειν.

Ακόμα: μαλακός, εύκαμπτος. Λέγεται και για την ουρά του σκύλου.

585. τῆμος. Τότε, εκείνο τον καιρό, για περασμένο χρόνο.

585. πίων.  Χοντρός, παχουλός, στα λατινικά pinguis.( πιγκουΐνος).

πίων δημός, πλούσιος σε λίπος.

Λέγεται για λάδι, για έδαφος, παχύς, πλούσιος, άφθονος, γόνιμος, εύφορος, πίονα ἔργα, 

ὀπώρας πίων ποτός, λέγεται για το κρασί.

Λέγεται για πρόσωπα και τόπους, πλούσιος, άφθονος.

 πίονι μέτρῳ, με μέτρο πλούσιο.

589. βίβλινος οἶνος, ὁ, Βίβλινο κρασί· ονομάζεται έτσι από την ομώνυμη περιοχή της Θράκης (Βίβλη).

592. αἶθ-οψ. <αἴθω + ὄψ. Αυτός που έχει φλογισμένη, πύρινη, φωτεινή όψη, λέγεται για μέταλλο, αυτό που αστράφτει. Επίσης λέγεται για κρασί, αυτό που αφρίζει.

606. συρφετός, ὁ. <σύρω. Οτιδήποτε σύρεται ή φέρεται από τον άνεμο, ξερά φύλλα, φρύγανα, άχυρα, απορρίμματα.

 614. πολυ-γηθής. <γηθέω. Πολύ εύθυμος, γοητευτικός, θελκτικός, σαγηνευτικός, πολύ χαρούμενος, εξαιρετικά ευχάριστος.

1*. Αρχιτέκτων. Ιστορικός Αρχιτεκτονικός. Ιστορικός Τέχνης.

2*. Στους αγαπημένους Ιωάννα – Μαρίνα, Ειρήνη, Κωνσταντίνο, Νίκο, Μπάμπη.