Στο Μουσείο του Λούβρου, που κατέχει μακράν τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα απ’ όλα τα άλλα, με τον «πληθυσμό» μιας Ελλάδας να περνά τις πύλες του ετησίως (αναφερόμαστε σε πάνω από εννέα εκατομμύρια επισκέπτες), πρόκειται να εγκαινιαστεί το 2027 η νέα πτέρυγα Βυζαντινών Τεχνών και Ανατολικού Χριστιανισμού. Αυτός είναι και ο λόγος που την περασμένη βδομάδα επισκέφτηκε τη χώρα μας η πρόεδρος και διευθύντρια του μουσείου, Λοράνς ντι Καρ, η οποία μαζί με τον -φιλέλληνα όπως αποδείχτηκε- διευθυντή της νέας πτέρυγας, Μαξιμιλιάν Ντιράν, είχαν συναντήσεις με την ηγεσία του υπουργείου Πολιτισμού προκειμένου να θέσουν τις βάσεις για μια νέα πολιτιστική και επιστημονική συνεργασία σε αυτό το πεδίο.
Αφορμή στάθηκε η επιλογή της πρότασης της γαλλοαμερικανικής κοινοπραξίας WHY-BGC, κατόπιν διεθνούς διαγωνισμού, η οποία αναλαμβάνει από του χρόνου την κατασκευή της νέας πτέρυγας: θα εκτείνεται σε 2.200 τ.μ. και θα στεγάσει μέρος της βυζαντινής συλλογής του μουσείου, που αριθμεί περίπου 20.000 αντικείμενα τα οποία αφηγούνται μια μακρά ιστορία.
Πολλές είναι οι καινοτομίες της έκθεσης που σχεδιάζεται:
● Μία διαφορά με τα άλλα μουσεία που εκθέτουν παρόμοιες συλλογές είναι ότι τα εκθέματα φτάνουν μέχρι τον Μεσαίωνα, ενώ στο Λούβρο το διάστημα θα επεκταθεί χρονικά καλύπτοντας έργα τέχνης με αφετηρία τον τρίτο αιώνα μέχρι και το 1923, όταν υπεγράφη η Συνθήκη της Λωζάννης, χρονολογία με ισχυρό συμβολισμό καθώς τότε μετακινήθηκαν μεγάλοι πληθυσμοί και ως φυσική συνέπεια και πολλά έργα τέχνης σηματοδοτώντας όχι μόνο τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις στην περιοχή, αλλά και τη μάχη που δίνει το μουσείο κατά της παράνομης διακίνησης έργων τέχνης.
● Η γεωγραφική περίμετρος που αφορά τα εκθέματα είναι επίσης εκτενής, καθώς σε αυτήν περιλαμβάνονται έργα από την Αιθιοπία μέχρι τη Ρωσία, τον Καύκασο, τη Μεσοποταμία, τα Βαλκάνια και τη Μέση Ανατολή, με την Ελλάδα πάντα στο γεωγραφικό επίκεντρο.
● Ενα τρίτο στοιχείο στο οποίο εστιάζει το Λούβρο είναι η εξερεύνηση του ρόλου της εικόνας για τους χριστιανικούς λαούς της Ανατολής, η εξέλιξή της και το πώς καθόρισε τους πολιτισμούς τόσο στον δυτικό όσο και στον ισλαμικό κόσμο. Ολα αυτά προσεγγίζονται με την οπτική ενός ερωτήματος ιστορίας της τέχνης, που θα επιχειρηθεί να βρει απάντηση.
Τα παραπάνω έγιναν γνωστά σε άτυπη συνάντηση των παραγόντων του μουσείου με Ελληνες δημοσιογράφους στο πλαίσιο δεξίωσης που παρέθεσε η γαλλική πρεσβεία για να τιμήσει το νέο τμήμα που θα δημιουργηθεί.
Το «βυζαντινό μονοπάτι» στο ένατο τμήμα του μουσείου, την πτέρυγα Ντενόν, δεν θα παρουσιάζει απλώς τη συλλογή Βυζαντινής και Ανατολικής Χριστιανικής Τέχνης, αλλά θα συνομιλεί και με τρόπο, όχι μόνο θρησκευτικό, αλλά και ιστορικό και κοινωνικό, με τα τμήματα που επίσης στεγάζονται εκεί. Η συλλογή θα γειτονεύει με την Ισλαμική Τέχνη -την τελευταία επέκταση του μουσείου που δημιουργήθηκε πριν από 20 χρόνια, στον απόηχο της 11ης Σεπτεμβρίου, σε μια κίνηση να αναδειχτεί ένα φωτεινότερο πρόσωπο της θρησκείας- και επίσης θα επικοινωνεί χωροταξικά με το Τμήμα Ελληνικών, Ετρουσκικών και Ρωμαϊκών Αρχαιοτήτων καθώς και με τις αίθουσες της δυτικής ζωγραφικής, αναδεικνύοντας πληρέστερα τον ιστορικό και διαπολιτισμικό διάλογο στην περιοχή της Μεσογείου. Και βέβαια βοηθώντας στην καλύτερη κατανόηση της πολυπλοκότητας του βυζαντινού πολιτισμού, του ρόλου που διαδραμάτισε και της συνεισφοράς του.
Λειψανοθήκες του Ναού του Πανάγιου Τάφου, μακέτες που απεικονίζουν τους Αγίους Τόπους, θησαυροί που έχουν δωρηθεί στον Λουδοβίκο τον 14ο: ο διευθυντής της νέας πτέρυγας δυσκολεύτηκε να ξεχωρίσει κάποιο από τα εκθέματα που θα παρουσιαστούν όταν τον ρωτήσαμε σχετικά, ωστόσο οι εικόνες μεγάλης αξίας, κοσμήματα, προτομές και ανάγλυφα σε πολύτιμα υλικά, αλλά και τα ψηφιδωτά-μάρτυρες της ιστορίας είναι μερικά μόνο από τα εκθέματα που προβάλλει το σχετικό ενημερωτικό υλικό του μουσείου.
Για ένα όνειρό της που πραγματοποιείται μίλησε η πρόεδρος/διευθύντρια του μουσείου. Το όνειρο να παρουσιάζεται πληρέστερα η σύνδεση μεταξύ των έργων της κληρονομιάς του μουσείου και της εποχής τους, παρέχοντας στους επισκέπτες μια συναρπαστική οπτική εμπειρία, προσκαλώντας στον στοχασμό και επιτρέποντας την καλύτερη κατανόηση των σημείων σύγκλισης μεταξύ διαφορετικών πολιτισμών και, τέλος, αναδεικνύοντας τον πλούτο των αλληλεπιδράσεών τους, την αμοιβαία επιρροή και τη σύνδεσή τους-απόηχους εμπειρίας που η ίδια χαρακτήρισε ως ανεκτίμητους.
Σε ό,τι αφορά την ελληνική αλλά και τις διεθνείς συνεργασίες στο πλαίσιο του βυζαντινού τμήματος, με ακρογωνιαίο λίθο την ελληνική συμβολή, η κ. Ντι Καρ είπε ότι αυτή θα πλαισιώνεται από ανταλλαγές προσωπικού και τεχνογνωσίας, εκθέσεις και σεμινάρια, έναν διεθνή επιστημονικό διάλογο που θα αναδείξει όχι μόνο τρόπους συντήρησής τους, αλλά και τα ίδια τα έργα συμβάλλοντας στην εξεύρεση απαντήσεων στα σύγχρονα ερωτήματα τέχνης τα οποία φιλοδοξεί να θέσει το νέο αυτό εγχείρημα.
Κατά τ’ άλλα φάνηκε να μην κατανοεί την ερώτησή μας για το κατά πόσον οι χώροι του μουσείου ενοικιάζονται για εκδηλώσεις. Μέρος των δραστηριοτήτων του μουσείου είναι η πραγματοποίηση εκδηλώσεων στους χώρους του από δημόσιους φορείς και εταιρείες, ακόμη και από χορηγούς -όπως συνέβη τώρα με τους Ολυμπιακούς Αγώνες-, όχι όμως από ιδιώτες, μας είπε. Και πώς να της εξηγήσουμε τα όσα λαμβάνουν χώρα εδώ, συμπτωματικά στο Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο, τα οποία εγείρουν μέχρι και πολιτειακού χαρακτήρα θέμα με την παραχώρηση των χώρων υπέρ ιδιωτικής εκδήλωσης σε μέλος της πρώην βασιλικής οικογένειας της χώρας, ο λαός της οποίας έχει αμετάκλητα αποφανθεί υπέρ του αβασίλευτου δημοκρατικού πολιτεύματος; Οταν εξηγήσαμε το θέμα σε Γαλλίδα συνάδελφο που μας ρώτησε σχετικά, εκείνη αρκέστηκε, κουνώντας το κεφάλι, να μας πει με νόημα: «Είδες τη Μαρία Αντουανέτα στην Τελετή Εναρξης των Ολυμπιακών στο Παρίσι;» Ηταν η εικόνα που συζητήθηκε όσο λίγες, καθώς ο φακός στράφηκε στο παράθυρο με την κυρία που κρατούσε το κομμένο κεφάλι της αγκαλιά.
-320x213.jpg)
