Στις αρχές του 20ού αιώνα οι θεωρητικοί της γεωπολιτικής στη Γερμανία αναζητούσαν ζωτικό χώρο (Lebensraum) στην Ανατολική Ευρώπη και την Αφρική.
Σήμερα, η πολιτική ελίτ της χώρας αναζητά δημοσιονομικό χώρο για να μπορέσει να αυξήσει τις αμυντικές δαπάνες, χωρίς να προβεί σε οδυνηρές περικοπές κοινωνικών παροχών και υπηρεσιών.
Το πρόβλημα είναι η με πρωτοβουλία Σόιμπλε ενσωμάτωση στο Σύνταγμα του «κόφτη χρέους», που θέτει αδιαπραγμάτευτό όριο στην αύξηση των δαπανών, όπως για παράδειγμα οι αμυντικές δαπάνες, με την υποχρέωση ισοδύναμων περικοπών σε αλλά κεφάλαια του προϋπολογισμού.
Το προχθεσινό εκλογικό αποτέλεσμα δεν διασφάλισε την πλειοψηφία των δύο τρίτων της Μπούντεσταγκ που είναι αναγκαία για τη μεταρρύθμιση του Συντάγματος. Να θυμίσουμε ότι το παραπάνω αδιέξοδο ήταν η αιτία της αποπομπής των Φιλελευθέρων από την τρικομματική κυβέρνηση Σολτς και της προκήρυξης πρόωρων εκλογών.
Δίχως υπερβολή, το φάντασμα του Σόιμπλε στοιχειώνει σε συνθλιπτικό βαθμό την πολιτική σκηνή της Γερμανίας.
Στις προχθεσινές εκλογές η Εναλλακτική αναδείχτηκε πρώτο κόμμα με ποσοστό 35% στην πρώην Ανατολική Γερμάνια.
Ποιος θυμάται σήμερα ότι ο Σόιμπλε χειρίστηκε τις ιδιωτικοποιήσεις στην πρώην Ανατολική Γερμανία με τρόπο που κάθε παραγωγική δραστηριότητα κατέστη ασύμφορη;
Η βαθιά φτώχεια στην οποία έχουν εγκλωβιστεί οι πρώην βιομηχανικές περιοχές της χωράς παραπέμπει στην ενοποίηση της Ιταλίας τον 19ο αιώνα, όταν ο ανεπτυγμένος Βορράς σάρωσε την παραγωγική διαδικασία του Νότου, ο οποίος δεν συνήλθε από τότε.
Ο δρόμος για τον Μερτς θα είναι μακρύς και δύσκολος, αν υποθέσουμε ότι βρίσκει την πλειοψηφία των δύο τρίτων στη Βουλή.
Το ερώτημα των ερωτημάτων που θα παραμείνει αναπάντητο ακόμη και στην περίπτωση επεκτατικής δημοσιονομικής πολιτικής θα εξακολουθεί να είναι αν θα πρόκειται για μια στρατηγική επιλογή ή για μια παρένθεση ειδικού σκοπού, όπως συνέβη με το Ταμείο Ανάκαμψης.
Οση αισιοδοξία κι αν επιστρατευτεί, είναι δύσκολο να στοιχηματίσει κανείς ότι η Γερμανία θα ξεπεράσει τις αγκυλώσεις που τη μετέτρεψαν από ατμομηχανή σε τροχοπέδη της ευρωπαϊκής ενοποίησης.
Η τροποποίηση του «κόφτη χρέους» και η υιοθέτηση επεκτατικής δημοσιονομικής πολιτικής μαζί με τον κοινό δανεισμό και τη μεταφορά πόρων εντός της Ε.Ε. είναι μια καραμπόλα στρατηγικών αλλαγών χωρίς προηγούμενο για τη χώρα στη μεταπολεμική περίοδο και ακόμη περισσότερο για μια εύθραυστη τρικομματική κυβέρνηση.
