O Grotius δικαιώνει τη νέα μορφή της αυτοκρατορίας. Η επιρροή του στη διεθνή νομολογία, στους νόμους που αφορούν τη θάλασσα και στον εταιρικό νόμο είναι τεράστια. Τα έργα του ενσωματώνουν τις ιδέες πολλών άλλων, όπως του Alberico Gentili (1) και των μελών της Σχολής της Σαλαμάνκας. Εξυμνεί αφόρητα τον Suarez και αναφέρει ειδικά τον Vitoria ως τη πηγή των απόψεών του για τον «δίκαιο πόλεμο». Το κύριο χαρακτηριστικό του Grotius ήταν ότι διατελούσε υψηλόβαθμος αξιωματούχος της Ολλανδικής Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών (VOC), που είχε ιδρυθεί το 1602 από έναν πολιτικό σύμμαχο του Grotius και που αποτελούσε το υπόδειγμα για τις ναυτιλιακές επιχειρήσεις της Αυτοκρατορίας, αλλά ήταν και ένας βασικός στυλοβάτης της, με έδρα το Αμστερνταμ. Με τη δημιουργία της, θριαμβεύει η ιδιωτική χρηματοπιστωτική ολιγαρχία έναντι της έννοιας της Κοινοπολιτείας.
Ο Grotius σαν υπάλληλος της Ολλανδικής Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών, ήταν πολύ αναλυτικός στη διατύπωση της θέσης ότι τα δικαιώματα ιδιωτικής ιδιοκτησίας και της συμπεριφοράς των αγορών δεν πρέπει να περιορίζονται καθόλου από την κυβερνητική εξουσία. Προεξοφλώντας τη φύση της Βρετανικής Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών, η αντίστοιχη Ολλανδική μπορούσε να διεξαγάγει πολέμους, να συνάπτει συμφωνίες με ξένα κράτη, να χτίζει φρούρια και να διαθέτει ένοπλα στρατεύματα πεζικού και ναυτικού. Επιπρόσθετα, όλοι οι υπάλληλοι της VOC έδιναν όρκο στη συγκεκριμένη εταιρεία, η οποία δεν αποτελούσε παράρτημα της ολλανδικής κυβέρνησης, εφόσον αποτελούσε μια ιδιωτική αυτοκρατορία, που ήταν σε θέση να αγνοεί τα κυριαρχικά δικαιώματα όλων, ακόμα και της Ολλανδίας.
Το βιβλίο του Grotius «Ο Νόμος του Πολέμου και της Ειρήνης» είχε γραφτεί ειδικά για τους διευθυντές της VOC, υπερασπίζοντας το δικαίωμά τους να καταλαμβάνουν πλοία και αποικίες των Ισπανών και των Πορτογάλων. Σε άλλο βασικό του βιβλίο, ο Grotius διερευνά τους βάσιμους λόγους για να πραγματοποιηθούν λόγοι αυτοάμυνας, υπεράσπισης της ιδιοκτησίας και οι σοβαρές παραβάσεις. Αυτό που εννοούσε ο Grotius για την έννοια της δημοκρατίας ήταν μια δημοκρατία αριστοκρατών με κυρίαρχα παραδείγματα την αρχαία Σπάρτη και τη Βενετία, που, όπως έγραφε, θα έπρεπε να ακολουθεί η πολιτική ηγεσία της Ολλανδίας.
Στις αρχές του 17ου αιώνα με κυρίαρχη την εξουσία των Giovanni στη Βενετία και την ολλανδική αυτοκρατορία να αναδύεται στο Αμστερνταμ, είχαν αρχίσει να αναδύονται και άλλες μεγάλες ναυτιλιακές εταιρείες, όπως στο Λονδίνο με την ίδρυση της Εταιρείας του Λεβάντε, της Εταιρείας της Βενετίας και της αρχικής μορφής της Εταιρείας των Ανατολικών Ινδιών, όλες μεταξύ 1586 και 1600. Μαζί με τον Grotius, στη Σχολή της Σαλαμάνκα, αυτοί με τη μεγαλύτερη επιρροή ήταν ο Johannes Althusias (2) και ο Alberico Gentili.
(1) 1552-1608. Ιταλός νομικός, από τους θεμελιωτές του διεθνούς δικαίου.
(2) 1563-1638. Γαλλογερμανός νομομαθής και καλβινιστής πολιτικός φιλόσοφος.
* Ομότιμος καθηγητής Τμήματος ΕΜΜΕ Πανεπιστημίου Αθηνών
