Γύρω από το Κυπριακό θα περιστρέφονται το προσεχές διάστημα οι ελληνοτουρκικές σχέσεις, με ορίζοντα την Ετήσια Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ τον Σεπτέμβριο και βασικό στόχο την επανέναρξη των συνομιλιών της Κυπριακής Δημοκρατίας με την πλευρά των Τουρκοκυπρίων. Η Αθήνα, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, αναμένει ρητορική όξυνση με την επίσκεψη Ερντογάν στα κατεχόμενα για τον εορτασμό της επετείου της τουρκικής εισβολής, παράλληλα όμως θεωρεί ότι αποτελεί «ιστορική ευκαιρία να αρχίσουν εκ νέου οι συνομιλίες των δύο πλευρών υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, στη βάση των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας και του Διεθνούς Δικαίου».
Για την ελληνική κυβέρνηση, όπως επισημάνθηκε και στη χθεσινή συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ, «το Κυπριακό αποτελεί ύψιστη προτεραιότητα» και ως εκ τούτου θα διαμορφώσει (ή θα επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό) τη συνέχεια των σχέσεων Ελλάδας-Τουρκίας. Από την άλλη όμως, η κυβέρνηση Ερντογάν δεν δείχνει διατεθειμένη να ανασκευάσει την τακτική που ακολουθεί από την κατάρρευση των συνομιλιών στο Κραν Μοντανά (2016-17) χωρίς την αναγνώριση του ψευδοκράτους. Σχηματικά, η Ελλάδα θέλει να αναδείξει το γεγονός ότι η Κύπρος είναι «η τελευταία χώρα της Ευρώπης που είναι διαιρεμένη με τείχος κατοχής», ενώ η Τουρκία να παρουσιαστεί ρεαλιστική με βάση «τις πραγματικότητες που έχουν διαμορφωθεί τα τελευταία 50 χρόνια».
Η Αθήνα αλλά και η Αγκυρα περιμένουν την έκθεση της προσωπικής απεσταλμένης του γ.γ. του ΟΗΕ, Μ.Α. Ολγκίν-Κουεγιάρ, που σύμφωνα με πληροφορίες δεν κομίζει νέες προτάσεις, αλλά αποτελεί μια αποτύπωση της σημερινής κατάστασης και κατόπιν, στη Γ.Σ. του Οργανισμού (10-11 Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη), την ανακοίνωση των επόμενων ενεργειών ή την αναβολή κάθε πρωτοβουλίας, κάτι που θα αποτελούσε ομολογία αποτυχίας και μάλλον θα πρέπει να αποκλείεται, όσο κι αν πιέζει η Αγκυρα προς αυτή την κατεύθυνση.
Στο περιθώριο της Γ.Σ. του ΟΗΕ προγραμματίζεται η επόμενη συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν, σε συνέχεια της σύντομης και μάλλον επικοινωνιακού τύπου συνάντησης του ΝΑΤΟ. Εφόσον για την Αθήνα το Κυπριακό είναι «ύψιστο θέμα», το πακέτο των ελληνοτουρκικών δεν είναι δυνατόν να μην το περιλαμβάνει στον διάλογο. Οι πληροφορίες μάλιστα από κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι η συνέχεια της ελληνοτουρκικής προσέγγισης θα κριθεί στη συνάντηση κορυφής της Νέας Υόρκης.
Τα υπουργεία Εξωτερικών της Ελλάδας και της Τουρκίας μέχρι τώρα δεν έχουν ανοίξει τον πολιτικό διάλογο για τη μείζονα (και μόνη) διαφορά επί των θαλάσσιων ζωνών (ούτε επάνω στη βάση των διερευνητικών επαφών) και ως εκ τούτου αναμένουν το σήμα από Μητσοτάκη-Ερντογάν. Οι όροι της συζήτησης (και στη συνέχεια διαπραγμάτευσης) θα καθοριστούν διπλωματικά εφόσον οι δύο αρχηγοί συμφωνήσουν στο ζητούμενο. Ειδάλλως, το ερώτημα που θα προκύψει την επομένη είναι για πόσο μπορεί να παραταθεί η χαμηλή προσέγγιση (με τη θετική ατζέντα και ορίζοντα το φθινόπωρο στη συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας στην Αγκυρα). Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η καλή πορεία των ελληνοτουρκικών μπορεί να επιδράσει θετικά και στο Κυπριακό και να επιτευχθεί επανέναρξη των συνομιλιών.
Η τουρκική διπλωματία, σύμφωνα με πληροφορίες, επαναφέρει στο τραπέζι την ιδέα της συνεκμετάλλευσης στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, χωρίς προγενέστερη διευθέτηση της υφαλοκρηπίδας και των ΑΟΖ, κάτι που δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό από την ελληνική πλευρά. Η ελληνική κυβέρνηση σημειώνει ότι η κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν γίνεται να περάσουν σε σχήματα επιχειρηματικής συνεργασίας. Το θέμα από την άλλη είναι αν η τουρκική κυβέρνηση μπορεί να δεχθεί διεύρυνση του πακέτου που έχει συνθέσει στα ελληνοτουρκικά (με αλλεπάλληλες επιθετικές αξιώσεις) δεχόμενη και το Κυπριακό, που ούτως ή άλλως αποτελεί κομβικό θέμα και στις σχέσεις Τουρκίας-Ε.Ε., αλλά και για την αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ανατολικής Μεσογείου.
