Καμιά άλλη χώρα δεν θα μπορούσε να αποτυπώσει καλύτερα την αδιέξοδη πορεία του πλανήτη από την επιλογή του Αζερμπαϊτζάν, της χώρας που φιλοξενεί τις φετινές διαπραγματεύσεις για το κλίμα (COP29). Την ώρα που πολλές χώρες βουλιάζουν στις πλημμύρες, οι ηγέτες μας βάφονται πράσινοι ή αμφισβητούν ευθέως την κλιματική κρίση και συζητούν πώς θα μας σώσουν στην πρωτεύουσα ενός μεγάλου παραγωγού υδρογονανθράκων, με μια κυβέρνηση που δεν σέβεται την εθνική κυριαρχία της γειτονικής Αρμενίας, διεξάγει εθνοκάθαρση στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ και φυλακίζει τους διαφωνούντες και τους οικολόγους ακτιβιστές.
Η Ρωσία μπαίνει έμμεσα στο ενεργειακό παιχνίδι μέσω της χώρας αυτής, η οποία πλουτίζει σε βάρος του κλίματος, με το 64% των εσόδων της να προέρχεται από τους υδρογονάνθρακες. Την ίδια στιγμή η «αποσυνάγωγη» Ρωσία επιδεινώνει το κλίμα και με τον πόλεμό της στην Ουκρανία (έκθεση IGGAW) αλλά χάρη και στην πίεση των ΗΠΑ ώστε η αναφορά των τεράστιων στρατιωτικών εκπομπών να είναι εθελοντική και μόνο τέσσερις χώρες να υποβάλλουν ελλιπή στοιχεία στη σύμβαση-πλαίσιο του ΟΗΕ για την κλιματική αλλαγή (UNFCCC), η οποία διοργανώνει τις συνομιλίες για το κλίμα.
Για πρώτη φορά φέτος, ο πλανήτης ξεπέρασε τη θερμοκρασία +1,5°C σε σύγκριση με τα προβιομηχανικά επίπεδα, στόχο που έθεσε 9 χρόνια πριν η Συμφωνία του Παρισιού για το 2100. Το κλίμα καταρρέει. Και οι ηγέτες μας υποδύονται πως μεριμνούν, ενώ χιλιάδες εκπρόσωποι οικονομικών λόμπι κάνουν «πράσινες» μπίζνες και οι χώρες της Ε.Ε. υποχωρούν ως προς τους κλιματικούς τους στόχους, με τον χαρακτηρισμό της πυρηνικής ενέργειας και του ορυκτού αερίου ως «καυσίμων μετάβασης».
Από την «κρίση αερίου» οι επιχειρήσεις ενέργειας έχουν αποκομίσει υπέρογκα κέρδη σε βάρος των πολιτών και η ελληνική κυβέρνηση επιδιώκει τη μετατροπή της χώρας σε «ενεργειακό κόμβο μεταξύ ευρωπαϊκού Νότου και Βορρά», επιμένει στον εγκλωβισμό της χώρας στο αέριο με αδιέξοδη επέκταση των υποδομών και των χρήσεών του, όπως τερματικά υγροποιημένου αερίου (LNG) και νέες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με αέριο.
Απαιτείται στροφή σε 100% καθαρή ενέργεια, με απόρριψη των σχεδίων για έρευνες και εξορύξεις υδρογονανθράκων (και μάλιστα και σε ευαίσθητες περιοχές, όπως στην Ελληνική Τάφρο), για τον αγωγό αερίου EastMed και για την κατασκευή πυρηνικών μονάδων κλασικών ή ως «πυρηνικών τσέπης», επιλογές που υποθηκεύουν τη χώρα για πολλές δεκαετίες.
Απαιτείται μηδενισμός των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου μέχρι το 2040, με πάνω από 80% ανανεώσιμη ηλεκτροπαραγωγή το 2030 και βιώσιμη χωροθέτηση των ΑΠΕ για παράλληλη προστασία της φύσης και της βιοποικιλότητας. Οι πράσινες λύσεις είναι εφικτές, και όχι ως «πράσινο ξέπλυμα», αλλά πρέπει να τις υιοθετήσουν πραγματικά ευρύτερες δυνάμεις, ως ουσιαστικό μέρος ενός σχεδίου βιώσιμης παραγωγικής ανασυγκρότησης της χώρας.
*Τέως ευρωβουλευτής, Πράσινοι-Οικολογία
