«Υπερταμείο» υπεράνω ελέγχου

Με συνοπτικές διαδικασίες, όπως συμβαίνει άλλωστε με άλλα πέντε νομοσχέδια που στριμώχνονται για ψήφιση τις επόμενες δύο εβδομάδες πριν από το ολιγοήμερο κλείσιμο της Βουλής, προωθείται για υπερψήφιση και το νομοσχέδιο με τον παραπλανητικό τίτλο «Αναδιάρθρωση της Ελληνικής Εταιρείας Συμμετοχών και Περιουσίας και των θυγατρικών της». Το νομοσχέδιο κατατέθηκε χθες στη Βουλή έπειτα από διαβούλευση 13 ημερών και αύριο θα γίνει η πρώτη συζήτηση επί των διατάξεών του στην Επιτροπή Οικονομικών. Ηταν ο ίδιος ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστής Χατζηδάκης που πρόδωσε τις κυβερνητικές προθέσεις όταν παρουσιάζοντας στα μέσα Ιουνίου το νομοσχέδιο είχε κάνει λόγο για «μοντέλο ΔΕΗ σε 8 φορείς του Υπερταμείου για καλύτερες υπηρεσίες στους πολίτες».

Το τι εστί μοντέλο ΔΕΗ ήδη το γνωρίζουμε, καθώς η πρώην Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού και είναι και συμπεριφέρεται ως ιδιωτική. Αυτό φαίνεται ότι θα ισχύσει και για τις 8 θυγατρικές του Υπερταμείου, δηλαδή για τα άκρως προβληματικά ΕΛΤΑ, τη ΔΕΘ-Helexpo, τον Οργανισμό Κεντρικών Αγορών και Αλιείας (ΟΚΑΑ), την Κεντρική Αγορά Θεσσαλονίκης (ΚΑΘ), τη ΓΑΙΑΟΣΕ, τις Ελληνικές Αλυκές, τη Διώρυγα Κορίνθου και, κυρίως, τον ΟΑΣΑ Συγκοινωνίες Αθηνών, που επηρεάζει τη ζωή εκατομμυρίων κατοίκων της Αττικής.

Η μεγάλη… καινοτομία του νομοσχεδίου πάντως είναι η δημιουργία «Εθνικού Επενδυτικού Ταμείου» το οποίο θα χρηματοδοτεί και ιδιωτικές επενδύσεις, αλλά με δημόσιο χρήμα και για την ακρίβεια με χρήματα (300 εκατ. ευρώ) από την επιστροφή των ΕΥΔΑΠ και ΕΥΑΘ στο Δημόσιο, όπως επέβαλε η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας. Ετσι αποτράπηκε μεν η ιδιωτικοποίηση των εταιρειών ύδρευσης, όπως επέβαλε η απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου, αλλά… ιδιωτικοποιούνται, τουλάχιστον κατά το ήμισυ, οι αξίες των μετοχών τους. Την εταιρική δομή του νέου Ταμείου θα εισηγηθεί η γνωστή μας BlackRock.

Αυτό πάντως που έχει προκαλέσει τις μεγαλύτερες αντιδράσεις στις διατάξεις του νομοσχεδίου είναι η μέγιστη ευελιξία στη στελέχωση, στις προσλήψεις και στις μετακινήσεις προσωπικού, όπως και στις προμήθειες των θυγατρικών του Υπερταμείου, στις οποίες οι διευθύνοντες σύμβουλοι, εκτός από παχυλές αμοιβές, θα έχουν και υπερεξουσίες.

Είναι χαρακτηριστικά τα δεκάδες σχόλια που αναρτήθηκαν κατά τη δημόσια διαβούλευση του νομοσχεδίου στον ιστότοπο opengov.gr, κυρίως από εκπροσώπους και εργαζόμενους των φορέων του ΟΑΣΑ. Σταχυολογούμε μερικά χαρακτηριστικά:

● Το νομοσχέδιο καταργεί κεκτημένα δικαιώματα εκπροσώπησης των εργαζομένων (πειθαρχικά), εισάγει διαδικασίες προσλήψεων με ασαφείς διαδικασίες (συνέντευξη), δημιουργεί εργαζόμενους πολλών ταχυτήτων, με αμοιβές που διαφοροποιούνται για την ίδια εργασία.

● Το ν.σ. καταργεί τον οποιοδήποτε έλεγχο από ανεξάρτητη αρχή (ΑΣΕΠ, ΕΑΔΗΣΥ, Ε.Σ.), κλείνει την πόρτα στη δημοσιοποίηση των δαπανών, τη διαφάνεια, την ίση μεταχείριση, τη λογοδοσία, τον έλεγχο, τη όποια διεκδίκηση ενίσχυσης ενός ασφαλούς εργασιακού περιβάλλοντος.

● Αποκλείει τη συμμετοχή μικρομεσαίων επιχειρήσεων, μειώνει των ανταγωνισμό, επενδύει στους μεγάλους και λίγους, ενισχύει τον συγκεντρωτισμό σε όλα τα επίπεδα.

● Είναι ποτέ δυνατό να αποφασίζεται η μετακίνηση εργαζομένου ΧΩΡΙΣ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΤΟΥ; Με ποια λογική ένας τεχνίτης στην ΟΣΥ θα μετακινείται από τα λεωφορεία στα ΕΛΤΑ, και μάλιστα χωρίς να χρειάζεται καν να δικαιολογείται η μετακίνηση αυτή;

● Οι εργαζόμενοι στις θυγατρικές του Υπερταμείου, όπως για παράδειγμα στον ΟΑΣΑ, έχουν προσληφθεί μέσω ΑΣΕΠ με συγκεκριμένα κριτήρια, προϋποθέσεις και εξειδίκευση. Η δυνατότητα μεταφοράς τους μεταξύ των εταιρειών κατά βούληση τους «εξισώνει» με αναλώσιμα, καταλύει κάθε έννοια σταθερότητας στο εργασιακό περιβάλλον.

● Τα περιουσιακά στοιχεία των εταιρειών που ανήκουν σε δημόσιες ή εταιρείες γενικής κυβέρνησης είναι προς ιδιωτικοποίηση. Πώς επιστρέφεται αυτό το χρηματικό όφελος στο Δημόσιο ή στο ευρύτερο Δημόσιο, εκεί δηλαδή όπου προέκυψε η αξία της εταιρείας; Με αυτό το νομοσχέδιο τη χρηματική αξία τη λαμβάνει η ιδιωτική εταιρεία Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας Α.Ε. χωρίς να έχει δαπανήσει κεφάλαιο για την αγορά τους. Αυτή η τακτική καταλύει το αίσθημα δικαίου περί προστασίας του δημόσιου συμφέροντος.

● Πώς μπορεί να εξυπηρετεί δημόσιο σκοπό η ΕΕΣΥΠ και ταυτόχρονα να μην έχει σχέση με τον δημόσιο τομέα ή τον ευρύτερο δημόσιο τομέα;

● Θα ζητηθεί γνώμη στην παρούσα φάση από το ΑΣΕΠ για τα σημεία που ορίζει το νομοσχέδιο προσλήψεις κατά παρέκκλιση; Το άρθρο αποτελεί συνέχεια της προσπάθειας για έμμεση κατάργηση του ΑΣΕΠ.

● Ποια ανάγκη οδήγησε στην αλλαγή του τρόπου Προμηθειών κατά Παρέκκλιση του 4412/2016; Να ζητηθεί γνώμη για το άρθρο από την ΕΑΔΗΣΥ.